Việt Nam học được gì từ nghịch lý giáo dục Phần Lan: Không bài tập về nhà, tăng chơi, giảm học mà vẫn đứng đầu thế giới?

Việt Nam học được gì từ nghịch lý giáo dục Phần Lan: Không bài tập về nhà, tăng chơi, giảm học mà vẫn đứng đầu thế giới?
Theo: Thảo Nguyên
Thể loại: Khoa Học Công Nghệ
Không bài tập về nhà, hạn chế thi cử, tăng giờ chơi, giảm giờ học nhưng chất lượng sinh viên vẫn xếp hạng nhất thế giới. Đó là nghịch lý kỳ diệu của giáo dục Phần Lan.

Một nền giáo dục hạnh phúc

Phần Lan từ lâu được xem là nước đứng đầu thế giới về giáo dục. Bí mật của thành công này được Nguyên bộ trưởng giáo dục Krista Kiuru bật mí: "Bọn trẻ không có bài tập về nhà, bọn trẻ nên có thời gian nhiều hơn để làm trẻ con, để làm người trẻ, để tận hưởng cuộc sống".

Học sinh Phần Lan đi học 20 tiếng mỗi tuần, ngoài thời gian đó chúng dành thời gian cho hoạt động ngoài trời, thể chất và học các môn nghệ thuật như ca hát hay làm bánh. Ngoài ra nhà trường Phần Lan còn không áp đặt điểm số, thi đua hay xếp loại phần thưởng lên giáo viên hay học sinh.

Mục tiêu của giáo dục Phần Lan là làm cho học sinh vui, hạnh phúc và tự tin khi các em thành công hay thất bại. Ở quốc gia này không có trường chuyên lớp chọn, mọi trường học đều có chất lượng như nhau dù thành phố hay nông thôn.

Ngoài ra giáo viên được tự thể hiện giáo trình, họ quyết định phương pháp giảng dạy, sử dụng sách giáo khoa. Quy định thanh tra trường học đã được bãi bỏ sau năm 1990 và cũng không có đánh giá nội bộ giáo viên. Hệ thống giáo dục Phần Lan ít có sự đánh giá và hoàn toàn không có sự cạnh tranh.

"Ở Phần Lan người ta xác định mỗi học sinh là một thiên tài, khơi dậy được năng lực, khả năng của từng học sinh một. Vì thế học sinh là học cho bản thân họ, tự thân họ. Vì vậy không có luyện thi, trường chuyên lớn chọn nhưng điểm PISA vẫn cao nhất trên thế giới", ông Nguyễn Xuân Vang, Cục trưởng Cục hợp tác quốc tế, Bộ giáo dục và đào tạo chia sẻ với báo chí.

Đặc biệt điều khiến ông Vang ấn tượng là sự quan tâm của nhà nước đối với giáo viên. Lựa chọn giáo viên là một trong những điều quan trọng nhất để quyết định sự thành công của Phần Lan. Giáo viên khơi dậy được động cơ học tập tự thân cho học sinh. Học sinh được chơi nhiều hơn để phát triển khả năng của mình.

Một ví dụ đơn giản khác là trong một ngôi trường tiểu học được thiết kế theo không gian mở, một phòng học có thể gồm 2 lớp khác nhau được ngăn cách bởi rèm. Bàn ghế và các vật dụng khác cũng có bánh xe và rất cơ động để giáo viên và học sinh có thể sắp xếp lại lớp học khi cần. Nếu học cá nhân bàn được xoay ra, nếu học nhóm chúng sẽ xếp lại với nhau.

Trong giờ học học sinh rất thoải mái, các em có ghế xoay để ngồi vì giáo viên hiểu lứa tuổi này rất hiếu động. Chương trình học do giáo viên tự quyết định. Học sinh sẽ cùng với cô tham gia sắp xếp thời khóa biểu vào buổi sáng hôm đó.

Ngay bên ngoài lớp học có một không gian chung, các học sinh có thể học với nhau ở đây ngoài giờ học chính nếu thích. Một số em khác có thể chơi, nằm hay ngủ. Các không gian được tận dụng tối đa để các em cảm thấy thoải mái nhất. Mỗi ngày theo quy định học sinh phải ra ngoài chơi ngoài trời ít nhất 2 giờ đồng hồ vì vậy cứ hết tiết học là cô giáo lại yêu cầu học sinh xuống sân chơi.

Mô hình hay nhưng khó áp dụng

Đúng như ấn tượng của ông Vang, giáo viên tại Phần Lan có vai trò và tính tự quyết cao trong công việc. Giáo viên Phần Lan phải trình độ thạc sỹ trở lên và có quyền tự chủ lớn tham gia vào các chính sách giáo dục.

"Toàn bộ giáo viên ở Phần Lan kể cả mầm non đều phải có bằng Thạc sỹ mới được đi dạy học. Vì vậy họ có trình độ và chất lượng rất cao. Giáo dục ở nước chúng tôi yêu cầu giáo viên phải am hiểu kiến thức, lý thuyết, phương pháp giáo dục, và kỹ năng thực hành phải tốt. Chính vì vậy khi các trường đại học xét tuyển các ngành sư phạm có chính sách xét tuyển rất chặt chẽ. Các trường chọn sinh viên sư phạm không chỉ dựa trên bảng điểm, nền tảng kiến thức tốt mà còn phải có tính cách, khả năng phù hợp với việc làm giáo viên.

Đối với các cơ quan quản lý chính sách, chúng tôi tin ở giáo viên. Chúng tôi luôn hỏi ý kiến của họ trước khi có những điều chỉnh về chính sách. Vì vậy giáo viên cảm thấy ý kiến của họ là có giá trị, điều đấy rất quan trọng. Sự đóng góp của họ là rất quan trọng.", bà Imeli Halinen, nguyên trưởng ban Phát triển chương trình, Ủy ban giáo dục quốc gia Phần Lan cho biết.

Ví dụ tại Phần Lan có chương trình khung của quốc gia nhưng theo từng tuần học, giáo viên sẽ chủ động đề tài và không có bất kỳ ai kiểm tra. Hiệu quả học sẽ do học sinh và phụ huynh đánh giá. Quyền tự chủ của hiệu trưởng trường cũng rất lớn khi được quyền chọn giáo viên, thuê giáo viên theo hợp đồng hàng năm. Và nếu giáo viên cảm thấy có điều gì chưa hài lòng, cần hỗ trợ thêm sẽ đến gặp hiệu trưởng trực tiếp để đề đạt ý kiến.

"Chúng ta có thể học rất nhiều tuy nhiên tùy thuộc vào điều kiện chúng ta nữa. Với Phần Lan, họ đặt mục tiêu phải tạo ra trường học là thiên đường của trẻ em đến đó học tập, chơi, phát huy hết khả năng của mình. Với Việt Nam có thể học tập một vài điểm của mô hình Phần Lan như hiện tại là lấy học sinh là trung tâm, để tập trung vào năng lực từng học sinh một. Tuy nhiên để cả hệ thống làm thì đang là khó nhưng với các trường tư thục có điều kiện đầu tư thì có thể làm tốt. Chúng ta không có chủ trương đi copy hay sao chép toàn bộ mô hình đào tạo của các nước Bắc Âu vào Việt Nam vì chúng ta không thể làm được và phải làm hệ thống riêng.

Một số nước châu Á như Thái Lan, Indonesia cũng đã bê cả mô hình về áp dụng nhưng không thành công vì nó phụ thuộc vào nhiều thứ trong đó có chính sách của nhà nước, quan niệm, triết lý giáo dục của giáo viên, học sinh và gia đình. Chúng ta vẫn có thể lọc những cái gì tốt nhất để áp dụng vào Việt Nam theo điều kiện của chúng ta", ông Vang chia sẻ quan điểm về việc áp dụng mô hình vào Việt Nam.

Điều khiến ông trăn trở hiện này là cần phải nghiên cứu để có chính sách tốt nhất cho giáo viên Việt Nam hiện nay. "Hiện lương của giáo viên là chưa xứng đáng, vẫn phải bươn chải, mưu sinh để kiếm sống", ông cho biết.

Kỳ lạ với chuyến bay dài... hơn 1 phút

tinybook tinybook 1 ngày 19 giờ
Kỳ lạ với chuyến bay dài... hơn 1 phút
Loganair, hãng hàng không khu vực của Scotland, mới khai trương lịch trình bay ngắn nhất thế giới, kéo dài hơn 1 phút rưỡi từ đảo Westray tới đảo Papa Westray, thuộc quần đảo Orkney phía bắc nước Anh.

Lần đầu tiên chứng minh được máy tính lượng tử thực sự mạnh hơn máy tính cổ điển

tinybook tinybook 1 ngày 21 giờ
Lần đầu tiên chứng minh được máy tính lượng tử thực sự mạnh hơn máy tính cổ điển
Ưu thế Lượng tử - Quantum Sumpremacy là dấu mốc mà tại đó máy tính lượng tử có khả năng thực hiện được một số tác vụ hiệu quả hơn máy tính thông thường.

Những loài vật tàn ác nhất: hạ sát anh chị em ngay khi mới chào đời

tinybook tinybook 2 ngày 20 giờ
Những loài vật tàn ác nhất: hạ sát anh chị em ngay khi mới chào đời
Và đôi khi, chính các "bậc phụ mẫu" lại là kẻ tiếp tay cho cuộc chiến tàn nhẫn, khốc liệt này.

Nội thất xe hơi đã thay đổi như thế nào trong 100 năm qua

tinybook tinybook 2 ngày 20 giờ
Nội thất xe hơi đã thay đổi như thế nào trong 100 năm qua
Cũng giống như ngoại thất, nội thất của xe hơi cũng đã trải qua rất nhiều cuộc cách mạng để đạt tới chất lượng như ngày hôm nay.

Lần đầu tiên, ta có bằng chứng khẳng định lõi trong của Trái Đất tồn tại ở thể rắn

tinybook tinybook 2 ngày 22 giờ
Lần đầu tiên, ta có bằng chứng khẳng định lõi trong của Trái Đất tồn tại ở thể rắn
Lõi Trái Đất mang những thông điệp rất riêng, việc của chúng ta là hiểu được chúng.

Mọi điều bạn biết Vitamin D từ trước đến giờ đều sai

tinybook tinybook 3 ngày 16 giây
Mọi điều bạn biết Vitamin D từ trước đến giờ đều sai
Vitamin D không có khả năng điều trị bệnh xơ cứng, viêm khớp dạng thấp, hay giảm tỷ lệ mắc ung thư.

Đây có lẽ cô gái không may mắn nhất vì bị dị ứng với hầu hết mọi thứ, từ mùi thức ăn, xà phòng tới bột giặt

tinybook tinybook 3 ngày 11 giờ
Đây có lẽ cô gái không may mắn nhất vì bị dị ứng với hầu hết mọi thứ, từ mùi thức ăn, xà phòng tới bột giặt
Cô sinh viên 21 tuổi sống tại South Carolina, Mỹ mắc phải một chứng bệnh khá oái oăm khiến cô bị dị ứng tồi tệ khi ngửi bất kỳ mùi thức ăn, xà phòng hay bột giặt nào.

Bill Gates: "Paul Allen đã thay đổi cuộc đời tôi như thế đó"

tinybook tinybook 3 ngày 12 giờ
Bill Gates: "Paul Allen đã thay đổi cuộc đời tôi như thế đó"
Bài viết cảm động là lời chia tay của Bill Gates dành cho đồng sáng lập Microsoft, vĩ nhân Paul Allen.

Với tính năng selfie, hãng smartphone chưa ai từng nghe tên này đánh bại cả Apple, Samsung, Huawei... ở châu Phi như thế nào?

tinybook tinybook 3 ngày 12 giờ
Với tính năng selfie, hãng smartphone chưa ai từng nghe tên này đánh bại cả Apple, Samsung, Huawei... ở châu Phi như thế nào?
Tập trung vào ba yếu tố, giá cả, thời lượng pin và quan trọng nhất là selfie hoàn hảo, các thương hiệu smartphone của Transsion đang đánh bại các nhà sản xuất hàng đầu thế giới trên mảnh đất châu Phi.

Nhờ quan hệ tình dục với người Neanderthal, người hiện đại mới có thể tồn tại tới bây giờ

tinybook tinybook 3 ngày 17 giờ
Nhờ quan hệ tình dục với người Neanderthal, người hiện đại mới có thể tồn tại tới bây giờ
Người Neanderthal và người Homo sapiens (người hiện đại) đã giao phối ít nhất 2 lần trong 100,000 năm và trao đổi cả nguồn virus, cả kháng thể chống virus với nhau.

Ứng dụng video Trung Quốc làm mờ hình ảnh để ngăn bạn cắm đầu vào điện thoại

tinybook tinybook 1 ngày 16 giờ
Ứng dụng video Trung Quốc làm mờ hình ảnh để ngăn bạn cắm đầu vào điện thoại
Liệu tính năng này có thực sự hiệu quả? Vẫn cần thời gian để chứng minh.

Số người cao tuổi chơi Internet ở Trung Quốc nhiều hơn cả dân số Đức

tinybook tinybook 1 ngày 22 giờ
Số người cao tuổi chơi Internet ở Trung Quốc nhiều hơn cả dân số Đức
Tính đến ngày 21/10/1028, dân số Đức là 82.33 triệu người. Còn số người cao tuổi biết chơi Internet ở Trung Quốc là... trên 84 triệu.

Một doanh nghiệp Việt vừa chi 14 tỷ VNĐ mua khối thiên thạch 'mảnh ghép mặt trăng' nặng 5,5kg trong phiên đấu giá ở Mỹ?

tinybook tinybook 1 ngày 22 giờ
Một doanh nghiệp Việt vừa chi 14 tỷ VNĐ mua khối thiên thạch mảnh ghép mặt trăng nặng 5,5kg trong phiên đấu giá ở Mỹ?
Khối thiên thạch nặng 5,5kg được bán với giá chính xác là 612.500 USD (khoảng gần 14 tỷ VNĐ), tức là cao hơn 100.000 USD so với mức giá dự tính ban đầu.

Công ty tuyên bố chỉ tuyển nam giới, cô gái này kiên quyết xin vào làm, và giờ thì cô là Phó Chủ tịch Ericsson Việt Nam!

tinybook tinybook 2 ngày 23 giờ
Công ty tuyên bố chỉ tuyển nam giới, cô gái này kiên quyết xin vào làm, và giờ thì cô là Phó Chủ tịch Ericsson Việt Nam!
"Khi ứng tuyển vào công ty kỹ thuật, tôi từng trải qua trường hợp công ty chỉ tuyển nam giới. Tôi thắc mắc là bản thân mình có thể làm được. Tôi xin gặp nhân sự và nói rằng muốn ứng tuyển vào vị trí đó. Tôi nghĩ rằng đã rất dũng cảm và thay đổi thật nhiều trong thời gian đó”, Phó Chủ tịch Ericsson Việt Nam tâm sự.

Trung Quốc: Đừng bất chấp chạy theo trào lưu ngã sấp mặt Falling Stars Challenge để rồi dính án phạt như cô gái này

tinybook tinybook 3 ngày 10 giờ
Trung Quốc: Đừng bất chấp chạy theo trào lưu ngã sấp mặt Falling Stars Challenge để rồi dính án phạt như cô gái này
Trào lưu ngã sấp mặt Falling Stars Challenge đang lan tới nhiều quốc gia với tốc độ chóng mặt. Mặc dù ai cũng có quyền thử thách bản thân với trào lưu mới nhưng nếu để tới mức bị phạt như cô gái này thì cũng chẳng đáng chút nào.

Dán "meme" vào bài kiểm tra để khen/chê học sinh, cô giáo sáng tạo bỗng gây bão internet

tinybook tinybook 1 ngày 18 giờ
Dán "meme" vào bài kiểm tra để khen/chê học sinh, cô giáo sáng tạo bỗng gây bão internet
Một cách đánh giá bài kiểm tra vừa sáng tạo, vừa thú vị, tại sao không?

Công nghệ 3D giờ hiện đại đến nỗi, các kỹ sư đã có thể "in" ra một cây cầu làm hoàn toàn từ thép

tinybook tinybook 1 ngày 18 giờ
Công nghệ 3D giờ hiện đại đến nỗi, các kỹ sư đã có thể "in" ra một cây cầu làm hoàn toàn từ thép
Có thể coi đây là cây cầu đầu tiên trên thế giới được tạo ra bằng công nghệ in 3D, được làm hoàn toàn bằng thép và trang bị cảm biến thông minh.

Cấm tiệt PowerPoint trong họp hành và thay bằng bản tường thuật, cách quản lý của kỳ quặc của Jeff Bezos hiệu quả ra sao?

tinybook tinybook 1 ngày 19 giờ
Cấm tiệt PowerPoint trong họp hành và thay bằng bản tường thuật, cách quản lý của kỳ quặc của Jeff Bezos hiệu quả ra sao?
Những bản tường thuật 6 mặt giấy đã thay thế PowerPoint tại các cuộc họp của Amazon. Phương pháp của ông chủ "thét ra lửa" Jeff Bezos hiệu quả ra sao?

Cậu bé mới 11 tuần tuổi đã dọa được bố mẹ vì mọc răng nanh đúng dịp Halloween

tinybook tinybook 1 ngày 20 giờ
Cậu bé mới 11 tuần tuổi đã dọa được bố mẹ vì mọc răng nanh đúng dịp Halloween
Câu chuyện nhận được hơn 4.500 lượt chia sẻ chỉ sau 1 tiếng đồng hồ.

Thì ra đây là ý nghĩa sâu sắc của trò chơi Quidditch trong Harry Potter mà bấy lâu nay các Fan vẫn thường hâm mộ.

tinybook tinybook 1 ngày 23 giờ
Thì ra đây là ý nghĩa sâu sắc của trò chơi Quidditch trong Harry Potter mà bấy lâu nay các Fan vẫn thường hâm mộ.
Được biết đến như một trong những “đặc sản” của riêng Harry Potter, nhưng Quidditch còn có nhiều điều thú vị hơn cả một trò chơi để giải trí.

Đáng thương nhất chính là Thanos: Hết bị đổ tội làm sập Youtube, lại chịu cảnh photoshop quả đầu bí ngô

tinybook tinybook 1 ngày 23 giờ
Đáng thương nhất chính là Thanos: Hết bị đổ tội làm sập Youtube, lại chịu cảnh photoshop quả đầu bí ngô
Có hẳn một cuộc thi trên mạng xem ai photoshop được bức ảnh "bí ngô điên" có khuôn mặt Thanos ấn tượng nhất.

Tài tử thủ vai Han Solo 44 năm trước bước vào phim "Solo: A Star Wars Story" nhờ deep learning

tinybook tinybook 2 ngày 11 giờ
Tài tử thủ vai Han Solo 44 năm trước bước vào phim "Solo: A Star Wars Story" nhờ deep learning
Deep learning quả là một chương trình đầy tiềm năng!

Thiết bị dính trên trán này sẽ giúp bạn theo dõi chất lượng giấc ngủ mỗi đêm

tinybook tinybook 2 ngày 12 giờ
Thiết bị dính trên trán này sẽ giúp bạn theo dõi chất lượng giấc ngủ mỗi đêm
Nó có thể phát hiện một rối loạn giấc ngủ âm thầm nhưng không kém phần nguy hiểm.

Cơ thể mỗi chúng ta đang chứa 380 nghìn tỷ con virus, chúng đang làm gì trong đó?

tinybook tinybook 2 ngày 12 giờ
Cơ thể mỗi chúng ta đang chứa 380 nghìn tỷ con virus, chúng đang làm gì trong đó?
Virus có trong máu, trên da, trong phổi, nước tiểu…

Dự đoán cuối cùng của Stephen Hawking về kết cục nhân loại

tinybook tinybook 2 ngày 12 giờ
Dự đoán cuối cùng của Stephen Hawking về kết cục nhân loại
Con người sẽ chết, hoặc trở thành một sinh vật bậc thấp, nhường ngôi cho giống loài "siêu nhân"?

Chùm ảnh cho thấy dù hiện đại hơn nhưng đi máy bay thời nay chưa chắc thoải mái bằng thời xưa

tinybook tinybook 2 ngày 12 giờ
Chùm ảnh cho thấy dù hiện đại hơn nhưng đi máy bay thời nay chưa chắc thoải mái bằng thời xưa
Chẳng cần chen chúc nhau trên khoang hành khách, cũng không cần phải vội vã chạy đi check-in, đây chính là cách "các cụ" khi xưa đi máy bay.

Cùng chiêm ngưỡng chiếc kem độc đáo chiến thắng cuộc thi thiết kế đồ ăn tại Anh.

tinybook tinybook 2 ngày 18 giờ
Cùng chiêm ngưỡng chiếc kem độc đáo chiến thắng cuộc thi thiết kế đồ ăn tại Anh.
Một cây kem màu hồng, vị trà Chai được sáng tạo bởi Sally Reynolds đã chiến thắng cuộc thi về kem của Bompas & Parr, diễn ra trong Liên hoan thiết kế London năm nay.

Từ điển Oxford bổ sung hơn 100 từ cực cool về điện ảnh và hàng loạt đạo diễn sừng sỏ

tinybook tinybook 2 ngày 19 giờ
Từ điển Oxford bổ sung hơn 100 từ cực cool về điện ảnh và hàng loạt đạo diễn sừng sỏ
Vậy là phong cách làm phim của những đạo diễn gạo cội như Quentin Tarantino hay David Lynch đã có tên trong từ điển Oxford, cùng với rất nhiều khái niệm điện ảnh cuối cùng cũng chính thức được định nghĩa.

Chỉ cần một cảnh báo khi phỏng vấn, vị CEO này đã có thể tuyển được nhân viên giỏi thích nghi: Thách thức lạ lùng nhưng hữu hiệu!

tinybook tinybook 2 ngày 19 giờ
Chỉ cần một cảnh báo khi phỏng vấn, vị CEO này đã có thể tuyển được nhân viên giỏi thích nghi: Thách thức lạ lùng nhưng hữu hiệu!
Tinh thần cố gắng, đáp ứng đúng yêu cầu công việc và đặc biệt, có khả năng thích nhi nhanh là những yếu tố cần có của một nhân viên. Câu hỏi đặt ra là, làm thế nào để bạn phát hiện ra những điểm cộng này ở ứng viên khi tuyển dụng?

Những bức ảnh động vật hoang dã đẹp nhất năm 2018: "Vô cùng tàn nhẫn, vô cùng yêu thương"

tinybook tinybook 2 ngày 20 giờ
Những bức ảnh động vật hoang dã đẹp nhất năm 2018: "Vô cùng tàn nhẫn, vô cùng yêu thương"
Qua những tấm ảnh dưới đây, bạn sẽ bắt gặp cô báo hoa nằm ngái ngủ bình yên giữa buổi sáng. Và cũng có bà mẹ gorilla lặng lẽ khóc thương con. Có quá nhiều cung bậc cảm xúc trong những tấm ảnh động vật đẹp nhất của năm!
tinybook Công Nghệ Thông Tin








Chat