Vì sao thấp hơn mực nước biển nhưng lưu vực Turpan lại không hề có những hồ nước lớn?

Vì sao thấp hơn mực nước biển nhưng lưu vực Turpan lại không hề có những hồ nước lớn?
Theo: Đức Khương Theo Trí Thức Trẻ
Thể loại: Khoa Học Công Nghệ
Lưu vực Turpan có độ cao thấp nhất ở Trung Quốc. Lưu vực này cao tới 154 mét dưới mực nước biển nhưng trên thực tế, ở đây lại không hề hình thành những hồ nước lớn.

Trái Đất của chúng ta được bao phủ bởi một lượng lớn nước, đa phần đều ở dạng lỏng như sông hồ, đại dương, nhưng cũng có một số khu vực được bao phủ ở dạng rắn như nước trong sông băng và đất đóng băng, một số tồn tại ở dạng khí, chủ yếu là lượng nước trong bầu khí quyển.

Nước là nguồn sống và sự sống trên hành tinh của chúng ta không thể thiếu sự hiện diện của nước, các hoạt động sản xuất và sinh hoạt của con người chúng ta cũng không thể tách rời khỏi nước, vì vậy con người đã có thói quen sống cạnh những khu vực có nguồn nước từ thời cổ đại. Theo thời gian, lượng tài nguyên nước được con người sử dụng cũng ngày càng tăng.

Vì sao thấp hơn mực nước biển nhưng lưu vực Turpan lại không hề có những hồ nước lớn? - Ảnh 1.

Những dòng chảy trên bề mặt Trái Đất là nguồn tài nguyên nước chính của con người, trong đó sông hồ là nguồn cung cấp nước quan trọng nhất, nhưng đối với hồ thì không phát tất cả chúng đều có thể được sử dụng làm nguồn tài nguyên nước cho sự sống của con người.

Theo tính chất của nước trong hồ, chúng ta có thể chia ra thì hồ nước ngọt và hồ nước mặn.

Ví dụ, hồ Poyang, hồ Dongting và hồ Taihu đều là những hồ nước ngọt, và nhiều hồ trên cao nguyên Thai Hải - Tây Tạng, như hồ Thanh Hải, Namco và Selinco, v.v. Các hồ đó đều là những hồ nước mặn và không thể được sử dụng làm nguồn nước sinh hoạt.

Trên thực tế, số lượng hồ ở phía tây bắc Trung Quốc tương đối ít. Có một lưu vực ở phía đông nam Tân Cương gọi là "Lưu vực Turpan". Khu vực này không chỉ nổi tiếng vì nho, mà nó còn sở hữu một độ cao hết sức đặc biệt. Lưu vực này có độ cao 154 mét dưới mực nước biển (thấp hơn mực nước biển 154 mét). Nhưng tại sao với độ cao như vậy lưu vực này lại không có hồ nước lớn nào được hình thành?

Để trả lời câu hỏi này, trước tiên, hãy xem xét lại định nghĩa về một hồ nước. Hồ là những khoảng nước đọng tương đối rộng và sâu trong đất liền. Hồ thường không có diện tích nhất định. Có những hồ rất lớn, diện tích rộng hàng vạn km2 như hồ Victoria ở châu Phi, hồ A-ran ở châu Á, nhưng cũng có những hồ nhỏ chỉ rộng vài trăm m2.

Vì sao thấp hơn mực nước biển nhưng lưu vực Turpan lại không hề có những hồ nước lớn? - Ảnh 2.

Địa hình của lưu vực Turpan là loại địa hình của lưu vực, nghĩa là phần đất thấp và trũng sẽ ở giữa, được bao quanh bởi núi hoặc những vùng đất cao. Trên thực tế, đây là một lưu vực liên núi, thuộc lưu vực rạn nứt được hình thành bởi độ dốc đứt gãy. Tổng diện tích của lưu vực Turpan là khoảng 50.000 km2, trong đó diện tích dưới mực nước biển khoảng 4.050 km2 - chủ yếu nằm ở phía tây của lưu vực Turpan. Nói cách khác, lưu vực Turpan có "cấu trúc lưu vực hồ" rất vượt trội. Nếu lưu vực Turpan có thể trữ nước thì chắc chắn rằng hồ nước tại lưu vực này sẽ có một diện tích khổng lồ, khoảng 4.000 km2 và nó sẽ trở thành hồ nước lớn thứ hai của Trung Quốc chỉ sau hồ Thanh Hải.

Vì sao thấp hơn mực nước biển nhưng lưu vực Turpan lại không hề có những hồ nước lớn? - Ảnh 3.

Hồ Thanh Hải hay hồ Koko Nor là hồ lớn nhất Trung Quốc, đồng thời là hồ nước mặn lớn thứ hai thế giới. Hồ Thanh Hải cũng là hồ rộng nhất không có hệ thống thoát nước ra ngoài tại Trung Quốc. Người Trung Quốc xưa xếp hồ Thanh Hải là Tây Hải trong Tứ Hải cùng với hồ Baikal, biển Hoa Đông và biển Đông.

Tuy nhiên, đây chỉ là trên lý thuyết, bởi vì lưu vực Turpan chỉ sở hữu địa hình lý tưởng nhưng lại thiếu đi một điều kiện nữa để hình thành hồ nước lớn, đó là các thủy vực.

Chúng ta biết rằng nước sẽ chảy từ nơi có địa hình cao xuống nơi có địa hình thấp và lưu vực Turpan có độ cao rất thấp. Nếu có đủ nguồn nước trong khu vực, thì nước sẽ tự nhiên hội tụ vào lưu vực và tạo thành hồ.

Nhưng có một thực tế đó là việc tìm nước trong lưu vực Turpan là một điều "xa xỉ". Không chỉ riêng lưu vực Turpan mà toàn bộ khu vực Tân Cương đều là vùng đất nằm sâu trong đất liền và cách xa biển, nên rất khó để hơi nước từ đại dương có thể tiến tới khu vực này bởi vậy khí hậu được hình thành ở đây là loại khí hậu ôn đới lục địa với mùa đông lạnh, mùa hè nóng và lượng mưa hàng năm cực kì thấp.

Vì sao thấp hơn mực nước biển nhưng lưu vực Turpan lại không hề có những hồ nước lớn? - Ảnh 4.

Lưu vực Turpan kín hơn mặt bằng chung của khu vực Tân Cương do địa hình của lưu vực và lượng mưa hàng năm thưa thớt hơn. Lượng mưa hàng năm chỉ khoảng 16 mm, trong khi đó những khu vực có lượng mưa hàng năm dưới 200 mm được coi là cực kì khô cằn. Nguồn nước trong lưu vực Turpan chủ yếu là từ nước tan chảy của sông băng trên những ngọn núi cao xung quanh nhưng cũng rất hạn chế.

Hơn nữa, lưu vực Turpan có khả năng bốc hơi hết sức mạnh mẽ, với lượng bốc hơi hàng năm là 3000 mm. Do lượng mưa thấp và bốc hơi mạnh trong lưu vực Turpan và thiếu các thủy vực nên đó là những lý do vì sao không thể hình thành một hồ nước khổng lồ ở đây. Tuy nhiên, ở phần thấp nhất của lưu vực Turpan, một hồ nước được hình thành do sự hội tụ của các nguồn nước. Khu vực này rộng khoảng 150 km2, nhưng giờ nó gần như khô ráo quanh năm.

Cảnh tượng bồn chứa nhiên liệu của một quả tên lửa bị thổi tung trông như thế nào?

tinybook tinybook 6 ngày 3 giờ
Cảnh tượng bồn chứa nhiên liệu của một quả tên lửa bị thổi tung trông như thế nào?
NASA đang trở nên khá giỏi trong việc làm nổ tung hệ thống tên lửa thế hệ tiếp theo của mình.

Điều hòa không khí ban đầu không được tạo ra để dành cho con người, đây mới là 'chủ nhân thực sự' của nó

tinybook tinybook 6 ngày 4 giờ
Điều hòa không khí ban đầu không được tạo ra để dành cho con người, đây mới là chủ nhân thực sự của nó
Hóa ra thiết bị điện tử gia dụng này có nguồn gốc từ năm 1902.

Vắc-xin Covid-19 “made in Vietnam” vượt tiến độ dự kiến, nhiều khả năng sẽ sẵn sàng trong vòng một năm tới

tinybook tinybook 6 ngày 7 giờ
Vắc-xin Covid-19 “made in Vietnam” vượt tiến độ dự kiến, nhiều khả năng sẽ sẵn sàng trong vòng một năm tới
Với quy trình nghiên cứu thần tốc và nguồn tài trợ lớn từ VinIF thuộc tập đoàn Vingroup, dự án vắc-xin “made in Vietnam” phòng virus SARS-CoV-2 được các nhà khoa học của Công ty Vabiotech triển khai đang có triển vọng “về đích” sớm. Dự án càng có ý nghĩa khi thế giới đang đối mặt với nguy cơ của làn sóng Covid-19 thứ 2.

Thử khám phá hố tử thần sâu hun hút xuất hiện giữa khu phố, ai ngờ phát hiện ra cả hệ thống hầm mỏ bí ẩn nằm ngay bên dưới

tinybook tinybook 1 tuần 1 giờ
Thử khám phá hố tử thần sâu hun hút xuất hiện giữa khu phố, ai ngờ phát hiện ra cả hệ thống hầm mỏ bí ẩn nằm ngay bên dưới
Nằm ngay bên dưới khu phố Hideaway Hills thị trấn Blackhawk là cả một hệ thống hầm mỏ chằng chịt mà cư dân thị trấn này không hề hay biết!

Các nghiên cứu phát hiện ra rằng những con thằn lằn cổ rắn thời tiền sử có khả năng lặn tương tự với cá nhà táng hiện đại

tinybook tinybook 1 tuần 22 giờ
Các nghiên cứu phát hiện ra rằng những con thằn lằn cổ rắn thời tiền sử có khả năng lặn tương tự với cá nhà táng hiện đại
Thằn lằn cổ rắn là một chi bò sát biển lớn đã tuyệt chủng thuộc bộ Plesiosauria. Mẫu vật đầu tiên được phát hiện bởi Mary Anning trong khoảng hai năm 1820-1821 nhưng bị thiếu mất hộp sọ.

[Việt Sub] Điều gì sẽ xảy ra với Trái Đất nếu sao chổi "tử thần" Halley lao thẳng vào Mặt Trăng?

tinybook tinybook 1 tuần 1 ngày
[Việt Sub] Điều gì sẽ xảy ra với Trái Đất nếu sao chổi "tử thần" Halley lao thẳng vào Mặt Trăng?
Điều gì sẽ xảy ra nếu sao chổi Halley lao thẳng vào Mặt Trăng trong lần 'ghé thăm' vào năm 2061? Để trả lời cho câu hỏi đậm chất 'giả tưởng' này, kênh youtube về khoa học nổi tiếng What If đã thực hiện một video giải thích những tác động có thể xảy đến với Trái Đất khi sao chổi Halley va chạm trực tiếp với Mặt Trăng

10 bí ẩn khoa học chưa có lời giải thích

tinybook tinybook 1 tuần 1 ngày
10 bí ẩn khoa học chưa có lời giải thích
Lịch sử thế giới đầy những bí ẩn đáng ngạc nhiên và có thể không ai trong chúng ta sẽ sống đủ lâu để thấy tất cả chúng được giải quyết.

Có gì đặc biệt trong chiếc tủ lạnh sở hữu công nghệ ánh sáng vi chất?

tinybook tinybook 1 tuần 1 ngày
Có gì đặc biệt trong chiếc tủ lạnh sở hữu công nghệ ánh sáng vi chất?
Xu hướng ăn uống lành mạnh, tăng cường thực phẩm giàu vitamin và khoáng chất như rau xanh, trái cây… ngày càng trở nên phổ biến. Vì thế, một chiếc tủ lạnh tốt để lưu giữ rau củ tươi ngon là ưu tiên của nhiều gia đình Việt hiện nay.

Phát hiện cấu trúc tiền sử khổng lồ nằm ngay gần Stongehenge, tạo nên bởi các hố sâu 5 mét xếp thành hình tròn lớn

tinybook tinybook 1 tuần 1 ngày
Phát hiện cấu trúc tiền sử khổng lồ nằm ngay gần Stongehenge, tạo nên bởi các hố sâu 5 mét xếp thành hình tròn lớn
Các nhà khảo cổ phát hiện ra cấu trúc lớn nhất nước Anh này mà không cần tới cuốc xẻng hay máy xúc.

Nhìn số má thành nét vẽ loằng ngoằng: Bệnh não kỳ lạ giúp khoa học hiểu hơn về cách não bộ tiếp nhận thông tin

tinybook tinybook 1 tuần 1 ngày
Nhìn số má thành nét vẽ loằng ngoằng: Bệnh não kỳ lạ giúp khoa học hiểu hơn về cách não bộ tiếp nhận thông tin
Sau khoảng thời gian dài nghiên cứu, các nhà khoa học tạo ra một bảng chữ số riêng cho phép người bệnh làm việc bình thường.

Công nghệ AI của Trung Quốc 'hô biến' tranh phác họa nguệch ngoạc thành thành ảnh chân dung sống động đến không ngờ

tinybook tinybook 1 tuần 2 ngày
Công nghệ AI của Trung Quốc hô biến tranh phác họa nguệch ngoạc thành thành ảnh chân dung sống động đến không ngờ
DeepFaceDrawing có thể biến các bản vẽ phác họa đơn giản thành gương mặt người có độ chân thực và sống động cực cao.

Siberia nóng tới 40 độ C, đang chờ các bên nghiên cứu xác nhận kỷ lục đáng lo ngại

tinybook tinybook 1 tuần 2 ngày
Siberia nóng tới 40 độ C, đang chờ các bên nghiên cứu xác nhận kỷ lục đáng lo ngại
Chưa rõ đây đã là đỉnh điểm đợt nóng chưa.

Đây là điều sẽ xảy ra với cơ thể con người nếu bị ném ra ngoài vũ trụ mà không có bộ đồ bảo hộ

tinybook tinybook 1 tuần 2 ngày
Đây là điều sẽ xảy ra với cơ thể con người nếu bị ném ra ngoài vũ trụ mà không có bộ đồ bảo hộ
Da thịt con người sẽ nổ tung hay máu sẽ ngay lập tức bốc hơi giống như cảnh miêu tả trong các bộ phim khoa học viễn tưởng?

Tại sao chỉ được xách 7kg hành lý, phi công không được để râu: Loạt bí ẩn khi đi máy bay khiến bạn ngã ngửa

tinybook tinybook 1 tuần 2 ngày
Tại sao chỉ được xách 7kg hành lý, phi công không được để râu: Loạt bí ẩn khi đi máy bay khiến bạn ngã ngửa
Qủa thật có nhiều điều mà chúng ta vẫn chưa khám phá hết khi nói đến ngành hàng không.

Những ví dụ cho thấy tiến hóa đôi khi cũng "hà tiện", tận dụng cùng một đặc điểm cho hai loài khác nhau

tinybook tinybook 1 tuần 2 ngày
Những ví dụ cho thấy tiến hóa đôi khi cũng "hà tiện", tận dụng cùng một đặc điểm cho hai loài khác nhau
Đủ tốt rồi thì sao cần phải thay đổi nữa?

[Việt sub] Điều gì sẽ xảy ra với Trái Đất nếu hiện tượng nhật thực toàn phần diễn ra hàng ngày?

tinybook tinybook 1 tuần 3 ngày
[Việt sub] Điều gì sẽ xảy ra với Trái Đất nếu hiện tượng nhật thực toàn phần diễn ra hàng ngày?
Để trả lời cho câu hỏi đậm chất 'giả tưởng' này, kênh youtube nổi tiếng What If mới đây đã đăng tải một video mới, giải thích những tác động có thể xảy đến với Trái Đất khi hiện tượng nhật thực toàn phần xảy ra hàng ngày.

Nhà thông minh trông như quả trứng, chứa gì bên trong mà rộng 6 mét vuông lại có giá tới 56.000 USD?

tinybook tinybook 1 tuần 3 ngày
Nhà thông minh trông như quả trứng, chứa gì bên trong mà rộng 6 mét vuông lại có giá tới 56.000 USD?
Sản phẩm có thiết kế tối giản và vận hành bằng năng lượng mặt trời, vừa có thể là văn phòng, phòng khách hoặc không gian mở rộng cho ngôi nhà của bạn.

Phương trình tìm sự sống mới chỉ ra có 36 nền văn minh trong Dải Ngân hà mà ta kết nối liên lạc được

tinybook tinybook 1 tuần 3 ngày
Phương trình tìm sự sống mới chỉ ra có 36 nền văn minh trong Dải Ngân hà mà ta kết nối liên lạc được
Trong hành trình chứng minh ta không cô đơn trong Vũ trụ, phương trình toán học mới ước tính nhân loại có 36 vị hàng xóm chưa nối liên lạc được.

Thứ "vứt đi" này lại chính là cội nguồn cảm hứng sáng tạo vô biên của đại danh họa Picasso, được ông quý đến nỗi không nỡ buông phút nào

tinybook tinybook 1 tuần 4 ngày
Thứ "vứt đi" này lại chính là cội nguồn cảm hứng sáng tạo vô biên của đại danh họa Picasso, được ông quý đến nỗi không nỡ buông phút nào
Pablo Picasso (1881-1973) là họa sĩ kiêm nhà điêu khắc người Tây Ban Nha. Ông nổi tiểng bậc thầy trường phái lập thể, tác giả của nhiều bức họa đáng giá chục triệu dollar.

Thành phố chuột: Thí nghiệm động vật ghê rợn nhất từng được thực hiện, sự diệt vong của bầy chuột gợi mở suy ngẫm về tương lai nhân loại

tinybook tinybook 1 tuần 4 ngày
Thành phố chuột: Thí nghiệm động vật ghê rợn nhất từng được thực hiện, sự diệt vong của bầy chuột gợi mở suy ngẫm về tương lai nhân loại
Số phận của đàn chuột trên có thể đại diện cho nhân loại không?

Hôm nay, người dân Hà Nội, Đà Nẵng và TP.HCM đừng quên theo dõi hiện tượng nhật thực hiếm gặp vào khung giờ sau đây

tinybook tinybook 1 tuần 4 ngày
Hôm nay, người dân Hà Nội, Đà Nẵng và TP.HCM đừng quên theo dõi hiện tượng nhật thực hiếm gặp vào khung giờ sau đây
Những người đam mê thiên văn học ở các tỉnh thành phía Bắc sẽ được quan sát được nhật thực một phần với tỉ lệ che phủ cực đại lớn hơn các tỉnh thành phía Nam.

Vô tình phát hiện ra loài cá mập mới trong khi phân loại hóa thạch Tyrannosaurus rex

tinybook tinybook 1 tuần 4 ngày
Vô tình phát hiện ra loài cá mập mới trong khi phân loại hóa thạch Tyrannosaurus rex
Mới đây các nhà cổ sinh vật học đã vô tình phát hiện ra một loài cá mập hoàn toàn mới trong quá trình phân loại hóa thạch của khủng long bạo chúa.

100 triệu năm trước Nam Cực từng tồn tại loài kì nhông có thân hình còn to lớn hơn cả một chiếc xe ô tô

tinybook tinybook 1 tuần 4 ngày
100 triệu năm trước Nam Cực từng tồn tại loài kì nhông có thân hình còn to lớn hơn cả một chiếc xe ô tô
Ngày nay, kỳ giông khổng lồ Trung Quốc được coi là loài kỳ giông lớn nhất thế giới cũng như loài lưỡng cư lớn nhất, dài đến 180 cm, nhưng trong quá khứ, tại Nam Cực còn tồn tại một loài kỳ nhông còn to lớn hơn chúng rất nhiều.

Phát hiện quả trứng lớn nhất thế giới, nghi là của 'quái vật biển' khổng lồ sống tại Nam Cực cách đây 66 triệu năm

tinybook tinybook 1 tuần 5 ngày
Phát hiện quả trứng lớn nhất thế giới, nghi là của quái vật biển khổng lồ sống tại Nam Cực cách đây 66 triệu năm
Các nhà khảo cổ học ở Đại học Texas phát hiện quả trứng đường kính 30 cm thuộc về một quái vật biển dài 6 m sống cách đây 66 triệu năm ở Nam Cực.

Elon Musk chuẩn bị xây bệ phóng tên lửa trên mặt nước, làm bàn đạp cho tàu Starship chở người xuyên lục địa, lên Mặt Trăng và đáp Sao Hỏa

tinybook tinybook 1 tuần 5 ngày
Elon Musk chuẩn bị xây bệ phóng tên lửa trên mặt nước, làm bàn đạp cho tàu Starship chở người xuyên lục địa, lên Mặt Trăng và đáp Sao Hỏa
Thêm thông tin về hệ thống tàu cực thanh Starship thay thế máy bay dân dụng.

Khám phá bí ẩn của loài linh cẩu thời tiền sử, chúng đã từng sinh sống cả ở Bắc Cực

tinybook tinybook 1 tuần 5 ngày
Khám phá bí ẩn của loài linh cẩu thời tiền sử, chúng đã từng sinh sống cả ở Bắc Cực
Ngày nay linh cẩu được xem là loài động vật đặc hữu của Châu Phi, nhưng trong quá khứ chúng đã từng phân bố rộng khắp và thậm chí chúng còn sinh sống ở cả Bắc Cực.

Những hành tinh đầy bụi bặm này có thể tồn tại sự sống, chỉ là chúng ta không thể thấy được mà thôi

tinybook tinybook 1 tuần 5 ngày
Những hành tinh đầy bụi bặm này có thể tồn tại sự sống, chỉ là chúng ta không thể thấy được mà thôi
Những thế giới đầy bụi như hành tinh sa mạc Arrakis trong tiểu thuyết Dune có lẽ khá phổ biến trong vũ trụ. Một vài trong số đó, vốn có một lượng lớn bụi trong khí quyển, nhiều khả năng là những nơi có thể tìm thấy sự sống.

Phát hiện ra phân tử hữu cơ có thể tạo nên sự sống ở khu vực trung tâm Dải Ngân hà

tinybook tinybook 1 tuần 6 ngày
Phát hiện ra phân tử hữu cơ có thể tạo nên sự sống ở khu vực trung tâm Dải Ngân hà
Ngoài kia còn những bí ẩn gì mà ta chưa biết nữa?

Giải mã các thủ thuật được dùng trong video quảng cáo

tinybook tinybook 1 tuần 6 ngày
Giải mã các thủ thuật được dùng trong video quảng cáo
Hầu hết những gì mọi người nhìn thấy trong các quảng cáo trên TV chỉ là sự dối trá.

Bất ngờ chưa, hơi nước có thể trở thành nguồn năng lượng tái tạo trong tương lai

tinybook tinybook 1 tuần 6 ngày
Bất ngờ chưa, hơi nước có thể trở thành nguồn năng lượng tái tạo trong tương lai
Theo các nhà nghiên cứu đến từ Đại học Tel Aviv, nguồn điện tạo ra từ sự tương tác giữa các phân tử nước và kim loại có thể sử dụng như một nguồn năng lượng tái tạo dồi dào và luôn sẵn có.
tinybook Công Nghệ Thông Tin








Chat