WASP-76b: Hành tinh có hiện tượng thiên nhiên siêu quái dị - mưa sắt dưới màn đêm vĩnh cửu

WASP-76b: Hành tinh có hiện tượng thiên nhiên siêu quái dị - mưa sắt dưới màn đêm vĩnh cửu
Theo: Đức Khương Theo Trí Thức Trẻ
Thể loại: Khoa Học Công Nghệ
WASP-76b là hành tinh cách Trái Đất của chúng ta 630 năm ánh sáng, ở hành tinh này có bề mặt vô cùng nóng, lên tới hàng ngàn độ C và tồn tại sắt ở khí quyển.

Trong hệ mặt trời của chúng ta, phần lớn các kim loại nặng như sắt đều tồn tại ở trong lõi của các hành tinh như Trái Đất, hay sao Mộc, nhưng những phát hiện khoa học mới đây cho thấy, ở phần các của vũ trụ thì kim loại không nhất thiết sẽ có vị trí như vật, thậm chí ở khí quyển của những hành tinh khổng lồ khác còn chứa sắt, kim loại và dẫn đến hiện tượng mưa kim loại nóng chảy.

WASP-76b: Hành tinh có hiện tượng thiên nhiên siêu quái dị - mưa sắt dưới màn đêm vĩnh cửu - Ảnh 1.

WASP-76b: Hành tinh có hiện tượng thiên nhiên siêu quái dị - mưa sắt dưới màn đêm vĩnh cửu. WASP-76b là một hành tinh khí khổng lồ cùng kiểu với Sao Mộc, nhưng to gấp đôi Sao Mộc.

Vào năm 2019, một nhóm nghiên cứu gồm các nhà thiên văn học từ nhiều quốc gia ở châu Âu đã sử dụng kính viễn vọng Very Large đặt tại Chile của Đài thiên văn European Southern (ESO) để quan sát những hành tinh ở khoảng cách 630 năm ánh sáng từ Trái Đất. Họ đã phát hiện ra các nguyên tử sắt trong bầu khí quyển của ngoại hành tinh WASP-76b, và người ta thấy rằng các nguyên tử sắt sẽ ngưng tụ thành "mưa sắt" trong bầu khí quyển vào ban đêm của hành tinh.

WASP-76b là một hành tinh khổng lồ với khí quyển luôn ở nhiệt độ cực cao. Hành tinh này dường như ở trong tình trạng bị thủy triều khóa. Điều này có nghĩa là nó bị khóa chặt vào ngôi sao mẹ theo cách mặt trăng bị khóa vào Trái Đất, WASP-76b có 2 mặt, một mặt luôn là ban ngày, một mặt là màn đêm vĩnh cửu.

Dưới bức xạ mạnh của ngôi sao mẹ, bầu khí quyển của hành tinh này luôn tồn tại ở mức 2.400 độ C. Bầu khí quyển của hành tinh này rất nóng (gần bằng một nửa nhiệt độ bề mặt Mặt Trời - 5500 độ C) và mức nhiệt này có thể làm bay hơi kim loại. Trong một môi trường khắc nghiệt như vậy, các đặc điểm khí quyển và quá trình phản ứng hóa học của hành tinh cũng có vẻ khá bất thường.

Các nhà thiên văn học trước đây đã quan sát các nguyên tố kim loại trong bầu khí quyển của các ngoại hành tinh thời kỳ ultra-short period planets, và cũng phát hiện ra rằng có sự chênh lệch nhiệt độ đáng kể giữa ngày và đêm, nhưng lần quan sát đầu tiên về các nguyên tử sắt vào buổi sáng và chiều tối trên WASP-76b cho thấy sự phân bố mật độ đều. Trong quan sát về quá cảnh thiên thể, thành phần khí quyển của hành tinh này có thể được giải thích thông qua phổ truyền của bầu khí quyển hành tinh.

Xem xét hiệu ứng Doppler của vòng quay hành tinh, tốc độ của các cạnh đông và tây của WASP-76b tiếp cận và di chuyển ra khỏi góc quan sát được phản ánh bởi sự chuyển dịch màu đỏ hoặc màu xanh của các nguyên tử sắt trong phổ truyền khí quyển đối với trung tâm của sự di chuyển ngang qua Mặt Trời của hành tinh này.

Trong toàn bộ quá trình quá cảnh thiên thể, các đặc tính hấp thụ của các nguyên tử sắt chủ yếu là dịch chuyển màu xanh, điều này cho thấy hầu hết các nguyên tử sắt được phân phối trên đường bình minh buổi sáng từ phía Mặt Trời đến phía sau - mặt tồn tại màn đêm vĩnh cửu.

Giá trị dịch chuyển màu xanh đo được thực tế lớn hơn dịch chuyển màu xanh do sự quay của hành tinh gây ra, do đó có một luồng gió ở một tốc độ nhất định trên bề mặt của WASP-76b và thổi các nguyên tử sắt từ bề mặt sáng sang bề mặt tối.

Các nhà nghiên cứu suy đoán rằng hơi sắt ngưng tụ trên mặt trời phía sau tạo thành "mưa sắt", sau đó rơi trở lại từ bầu khí quyển xuống bề mặt hành tinh, do đó không tìm thấy dấu vết của hơi sắt.

WASP-76b: Hành tinh có hiện tượng thiên nhiên siêu quái dị - mưa sắt dưới màn đêm vĩnh cửu - Ảnh 2.

Theo như mô hình tiến hóa của hệ Mặt Trời của chúng ta, các nguyên tố nặng (như sắt) có trong các hành tinh của hệ Mặt Trời đến từ tinh vân Mặt Trời và hầu hết chúng hiện tồn tại ở lõi bên trong của các hành tinh (như Trái Đất). Nhưng bầu không khí của ngoại hành tinh này thực sự chứa rất nhiều sắt, và điều này khiến cho giới khoa học cảm thấy vô cùng ngạc nhiên bởi chúng khác xa so với những gì chúng ta thường được biết tới.

Bằng cách hiểu các phương pháp quan sát khí quyển của các ngoại hành tinh, chúng ta có thể xác định được nguồn sắt trong khí quyển WASP-76b, có thể liên quan đến sự hình thành và tiến hóa của nó.

Các nhà thiên văn học thường sử dụng phương pháp hình ảnh trực tiếp và phương pháp theo dõi quá trình quá cảnh thiên thể để nghiên cứu bầu không khí của các ngoại hành tinh.

Các quan sát phương pháp hình ảnh trực tiếp trong các dải nhìn thấy và hồng ngoại có thể thu được trực tiếp các đặc điểm phổ phân tử khác nhau trong bầu khí quyển hành tinh, như H2O, O2, O3, CH4, CO2 và các thành phần quan trọng khác phân biệt thông tin sự sống, được gọi là "Dấu vân tay hóa học".

Thành phần hóa học của bầu khí quyển của hành tinh có thể thu được bằng cách phát hiện và so sánh sự thay đổi quang phổ của các ngôi sao trước và sau khi bị các hành tinh che khuất thông qua quá trình quá cảnh thiên thể.

Ví dụ, khi một hành tinh quay quanh một ngôi sao, người quan sát có thể ghi lại đường cong thay đổi độ sáng chung của hành tinh và ngôi sao đối với pha của quỹ đạo.

Nhưng tới giờ vẫn còn quá sớm để có thể đưa ra đáp án về sự hình thành và tiến hóa của hành tinh này.

WASP-76b: Hành tinh có hiện tượng thiên nhiên siêu quái dị - mưa sắt dưới màn đêm vĩnh cửu - Ảnh 3.

Khoảng cách giữa sao mẹ và hành tinh WASP-76b rất gần, chỉ khoảng 5 triệu km nên mỗi năm trên đó chỉ bằng 1,8 ngày Trái Đất. Nó cũng là hành tinh duy nhất trong hệ sao này. Sao mẹ WASP-76 này đều có kích thước và nhiệt độ lớn hơn Mặt Trời của chúng ta: Gấp 1,5 lần khối lượng Mặt Trời, gấp 1,8 lần kích thước và với nhiệt độ khoảng 6.055 độ C.

Các nguyên tử kim loại ở hành tinh WASP-76b bị bốc hơi được những cơn gió với tốc độ hơn 17.700 km/h đưa về phía mặt tối, tạo nên những cơn mưa kim loại nóng chảy. Tuy là mặt tối nhưng nhiệt độ bề mặt của nó cũng lên tới 982 độ C.

Trước đó các nhà thiên văn học cũng từng phát hiện một hành tinh tương tự có tên KELT-9b, cách Trái Đất 670 năm ánh sáng, với mức nhiệt là 4.300 độ C.


Bầu khí quyển của Trái Đất thay vì 5 lớp thì vẫn còn một lớp nữa mà bạn chưa hề biết tới

tinybook tinybook 10 tháng 2 tuần
Bầu khí quyển của Trái Đất thay vì 5 lớp thì vẫn còn một lớp nữa mà bạn chưa hề biết tới
Nó có thể là khó tin, nhưng đối với một phần nào đó của bầu khí quyển, nghiên cứu khoa học vẫn chưa được thực hiện.

Sẽ thế nào khi rau được trồng trong nhà máy, bằng robot, AI và thế hệ nông dân 4.0?

tinybook tinybook 10 tháng 2 tuần
Sẽ thế nào khi rau được trồng trong nhà máy, bằng robot, AI và thế hệ nông dân 4.0?
Hơn 1.600 công ty khởi nghiệp đã đầu tư 1,8 tỷ USD vào các nông trại thẳng đứng trong vòng 1 thập kỷ qua.

Thuộc hệ “chăm săn sale” phải nằm lòng chiêu này, vừa sắm được hàng ngon vừa bảo toàn lương đầu tháng!

tinybook tinybook 10 tháng 2 tuần
Thuộc hệ “chăm săn sale” phải nằm lòng chiêu này, vừa sắm được hàng ngon vừa bảo toàn lương đầu tháng!
Cứ mỗi dịp đầu tháng, các chương trình giảm giá khởi động thì cũng là lúc các tín đồ mua sắm khoe chiến tích săn sale và chia sẻ cách mua thế nào được hưởng được lợi nhiều nhất.

Warner Bros. hé lộ loạt chi tiết mới trong Godzilla vs. Kong: Hết đánh trên bờ lại lôi nhau xuống biển, chắc chắn có kẻ bại trận, không có chuyện giảng hòa

tinybook tinybook 10 tháng 2 tuần
Warner Bros. hé lộ loạt chi tiết mới trong Godzilla vs. Kong: Hết đánh trên bờ lại lôi nhau xuống biển, chắc chắn có kẻ bại trận, không có chuyện giảng hòa
Được biết, tổng thời lượng các phân cảnh đối đầu giữa Godzilla và Kong sẽ lên đến gần 20 phút trong bom tấn này, dự kiến ra mắt vào ngày 31/3 tới đây.

Chính xác thì B.1.1.7 là "dòng", "biến chủng" hay "biến thể" của virus SARS-CoV-2?

tinybook tinybook 10 tháng 2 tuần
Chính xác thì B.1.1.7 là "dòng", "biến chủng" hay "biến thể" của virus SARS-CoV-2?
Các nhà sinh học rất muốn báo chí và công chúng sử dụng đúng thuật ngữ chuyên môn của họ.

TopCV - Nền tảng công nghệ tuyển dụng “sát cánh” cùng nhà tuyển dụng

tinybook tinybook 10 tháng 2 tuần
TopCV - Nền tảng công nghệ tuyển dụng “sát cánh” cùng nhà tuyển dụng
Sự phát triển của các nền tảng tuyển dụng đang là cơ hội giúp nhà tuyển dụng tiếp cận được ứng viên dễ dàng hơn và TopCV đang là trở thành sự lựa chọn hàng đầu.

Những diễn viên từng sử dụng công nghệ trẻ hóa để “cưa sừng làm nghé” không hề giả trân trong các bom tấn của Hollywood

tinybook tinybook 10 tháng 2 tuần
Những diễn viên từng sử dụng công nghệ trẻ hóa để “cưa sừng làm nghé” không hề giả trân trong các bom tấn của Hollywood
Với công nghệ de-aging, các diễn viên sẽ được trẻ hóa một cách đơn giản hơn, chân thực hơn thay vì dành hàng tiếng đồng hồ cho khâu trang điểm và lựa chọn trang phục.

WandaVision: Lý giải về Chaos Magic, ma thuật khủng khiếp của Scarlet Witch với khả năng thay đổi bản chất thực tại

tinybook tinybook 10 tháng 2 tuần
WandaVision: Lý giải về Chaos Magic, ma thuật khủng khiếp của Scarlet Witch với khả năng thay đổi bản chất thực tại
Tập phim mới nhất của WandaVision đã chính thức mang đến khái niệm về Chaos Magic - 1 trong những nguồn sức mạnh lâu đời và khủng khiếp nhất trong nguyên tác truyện tranh Marvel.

Thí nghiệm với hai người mất xúc giác chứng minh thế giới chúng ta đang sống không phải là thực tại ảo

tinybook tinybook 10 tháng 2 tuần
Thí nghiệm với hai người mất xúc giác chứng minh thế giới chúng ta đang sống không phải là thực tại ảo
Tất cả chúng ta không phải là những bộ não bị nhúng trong bình thủy tinh.

Warner Bros. xác nhận sẽ "đập đi xây lại" Superman, Henry Cavill sắp bị cho ra rìa?

tinybook tinybook 10 tháng 2 tuần
Warner Bros. xác nhận sẽ "đập đi xây lại" Superman, Henry Cavill sắp bị cho ra rìa?
Warner Bros. đã công bố dự án Superman reboot do J.J. Abrams sản xuất, và có thể Henry Cavill sẽ không phải cái tên cho vai chính mà họ đang nhắm đến.

Những con kênh nổi tiếng của Venice đang cạn nước: Hậu quả của biến đổi khí hậu?

tinybook tinybook 10 tháng 2 tuần
Những con kênh nổi tiếng của Venice đang cạn nước: Hậu quả của biến đổi khí hậu?
Triều cường đã rút cạn các con kênh của thành phố được mệnh danh là lãng mạn nhất châu Âu.

Zulihome - Điểm đến tin cậy cho gia đình Việt muốn mua robot hút bụi thông minh

tinybook tinybook 10 tháng 2 tuần
Zulihome - Điểm đến tin cậy cho gia đình Việt muốn mua robot hút bụi thông minh
Ngay từ khi thành lập và phát triển, Zulihome đã chứng minh được sự uy tín với khách hàng bằng việc cung cấp robot hút bụi thông minh chính hãng từ các thương hiệu nổi tiếng.

Mày mò tìm kiếm ở thành phố diệt vong Pompeii, các nhà khoa học sửng sốt khi khám phá ra thứ "độc nhất vô nhị" vô cùng quý giá

tinybook tinybook 10 tháng 2 tuần
Mày mò tìm kiếm ở thành phố diệt vong Pompeii, các nhà khoa học sửng sốt khi khám phá ra thứ "độc nhất vô nhị" vô cùng quý giá
Một cỗ xe ngựa 2.000 năm tuổi của người La Mã đã được phát hiện "gần như nguyên vẹn" ở ngoại ô thành phố diệt vong Pompeii.

Những sự thật thú vị và cực dị về Gollum, nhân vật độc đáo nhất của Lord of the Rings cũng như nền văn hóa đại chúng thế giới

tinybook tinybook 10 tháng 2 tuần
Những sự thật thú vị và cực dị về Gollum, nhân vật độc đáo nhất của Lord of the Rings cũng như nền văn hóa đại chúng thế giới
Ra đời vào năm 1937 dưới ngòi bút của nhà văn J. R. R. Tolkien trong bộ tiểu thuyết The Hobbit, Gollum có thể coi là 1 nhân vật cực kỳ khác biệt và trở thành nét đặc trưng ấn tượng khó phai trong vũ trụ Lord of the Rings rộng lớn.

WandaVision: Sức mạnh của Wanda là bẩm sinh, không liên quan đến Mind Stone, X-Men đang ở gần MCU hơn bao giờ hết

tinybook tinybook 10 tháng 2 tuần
WandaVision: Sức mạnh của Wanda là bẩm sinh, không liên quan đến Mind Stone, X-Men đang ở gần MCU hơn bao giờ hết
Tập phim mới nhất của WandaVision đã hé lộ nguồn gốc sức mạnh của Wanda Maximoff, và nó không bắt nguồn từ Mind Stone như chúng ta vẫn lầm tưởng.

[CHÍNH THỨC] 9 nhóm đối tượng ưu tiên và miễn phí tiêm vaccine COVID-19

tinybook tinybook 10 tháng 3 tuần
[CHÍNH THỨC] 9 nhóm đối tượng ưu tiên và miễn phí tiêm vaccine COVID-19
Nghị quyết số 21/NQ-CP ngày 26/2/2021 về mua và sử dụng vaccine phòng COVID-19 nêu rõ 9 nhóm đối tượng ưu tiên tiêm và miễn phí.

Thủ đô Anh Quốc đột nhiên thành "vương quốc chuột", to khổng lồ và nhiều gấp đôi con người: Tại sao có chuyện đó?

tinybook tinybook 10 tháng 3 tuần
Thủ đô Anh Quốc đột nhiên thành "vương quốc chuột", to khổng lồ và nhiều gấp đôi con người: Tại sao có chuyện đó?
Người London có thể sẽ sốc khi chứng kiến chuột xuất hiện ở những nơi chưa từng thấy. Lại còn là chuột khổng lồ.

Kinh dị chuyện nhà vệ sinh công cộng thời La Mã, nơi tất cả mọi người chùi chung bằng 1 cái que

tinybook tinybook 10 tháng 3 tuần
Kinh dị chuyện nhà vệ sinh công cộng thời La Mã, nơi tất cả mọi người chùi chung bằng 1 cái que
Đó là một cái que buộc bọt biển được 500 anh em truyền tay nhau chùi đến lúc hỏng thì thôi...

Điệp viên nghỉ hưu kể chuyện nghề: Hóa ra những gì chúng ta xem trên phim lâu nay thực sự tồn tại, thậm chí đôi khi còn thú vị hơn thế

tinybook tinybook 10 tháng 3 tuần
Điệp viên nghỉ hưu kể chuyện nghề: Hóa ra những gì chúng ta xem trên phim lâu nay thực sự tồn tại, thậm chí đôi khi còn thú vị hơn thế
Điệp viên chắc chắn là một trong những nghề thú vị, đặc biệt, nguy hiểm và khiến mọi người tò mò bậc nhất thế giới.

Siêu thị tại Hà Lan bị doạ tẩy chay vì bán phở Việt “fake”: Trông chẳng khác gì mì trộn, sợi vàng như nghệ, ăn kèm sốt thịt gà

tinybook tinybook 10 tháng 3 tuần
Siêu thị tại Hà Lan bị doạ tẩy chay vì bán phở Việt “fake”: Trông chẳng khác gì mì trộn, sợi vàng như nghệ, ăn kèm sốt thịt gà
Nhiều khách hàng bức xúc khi nhìn thấy món phở "quốc hồn quốc tuý" của Việt Nam bị chế tạo theo một phiên bản hoàn toàn khác, thậm chí họ còn kêu gọi tẩy chay chuỗi siêu thị này.

Bill Gates, vắc xin và những chiếc khẩu trang

tinybook tinybook 10 tháng 3 tuần
Bill Gates, vắc xin và những chiếc khẩu trang
Dù đã được tiêm vắc xin chống Covid-19 nhưng tỷ phú từ thiện Bill Gates nói rằng ông vẫn tiếp tục đeo khẩu trang, nhất là khi ở gần những người cao tuổi chưa được tiêm phòng.

"Soi" Joker của Justice League: Đổi giọng, che hình xăm để "lột xác" từ trong ra ngoài

tinybook tinybook 10 tháng 3 tuần
"Soi" Joker của Justice League: Đổi giọng, che hình xăm để "lột xác" từ trong ra ngoài
Snyder đã hé lộ tạo hình đầu tiên về Joker trong đoạn trailer mới ra mắt. Không quá lời khi cho rằng Justice League của Snyder có cách tiếp cận hoàn toàn mới về nhân vật này. Sự lột xác này mạnh mẽ đến mức nào?

Đây là cây đinh ba của Aquaman với khả năng phóng nước cực đỉnh, dùng để rửa bát siêu sạch

tinybook tinybook 10 tháng 3 tuần
Đây là cây đinh ba của Aquaman với khả năng phóng nước cực đỉnh, dùng để rửa bát siêu sạch
Không quá bá đạo như nguyên tác truyện tranh, nhưng cây đinh ba của Aquaman này hoàn toàn có thể sử dụng để rửa bát, rửa ô tô hay đấu súng nước với bạn bè.

Bóng tối phía sau ngành công nghiệp anime tỷ USD của Nhật Bản

tinybook tinybook 10 tháng 3 tuần
Bóng tối phía sau ngành công nghiệp anime tỷ USD của Nhật Bản
Đại dịch thúc đẩy sự bùng nổ của ngành công nghiệp anime Nhật Bản. Nhưng dù khối lượng công việc và lợi nhuận của ngành tăng lên, các họa sĩ diễn hoạt vẫn nhận mức lương ít ỏi.

[Video] Hé lộ loạt kỹ xảo đỉnh cao giúp Lord of the Rings vẫn đẹp lung linh, không hề "out meta" so với phim ngày nay

tinybook tinybook 10 tháng 3 tuần
[Video] Hé lộ loạt kỹ xảo đỉnh cao giúp Lord of the Rings vẫn đẹp lung linh, không hề "out meta" so với phim ngày nay
Dù đã 2 thập kỷ trôi qua nhưng những kỹ xảo trong bộ 3 phim The Lord of the Rings vẫn cứ là đẹp mê hồn và không hề bị lép vế so với các tác phẩm hiện tại

WandaVision: Những đoạn quảng cáo vô thưởng vô phạt, vô vị vô duyên hóa ra lại liên quan rất mật thiết đến Wanda

tinybook tinybook 10 tháng 3 tuần
WandaVision: Những đoạn quảng cáo vô thưởng vô phạt, vô vị vô duyên hóa ra lại liên quan rất mật thiết đến Wanda
Những đoạn quảng cáo trong WandaVision có thể coi là easter egg nhỏ liên quan đến quá khứ, hiện tại và cả tương lai của nữ pháp sư quyền năng Wanda Maximoff.

Trailer Army of the Dead lên sóng: Mãn nhãn với phi vụ cướp nhà băng gay cấn giữa trung tâm đại dịch zombie

tinybook tinybook 10 tháng 3 tuần
Trailer Army of the Dead lên sóng: Mãn nhãn với phi vụ cướp nhà băng gay cấn giữa trung tâm đại dịch zombie
Dưới bàn tay của đạo diễn Zack Snyder, Army of the Dead sẽ là 1 luồng gió mới lạ cho dòng phim zombie vốn đã quá quen thuộc với khán giả thế giới.

Bí mật ẩn sau 6 chiếc ghế luôn 'cháy vé' của hãng hàng không Singapore Airlines

tinybook tinybook 10 tháng 3 tuần
Bí mật ẩn sau 6 chiếc ghế luôn cháy vé của hãng hàng không Singapore Airlines
Không phải hạng ghế thương gia, trên chiếc Airbus A350-900ULR của hãng Singapore Airline luôn có 6 chỗ ngồi được các hành khách tranh giành nhau mỗi khi đặt chỗ.

Dàn diễn viên Spider-Man hé lộ tên phần phim tiếp theo: Mỗi người 1 tiêu đề, không rõ là đang troll khán giả hay "tung thính" cho đa vũ trụ

tinybook tinybook 10 tháng 3 tuần
Dàn diễn viên Spider-Man hé lộ tên phần phim tiếp theo: Mỗi người 1 tiêu đề, không rõ là đang troll khán giả hay "tung thính" cho đa vũ trụ
Chưa ra mắt nhưng Spider-Man 3 đã biết cách "bắt lú" fan hâm mộ rồi.

WandaVision: Cô hàng xóm thân thiện Agnes hiện nguyên hình phản diện, nhưng nhiều khả năng vẫn chưa phải trùm cuối

tinybook tinybook 10 tháng 3 tuần
WandaVision: Cô hàng xóm thân thiện Agnes hiện nguyên hình phản diện, nhưng nhiều khả năng vẫn chưa phải trùm cuối
Cú twist đến sái cổ trong tập mới nhất của WandaVision đã hé lộ Agnes thực chất chính là phù thủy Agatha Harkness, nhưng rất có thể đằng sau đó vẫn còn 1 thế lực đen tối khác đang giật dây để phá hoại cuộc đời của Wanda.
tinybook Công Nghệ Thông Tin








Chat