WASP-76b: Hành tinh có hiện tượng thiên nhiên siêu quái dị - mưa sắt dưới màn đêm vĩnh cửu

WASP-76b: Hành tinh có hiện tượng thiên nhiên siêu quái dị - mưa sắt dưới màn đêm vĩnh cửu
Theo: Đức Khương Theo Trí Thức Trẻ
Thể loại: Khoa Học Công Nghệ
WASP-76b là hành tinh cách Trái Đất của chúng ta 630 năm ánh sáng, ở hành tinh này có bề mặt vô cùng nóng, lên tới hàng ngàn độ C và tồn tại sắt ở khí quyển.

Trong hệ mặt trời của chúng ta, phần lớn các kim loại nặng như sắt đều tồn tại ở trong lõi của các hành tinh như Trái Đất, hay sao Mộc, nhưng những phát hiện khoa học mới đây cho thấy, ở phần các của vũ trụ thì kim loại không nhất thiết sẽ có vị trí như vật, thậm chí ở khí quyển của những hành tinh khổng lồ khác còn chứa sắt, kim loại và dẫn đến hiện tượng mưa kim loại nóng chảy.

WASP-76b: Hành tinh có hiện tượng thiên nhiên siêu quái dị - mưa sắt dưới màn đêm vĩnh cửu - Ảnh 1.

WASP-76b: Hành tinh có hiện tượng thiên nhiên siêu quái dị - mưa sắt dưới màn đêm vĩnh cửu. WASP-76b là một hành tinh khí khổng lồ cùng kiểu với Sao Mộc, nhưng to gấp đôi Sao Mộc.

Vào năm 2019, một nhóm nghiên cứu gồm các nhà thiên văn học từ nhiều quốc gia ở châu Âu đã sử dụng kính viễn vọng Very Large đặt tại Chile của Đài thiên văn European Southern (ESO) để quan sát những hành tinh ở khoảng cách 630 năm ánh sáng từ Trái Đất. Họ đã phát hiện ra các nguyên tử sắt trong bầu khí quyển của ngoại hành tinh WASP-76b, và người ta thấy rằng các nguyên tử sắt sẽ ngưng tụ thành "mưa sắt" trong bầu khí quyển vào ban đêm của hành tinh.

WASP-76b là một hành tinh khổng lồ với khí quyển luôn ở nhiệt độ cực cao. Hành tinh này dường như ở trong tình trạng bị thủy triều khóa. Điều này có nghĩa là nó bị khóa chặt vào ngôi sao mẹ theo cách mặt trăng bị khóa vào Trái Đất, WASP-76b có 2 mặt, một mặt luôn là ban ngày, một mặt là màn đêm vĩnh cửu.

Dưới bức xạ mạnh của ngôi sao mẹ, bầu khí quyển của hành tinh này luôn tồn tại ở mức 2.400 độ C. Bầu khí quyển của hành tinh này rất nóng (gần bằng một nửa nhiệt độ bề mặt Mặt Trời - 5500 độ C) và mức nhiệt này có thể làm bay hơi kim loại. Trong một môi trường khắc nghiệt như vậy, các đặc điểm khí quyển và quá trình phản ứng hóa học của hành tinh cũng có vẻ khá bất thường.

Các nhà thiên văn học trước đây đã quan sát các nguyên tố kim loại trong bầu khí quyển của các ngoại hành tinh thời kỳ ultra-short period planets, và cũng phát hiện ra rằng có sự chênh lệch nhiệt độ đáng kể giữa ngày và đêm, nhưng lần quan sát đầu tiên về các nguyên tử sắt vào buổi sáng và chiều tối trên WASP-76b cho thấy sự phân bố mật độ đều. Trong quan sát về quá cảnh thiên thể, thành phần khí quyển của hành tinh này có thể được giải thích thông qua phổ truyền của bầu khí quyển hành tinh.

Xem xét hiệu ứng Doppler của vòng quay hành tinh, tốc độ của các cạnh đông và tây của WASP-76b tiếp cận và di chuyển ra khỏi góc quan sát được phản ánh bởi sự chuyển dịch màu đỏ hoặc màu xanh của các nguyên tử sắt trong phổ truyền khí quyển đối với trung tâm của sự di chuyển ngang qua Mặt Trời của hành tinh này.

Trong toàn bộ quá trình quá cảnh thiên thể, các đặc tính hấp thụ của các nguyên tử sắt chủ yếu là dịch chuyển màu xanh, điều này cho thấy hầu hết các nguyên tử sắt được phân phối trên đường bình minh buổi sáng từ phía Mặt Trời đến phía sau - mặt tồn tại màn đêm vĩnh cửu.

Giá trị dịch chuyển màu xanh đo được thực tế lớn hơn dịch chuyển màu xanh do sự quay của hành tinh gây ra, do đó có một luồng gió ở một tốc độ nhất định trên bề mặt của WASP-76b và thổi các nguyên tử sắt từ bề mặt sáng sang bề mặt tối.

Các nhà nghiên cứu suy đoán rằng hơi sắt ngưng tụ trên mặt trời phía sau tạo thành "mưa sắt", sau đó rơi trở lại từ bầu khí quyển xuống bề mặt hành tinh, do đó không tìm thấy dấu vết của hơi sắt.

WASP-76b: Hành tinh có hiện tượng thiên nhiên siêu quái dị - mưa sắt dưới màn đêm vĩnh cửu - Ảnh 2.

Theo như mô hình tiến hóa của hệ Mặt Trời của chúng ta, các nguyên tố nặng (như sắt) có trong các hành tinh của hệ Mặt Trời đến từ tinh vân Mặt Trời và hầu hết chúng hiện tồn tại ở lõi bên trong của các hành tinh (như Trái Đất). Nhưng bầu không khí của ngoại hành tinh này thực sự chứa rất nhiều sắt, và điều này khiến cho giới khoa học cảm thấy vô cùng ngạc nhiên bởi chúng khác xa so với những gì chúng ta thường được biết tới.

Bằng cách hiểu các phương pháp quan sát khí quyển của các ngoại hành tinh, chúng ta có thể xác định được nguồn sắt trong khí quyển WASP-76b, có thể liên quan đến sự hình thành và tiến hóa của nó.

Các nhà thiên văn học thường sử dụng phương pháp hình ảnh trực tiếp và phương pháp theo dõi quá trình quá cảnh thiên thể để nghiên cứu bầu không khí của các ngoại hành tinh.

Các quan sát phương pháp hình ảnh trực tiếp trong các dải nhìn thấy và hồng ngoại có thể thu được trực tiếp các đặc điểm phổ phân tử khác nhau trong bầu khí quyển hành tinh, như H2O, O2, O3, CH4, CO2 và các thành phần quan trọng khác phân biệt thông tin sự sống, được gọi là "Dấu vân tay hóa học".

Thành phần hóa học của bầu khí quyển của hành tinh có thể thu được bằng cách phát hiện và so sánh sự thay đổi quang phổ của các ngôi sao trước và sau khi bị các hành tinh che khuất thông qua quá trình quá cảnh thiên thể.

Ví dụ, khi một hành tinh quay quanh một ngôi sao, người quan sát có thể ghi lại đường cong thay đổi độ sáng chung của hành tinh và ngôi sao đối với pha của quỹ đạo.

Nhưng tới giờ vẫn còn quá sớm để có thể đưa ra đáp án về sự hình thành và tiến hóa của hành tinh này.

WASP-76b: Hành tinh có hiện tượng thiên nhiên siêu quái dị - mưa sắt dưới màn đêm vĩnh cửu - Ảnh 3.

Khoảng cách giữa sao mẹ và hành tinh WASP-76b rất gần, chỉ khoảng 5 triệu km nên mỗi năm trên đó chỉ bằng 1,8 ngày Trái Đất. Nó cũng là hành tinh duy nhất trong hệ sao này. Sao mẹ WASP-76 này đều có kích thước và nhiệt độ lớn hơn Mặt Trời của chúng ta: Gấp 1,5 lần khối lượng Mặt Trời, gấp 1,8 lần kích thước và với nhiệt độ khoảng 6.055 độ C.

Các nguyên tử kim loại ở hành tinh WASP-76b bị bốc hơi được những cơn gió với tốc độ hơn 17.700 km/h đưa về phía mặt tối, tạo nên những cơn mưa kim loại nóng chảy. Tuy là mặt tối nhưng nhiệt độ bề mặt của nó cũng lên tới 982 độ C.

Trước đó các nhà thiên văn học cũng từng phát hiện một hành tinh tương tự có tên KELT-9b, cách Trái Đất 670 năm ánh sáng, với mức nhiệt là 4.300 độ C.


Musk lo ngại dự án DeepMind và "sự ngạo mạn" của những người thông minh sẽ cho phép AI thống trị loài người

tinybook tinybook 2 tháng 2 ngày
Musk lo ngại dự án DeepMind và "sự ngạo mạn" của những người thông minh sẽ cho phép AI thống trị loài người
Một lần nữa Elon Musk nêu lên lo lắng của mình về các hệ thống trí tuệ nhân tạo, vốn được cho là sẽ thay đổi cuộc sống con người theo chiều hướng tốt.

Tin vui: Huấn luyện thành công chó đánh hơi được người nhiễm COVID-19, tỷ lệ chính xác cực cao

tinybook tinybook 2 tháng 2 ngày
Tin vui: Huấn luyện thành công chó đánh hơi được người nhiễm COVID-19, tỷ lệ chính xác cực cao
Nếu được huấn luyện đúng cách, chó có thể phân biệt được mẫu nước bọt của người bị nhiễm SARS-CoV-2 và người không bị nhiễm, với tỷ lệ chính xác lên tới 94%.

Các nhà khoa học cuối cùng đã tìm ra điều gì làm cho coronavirus trở nên nguy hiểm

tinybook tinybook 2 tháng 3 ngày
Các nhà khoa học cuối cùng đã tìm ra điều gì làm cho coronavirus trở nên nguy hiểm
Hóa ra tác nhân gây bệnh đã ngụy trang sau khi lây nhiễm tế bào để ngăn chặn phản ứng nhanh chóng từ hệ thống miễn dịch của cơ thể.

The New York Times tiếp tục đăng tải một bài báo nữa cho thấy thêm bằng chứng về việc người ngoài hành tinh tồn tại

tinybook tinybook 2 tháng 3 ngày
The New York Times tiếp tục đăng tải một bài báo nữa cho thấy thêm bằng chứng về việc người ngoài hành tinh tồn tại
Nếu đúng là họ tới thăm ta thật, thì có lẽ nên tránh thời điểm 2020 này ra. Người Trái Đất đang có nhiều chuyện phải lo lắm rồi, không đủ thời giờ đón tiếp khách tới từ phương xa đâu.

Điều gì sẽ xảy ra nếu Oxy trên Trái Đất đột nhiên biến mất trong vòng 5 giây?

tinybook tinybook 2 tháng 4 ngày
Điều gì sẽ xảy ra nếu Oxy trên Trái Đất đột nhiên biến mất trong vòng 5 giây?
Việc Oxy biến mất trong vòng 5 giây cũng đủ khiến cho nhiều thứ trở nên bất thường, thậm chí khiến loài người cũng như toàn bộ các sinh vật khác đi đến kết cục diệt vong

Một quả bom hạt nhân đã được dùng để xử lý đám cháy 'không thể dập tắt' như thế nào?

tinybook tinybook 2 tháng 4 ngày
Một quả bom hạt nhân đã được dùng để xử lý đám cháy không thể dập tắt như thế nào?
Một vụ cháy lớn đã xảy ra bên trong một mỏ khí đốt ở Liên Xô và kéo dài tới 3 năm, mọi nỗ lực dập lửa thông thường đều thất bại cho tới khi quả bom hạt nhân được đưa tới.

Ở Nam Cực, có loài chim cánh cụt "đại tiện" ra đường phân dài tới 1,34 mét

tinybook tinybook 2 tháng 4 ngày
Ở Nam Cực, có loài chim cánh cụt "đại tiện" ra đường phân dài tới 1,34 mét
Nếu có dịp tới chơi Nam Cực mùa chim cánh cụt ấp trứng, bạn hãy dè chừng những đường dung dịch trắng nhờ bắn ra từ tổ chim nhé.

"Động vật có vú nào cũng mất khoảng 12 giây để đi vệ sinh" - nghiên cứu khoa học chứng minh điều thô nhưng thật

tinybook tinybook 2 tháng 4 ngày
"Động vật có vú nào cũng mất khoảng 12 giây để đi vệ sinh" - nghiên cứu khoa học chứng minh điều thô nhưng thật
Ăn vào thì phải thải ra thôi mà!

Dòng chảy bùn đen bạn đang nhìn thấy là thật 100% dù nhìn như quái vật từ phim kinh dị

tinybook tinybook 2 tháng 5 ngày
Dòng chảy bùn đen bạn đang nhìn thấy là thật 100% dù nhìn như quái vật từ phim kinh dị
Và chúng cũng nguy hiểm không kém gì những con quái vật trong phim ảnh.

Các nhà khoa học tiến hành nghiên cứu những "hố xanh" nằm dưới đáy đại dương, phát hiện ra được nhiều điều thú vị

tinybook tinybook 2 tháng 6 ngày
Các nhà khoa học tiến hành nghiên cứu những "hố xanh" nằm dưới đáy đại dương, phát hiện ra được nhiều điều thú vị
Tháng tới và tháng Năm/2021, các nhà khoa học sẽ tiến hành thám hiểm một hố xanh nữa ngoài khơi Florida.

Một chú vẹt đả bại 21 sinh viên Harvard trong một trò chơi về trí nhớ

tinybook tinybook 2 tháng 6 ngày
Một chú vẹt đả bại 21 sinh viên Harvard trong một trò chơi về trí nhớ
Loài vẹt xám châu Phi (Psittacus erithacus) có nhiều khả năng như sống hơn 50 năm, ghi nhớ nhiều từ tiếng Anh, và nếu có cơ hội, có thể chiến thắng cả một nhóm sinh viên Harvard trong trò chơi về trí nhớ.

Câu chuyện đau lòng về Genie, đứa trẻ biến thành "người rừng" không bao giờ học được cách giao tiếp

tinybook tinybook 2 tháng 6 ngày
Câu chuyện đau lòng về Genie, đứa trẻ biến thành "người rừng" không bao giờ học được cách giao tiếp
Genie là một trong những đứa trẻ bất hạnh nhất trong lịch sử của Hoa Kỳ, cô bé bị lạm dụng nghiêm trọng tới mức giống với "người rừng" hơn là một đứa trẻ bình thường.

Những lầm tưởng về thực phẩm và nấu ăn mà ai cũng mắc không ít thì nhiều

tinybook tinybook 2 tháng 6 ngày
Những lầm tưởng về thực phẩm và nấu ăn mà ai cũng mắc không ít thì nhiều
Mặc dù nấu ăn là một trong những kỹ năng cơ bản cũng như cổ xưa nhất của con người, nhưng nó vẫn chứa đầy hàng tá huyền thoại và các quan niệm sai lầm.

Du thuyền siêu sang làm bằng carbon tổng hợp và kính chống đạn

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Du thuyền siêu sang làm bằng carbon tổng hợp và kính chống đạn
Siêu nhẹ, siêu bền và cực kỳ mạnh mẽ là những từ có thể dùng để miêu tả chiếc du thuyền sang trọng này.

Bill Gates không hiểu thuyết âm mưu "cài vi chip vào người thông qua vắc-xin Covid-19" từ đâu ra, tiếp tục bác bỏ cáo buộc vô lý trên truyền hình

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Bill Gates không hiểu thuyết âm mưu "cài vi chip vào người thông qua vắc-xin Covid-19" từ đâu ra, tiếp tục bác bỏ cáo buộc vô lý trên truyền hình
Tin đồn không căn cứ nhưng vẫn khiến nhiều lần Bill Gates và nhiều bên khác lên tiếng đính chính.

Đợt sóng nhiệt lớn tại Siberia khiến biển biển băng Bắc Cực tan với tốc độ đáng lo ngại

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Đợt sóng nhiệt lớn tại Siberia khiến biển biển băng Bắc Cực tan với tốc độ đáng lo ngại
Thời tiết Siberia lúc này chẳng khác gì khu vực cận xích đạo trong một ngày hè oi ả.

Canada phát hiện ra loài khủng long bay mới, có kích thước tương đương một chiếc máy bay nhỏ

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Canada phát hiện ra loài khủng long bay mới, có kích thước tương đương một chiếc máy bay nhỏ
Các nhà cổ sinh vật học Canada gần đây đã phát hiện và đã đặt tên cho một loài Pterizard mới với sải cánh dài tới 10 mét.

Machimosaurus rex: Loài cá sấu nước mặn to lớn nhất từng được con người phát hiện

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Machimosaurus rex: Loài cá sấu nước mặn to lớn nhất từng được con người phát hiện
Machimosaurus là một chi thuộc họ Teleosauridae sống vào thời kỳ Jura muộn. Hóa thạch của chúng được tìm thấy ở Morocco, Thụy Sĩ. Các hóa thạch khác được tìm thấy ở Anh, Pháp, Đức, và Bồ Đào Nha.

Nhóm bạn dùng trực thăng để tái hiện lại hình nền ấn tượng của macOS Big Sur

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Nhóm bạn dùng trực thăng để tái hiện lại hình nền ấn tượng của macOS Big Sur
Nếu không có chú thích đầy đủ, có lẽ bạn sẽ không thể biết được ảnh nào của Apple, ảnh nào được nhóm “nhại” lại.

Đón đầu xu hướng "công nghệ không dây" mới nhất

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Đón đầu xu hướng "công nghệ không dây" mới nhất
Cuộc sống chúng ta đang trở nên hiện đại hơn nhờ vào những tiến bộ của khoa học công nghệ. Bên cạnh đó, xu thế “không dây hóa” ngày càng phát triển và hoàn thiện giúp cuộc sống dần nên dễ dàng hơn, tiện lợi hơn và đang trở thành một xu thế tất yếu với mọi người.

Vô tình đào được cục đá kỳ lạ ngay sau vườn nhà, 31 năm sau mới biết đây là "báu vật" ngoài Trái Đất

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Vô tình đào được cục đá kỳ lạ ngay sau vườn nhà, 31 năm sau mới biết đây là "báu vật" ngoài Trái Đất
Sau khi thử bằng nam châm và phát hiện cục đá có chứa sắt, một người đàn ông đã bỏ xó nó trong vườn mà không biết rằng mình vừa đào được mảnh thiên thạch có kích thước lớn nhất nhất nước Đức.

NASA: tiểu hành tinh đường kính 200m và 4 thiên thể khác sẽ lần lượt ngang Trái Đất trong ngày những ngày cuối tháng Bảy này

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
NASA: tiểu hành tinh đường kính 200m và 4 thiên thể khác sẽ lần lượt ngang Trái Đất trong ngày những ngày cuối tháng Bảy này
Cơ quan hàng không vũ trụ Mỹ NASA đã đưa ra cảnh báo về tiểu hành tinh 2020 ND sẽ tiến gần vào Trái Đất ngày 24/7.

Thợ sửa máy photocopy tiết lộ chiêu gián điệp 'độc nhất vô nhị' của CIA thời Chiến tranh Lạnh

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Thợ sửa máy photocopy tiết lộ chiêu gián điệp độc nhất vô nhị của CIA thời Chiến tranh Lạnh
Một chiếc máy photocopy vô cùng đơn giản của hãng Xerox nằm bên trong Đại sứ quán Liên Xô ở Washington DC đã trở thành lỗ hổng bảo mật và được Cơ quan Tình báo Trung Ương Mỹ phát hiện và khai thác.

Gấu trắng Bắc Cực sắp biến mất vĩnh viễn khỏi Trái Đất

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Gấu trắng Bắc Cực sắp biến mất vĩnh viễn khỏi Trái Đất
Gấu trắng Bắc Cực có thể đối diện với nguy cơ bị tuyệt chủng vào cuối thể kỷ 21, theo một nghiên cứu vừa đăng tải trên tạp chí uy tín Nature Climate Change.

Cùng lúc xuất hiện hai đột phá trong ngành pin Mặt Trời: vừa có vật liệu mới, vừa tạo ra điện năng từ "ánh sáng vô hình"

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Cùng lúc xuất hiện hai đột phá trong ngành pin Mặt Trời: vừa có vật liệu mới, vừa tạo ra điện năng từ "ánh sáng vô hình"
Chúng ta vẫn chưa tối ưu hóa được công nghệ năng lượng Mặt Trời đâu, vẫn còn những khoảng trống lớn để khám phá!

Bí mật được hé lộ từ... cục phân 14.000 năm tuổi: Cuối cùng một trong những bí ẩn lớn nhất của loài người đã được giải đáp

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Bí mật được hé lộ từ... cục phân 14.000 năm tuổi: Cuối cùng một trong những bí ẩn lớn nhất của loài người đã được giải đáp
Một câu hỏi gây tranh cãi lớn cho giới khoa học suốt nhiều thập kỷ qua đã được giải đáp, tất cả là nhờ... cục phân này.

Các nhà khoa học phát hiện Châu Phi đang tách ra làm đôi, sắp sửa hình thành một đại dương mới?

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Các nhà khoa học phát hiện Châu Phi đang tách ra làm đôi, sắp sửa hình thành một đại dương mới?
Nghiên cứu mới nhất từ các nhà khoa học cho thấy, những hoạt động địa chất phức tạp của ba mảng kiến tạo xung quanh châu Phi, vốn đang di chuyển dần xa nhau ra, sẽ phân tách châu lục này thành hai phần và tạo ra một đại dương mới trong hàng triệu năm nữa.

Lần đầu tiên trong lịch sử, các nhà thiên văn học quan sát được 1 hố đen vừa "chớp mắt"

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Lần đầu tiên trong lịch sử, các nhà thiên văn học quan sát được 1 hố đen vừa "chớp mắt"
Quầng hào quang của hố đen này đã lịm tắt trước khi bừng sáng rực rỡ trở lại chỉ trong vỏn vẹn 40 ngày, 1 điều mà giới khoa học chưa từng quan sát được trước đây.

Phát hiện ra xác ướp khủng long có dấu chân hình móng ngựa tại Hoa Kỳ

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Phát hiện ra xác ướp khủng long có dấu chân hình móng ngựa tại Hoa Kỳ
Edmontosaurus là một loài khủng long ăn có khá quen thuộc, nhưng với việc phát hiện ra xác ướp của loài này, giới cổ sinh vật học đã biết thêm được thông tin chúng có chân giống với hình móng ngựa.

Vách đá kỳ quái cứ 30 năm lại "đẻ trứng" một lần, các nhà khoa học đau đầu đi tìm lời giải đáp

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Vách đá kỳ quái cứ 30 năm lại "đẻ trứng" một lần, các nhà khoa học đau đầu đi tìm lời giải đáp
Nếu bạn chưa bao giờ nghe nói về một vách đá đẻ trứng thì có lẽ bạn không biết về Chan Da Ya, một vách đá bí ẩn ở Trung Quốc cứ 30 năm lại cho ra đời những "quả trứng đá" tròn xoe vô cùng kỳ lạ.
tinybook Công Nghệ Thông Tin








Chat