Vì sao gấu ngủ đông? Con người có bắt chước được không?

Vì sao gấu ngủ đông? Con người có bắt chước được không?
Theo: Dink Theo Trí Thức Trẻ
Thể loại: Khoa Học Công Nghệ
Đó không chỉ là giấc ngủ thông thường, nó là một kì quan của sinh học/tự nhiên và là kì tích của con gấu.
Vì sao gấu ngủ đông? Con người có bắt chước được không? - Ảnh 1.

Cứ đến mùa lạnh, gấu lại tự tìm cho mình một cái giường để ngủ xuyên cả đông. Có con chọn gốc cây rỗng, có con tìm một bụi rậm cao cao nào đó để yên giấc mấy tháng trời, có con tự đào vào vách đồi một cái giường êm ái (so với chúng). Có những con may mắn hơn, tìm được một cái hang mà chui vào ngủ cho ấm.

Nằm đâu cũng vậy cả, giấc ngủ đông của gấu phục vụ chỉ một mục đích: tránh mùa đông rét mướt, trốn từng đợt gió lạnh len qua cành cây trụi lá.

Đa số cơ chế ngủ đông là làm chậm nhịp thở, giảm tốc độ đập của tim, hạn chế hoạt động của cơ chế trao đổi chất. Những thay đổi như vậy có thể khiến cơ thể bị tổn thương, nhưng bù lại, có thể sống qua được mùa đông mà chắc chắn nếu không ngủ, chúng sẽ chết. Mùa thu lạnh đến, các loài động vật ngủ đông sẽ bắt đầu bước vào trạng thái mê man có kiểm soát.

Thường là chúng cứ ngủ trong vô thức thôi.

Vì sao gấu ngủ đông? Con người có bắt chước được không? - Ảnh 2.

Hình chỉ mang tính minh họa, vì đây là lúc ngủ thường, không phải ngủ đông.

"Tôi luôn gọi đây là khoảng thời gian kì diệu trong năm", Hannah Carey, chuyên gia nghiên cứu chức năng sinh lý trong cơ chế ngủ đông của động vật tại Trường Thuốc Thú y thuộc Đại học Wisconsin-Madison trả lời phỏng vấn.

Thu đến, các loài động vật sẽ tự động giảm trao đổi chất, chúng sẽ bước vào trạng uể oải, có tên là "torpor". Ngay cả khi con vật sống trong môi trường ấp áp, đủ ăn đủ mặc, có một thứ bí ẩn kích hoạt cơ chế ngủ đông của chúng.

"Đó là một trong những yếu tố kì diệu của việc ngủ đông", cô Carey nói. "Chúng là những loài vật có chức năng sinh lý, tạm cho là đồng hồ sinh học đi, đưa chúng vào trạng thái ngủ đông".

Với loài gấu, dấu hiệu mách bảo chúng ngủ đông dễ thấy hơi chút. Thế giới quanh chúng sẽ thay đổi, khi mà cá mú ít xuất hiện hơn, các bụi quả thưa dần, cánh rừng ngả màu mùa thu, báo hiệu gió lạnh sắp về.

Vì sao gấu ngủ đông? Con người có bắt chước được không? - Ảnh 3.

Một cái hang gấu.

Dù cộng động khoa học đã từ lâu tranh cãi xem gấu có phải là loài ngủ đông thực thụ không – bởi chúng không thể đưa nhiệt độ cơ thể xuống mức hoặc dưới mức đông lạnh được, nhưng trạng thái ngủ đông của gấu vẫn luôn là cơ chế cực kì đáng kinh ngạc. Cứ xét tới kích cỡ khổng lồ của một con gấu mà xem, việc ngủ đông không dễ dàng gì.

Để có thể ngủ một cashc hiệu quả, chúng phải tích trữ một lượng mỡ khổng lồ. Ngày nay, nhiều nhà khoa học vẫn con gấu là loài ngủ đông thực thụ.

"Nếu dựa theo yếu tố thời gian, tôi sẽ không liệt gấu vào danh sách các loài ngủ đông", Frank van Breukelen, chuyên gia tại Đại học Nevada – Las Vegas về nghiên cứu ngủ đông và ứng dụng của hóa sinh vào đời sống nói. "Nhưng giờ, ta đã quá biết về tần suất việc ngủ đông diễn ra trong thế giới động vật, biết rằng có rất nhiều cách ngủ đông khác nhau. Nên tôi sẽ kết luận rằng gấu có ngủ đông".

"Vẫn nhiều tranh cãi lắm", Marcella Kelly, nhà sinh vật học từ Viện Công nghệ Virginia, chuyên viên tại Trung tâm Nghiên cứu Gấu Đen nói. "Thế nhưng tôi cũng chẳng quan tâm xem tranh cãi những gì. Vì bản chất việc con gấu ngủ đông đã là quá kì diệu: chúng không ăn uống gì trong suốt vài tháng trời, và con cái có thể sinh con, cho con bú ngay trong khi ngủ đông".

Vì sao gấu ngủ đông? Con người có bắt chước được không? - Ảnh 4.

Sâu trong hang tối hay bất kì cái "giường" ngủ đông nào, con gấu trải qua một sức ép sinh lý học có thể giết chết bất kì cá thể người nào. Ví dụ như con gấu đen: Tháng Mười Một, nhịp tim của chúng có thể xuống còn 50 nhịp/phút; đến tháng Giêng, nhịp tim sẽ còn xuống thấp hơn thế, có tài liệu ghi lại rằng chỉ 10 nhịp/phút.

Đó mới là nhịp tim. Khoảng tháng Mười Một, nhịp thở của gấu rơi vào khoảng 50 nhịp/phút. Vào lúc lạnh nhất của mùa đông, nhịp thở giảm xuống cực sâu, chỉ còn 4-5 lần/phút. Toàn bộ hoạt động cơ thể của gấu dừng lại, thế mà khi xuân đến, chúng tỉnh dậy và cơ thể vẫn vẹn nguyên.

Nếu con người mà nằm ngủ như thế, ta sẽ mất cả xương và cơ rất nhanh.

Trước cả khi gấu ngủ đông, chúng cũng đã hoàn thành được một kì tích sinh học khác: gấu béo lên đến mức nguy hiểm, con người mà mà béo tới mức đó, cơ thể sẽ bị thương tổn không phục hồi được. "Con người không thể béo lên như vậy được, béo như thế tương đương với ăn liên tục để bị tiểu đường type 2 luôn", cô Kelly nói. "Tôi nghĩ đó là một thành tựu tuyệt vời".

Các nhà khoa học đang nghiên cứu ở mức tế bào xem làm thế nào mà con gấu có thể béo lên được mức đó mà không bị tổn thương.

Vì sao gấu ngủ đông? Con người có bắt chước được không? - Ảnh 5.

Với rất nhiều các loài động vật, ngủ đông là một chiến thuật cho phép chúng sinh tồn. Nhưng với nhiều loài, đó không phải chỉ là một giấc ngủ đơn thuần cho qua mùa đông. Dù cho con vật có mạnh khỏe thế nào, vẫn có những tổn thương nhất định.

"Việc ngủ đông với động vật không hề dễ dàng", nhà nghiên cứu van Breukelen nói. "Tôi không nghĩ kì tích này ‘đáng yêu’ giống nhiều người hay nói đâu". Ôi con gấu kia nằm mút tay, ngủ xuyên suốt mùa đông kìa! Mình cũng muốn vậy! Bạn thực sự không muốn vậy đâu, mà có muốn cũng chẳng làm được.

Theo dõi một số loài sóc cho thấy khoảng 20-50% số sóc bỏ mạng trong khoảng thời gian mùa đông. Tỉ lệ tử vong có lẽ còn cao hơn trong các loài vật nhỏ hơn.

Vì sao gấu ngủ đông? Con người có bắt chước được không? - Ảnh 6.

Đại Vương Gấu Đen - Tây Du Kí.

Bên cạnh một số loài ngủ đông khác, gấu và sóc đã tiến hóa để có thể ngủ đông hiệu quả. Thế nhưng việc tỉnh dậy từ giấc ngủ đông cũng cần đến sức mạnh khủng khiếp, thậm chí cả với những loài đã thích nghi được với giấc ngủ kéo dài suốt mùa đông. Trong giấc ngủ, cơ thể chịu rất nhiều tổn thương, như chức năng tế bào bị ảnh hưởng hai những dấu hiệu lạ trong mức protein của cơ thể. Con vật sẽ cần một lượng năng lượng lớn nữa để cân bằng lại được cơ thể sau giấc ngủ dài.

Con người còn lâu mới làm được thế. Thế nhưng ta vẫn cố, tìm cách phát triển công nghệ đóng băng để có thể ngủ được một giấc dài cả trăm năm. Trước là để bảo quản cơ thể vì những hoàn cảnh đặc biệt (bị bệnh nặng, đóng băng cơ thể chờ thuốc chữa chẳng hạn); sau là để du hành không gian, bay những chặng đường mất cả năm ánh sáng mới tới đích.

Tại sao dê leo núi giỏi thế?

tinybook tinybook 1 tuần 9 giờ
Tại sao dê leo núi giỏi thế?
Chắc chắn bạn không tin vào mắt mình khi thấy con dê núi đứng cheo leo trên vách đá, nơi khó có loài nào đặt chân tới được. Thế nhưng tự nhiên kỳ diệu lắm.

Mỗi một lần bạn tìm kiếm trên Google, Trái Đất sẽ ô nhiễm thêm như thế này đây

tinybook tinybook 1 tuần 10 giờ
Mỗi một lần bạn tìm kiếm trên Google, Trái Đất sẽ ô nhiễm thêm như thế này đây
Hai trang web cho thấy Google "độc hại" như thế nào. May mắn cho nhân loại, Google đã có những biện pháp giảm thải hiệu quả để vẫn tiếp tục là mắt xích quan trọng nhất trong hệ sinh thái Internet của kỷ nguyên số.

Samsung làm thế nào để giấu được camera dưới màn hình? Bí quyết không nằm ở màn OLED hay LCD

tinybook tinybook 1 tuần 11 giờ
Samsung làm thế nào để giấu được camera dưới màn hình? Bí quyết không nằm ở màn OLED hay LCD
Đặt camera sau màn hình là một thách thức rất khó khăn, nhưng nó sẽ mở đường cho việc hoàn thiện hàng loạt thiết kế smartphone mới.

Giải mã sức hút của bom tấn Endgame qua 10 chi tiết ẩn giấu trong phim

tinybook tinybook 1 tuần 12 giờ
Giải mã sức hút của bom tấn Endgame qua 10 chi tiết ẩn giấu trong phim
Bộ phim doanh thu khủng nhất từ trước tới nay của Marvel ẩn chứa hàng loạt “trứng Phục sinh” mà ngay cả fan cứng chưa chắc đã nhận ra.

Bi kịch từ con người: Biến đổi khí hậu đang khiến sinh vật biển rơi vào cảnh mù lòa

tinybook tinybook 1 tuần 20 giờ
Bi kịch từ con người: Biến đổi khí hậu đang khiến sinh vật biển rơi vào cảnh mù lòa
Mà biến đổi khí hậu diễn ra nhanh hơn cũng tại vì con người mà thôi.

Tai nghe thông minh giúp binh sĩ bảo vệ thính giác nhưng vẫn có thể nghe được tiếng đồng đội và xác định vị trí kẻ thù

tinybook tinybook 1 tuần 1 ngày
Tai nghe thông minh giúp binh sĩ bảo vệ thính giác nhưng vẫn có thể nghe được tiếng đồng đội và xác định vị trí kẻ thù
Với chiếc tai nghe có tên TCAPS, các binh sĩ có thể vừa bảo vệ được thính giác và vừa đảm bảo giao tiếp được với các đồng đội, đặc biệt xác định được vị trí quân địch nhờ xác định tiếng súng phát ra từ đâu.

Iceland thử nghiệm thành công phương pháp “bắt và nhốt” CO2 vĩnh viễn vào trong lòng đất

tinybook tinybook 1 tuần 1 ngày
Iceland thử nghiệm thành công phương pháp “bắt và nhốt” CO2 vĩnh viễn vào trong lòng đất
Một nhóm các nhà khoa học quốc tế đã tìm ra một cách đặc hiệu để lưu trữ CO2 trong những viên đá nằm sâu dưới lòng đất.

Hơn 1.500 năm trước, có người ăn sống cả con rắn đuôi chuông, đi ngoài ra cái răng nanh dài 11 milimet

tinybook tinybook 1 tuần 1 ngày
Hơn 1.500 năm trước, có người ăn sống cả con rắn đuôi chuông, đi ngoài ra cái răng nanh dài 11 milimet
Chắn chắn đó là một trải nghiệm không thú vị gì.

Nước Úc tuyên bố gấu túi koala đã "tuyệt chủng về mặt chức năng"

tinybook tinybook 1 tuần 1 ngày
Nước Úc tuyên bố gấu túi koala đã "tuyệt chủng về mặt chức năng"
Biểu tượng ngành du lịch nước Úc đứng trước nguy cơ tuyệt diệt. Koala tiếp tục là nạn nhân của sự kiện đại diệt chủng đang diễn ra trên Trái Đất.

Xe côn tay Honda 150 thời thượng giá chỉ hơn trăm triệu

tinybook tinybook 1 tuần 1 ngày
Xe côn tay Honda 150 thời thượng giá chỉ hơn trăm triệu
Trước sức tăng trưởng của thị trường xe máy Việt Nam, cùng với sở thích chơi xe côn tay ngày càng tăng của khách hàng trẻ, tháng 3 vừa qua, Honda ra mắt phiên bản nâng cấp của dòng xe thế hệ mới CB150R Exmotion nhập khẩu từ Thái Lan với giá chỉ hơn trăm triệu.

Muỗi nghe nhạc Skrillex sẽ quan hệ ít hơn, cắn ít hơn, và hút máu ít hơn

tinybook tinybook 1 tuần 2 ngày
Muỗi nghe nhạc Skrillex sẽ quan hệ ít hơn, cắn ít hơn, và hút máu ít hơn
Skrillex có thể có một lượng fan đông đảo gồm những người đam mê thể loại dubstep, nhưng loài muỗi vằn chắc chắn không nằm trong số đó.

Thứ công nghệ giúp con người "thoát xác", không còn lo sợ cái chết

tinybook tinybook 1 tuần 2 ngày
Thứ công nghệ giúp con người "thoát xác", không còn lo sợ cái chết
Các nhà nghiên cứu đang hy vọng việc học cách buông bỏ cơ thể vật lý sẽ làm giảm lo lắng về cái chết của con người thông qua công nghệ thực tế ảo.

Vì sao SYM Elegant 50 là mẫu xe đáng lựa chọn trong tầm giá 15 triệu đồng

tinybook tinybook 1 tuần 2 ngày
Vì sao SYM Elegant 50 là mẫu xe đáng lựa chọn trong tầm giá 15 triệu đồng
Với mức giá chỉ nhỉnh hơn xe đạp điện, SYM Elegant 50 có nhiều ưu điểm dễ dàng thuyết phục nhóm khách hàng học sinh, sinh viên Việt Nam.

Phi hành gia đã để lại hàng đống phân trên Mặt Trăng và lần tới, chúng ta sẽ phải lên đó mang chúng về

tinybook tinybook 1 tuần 3 ngày
Phi hành gia đã để lại hàng đống phân trên Mặt Trăng và lần tới, chúng ta sẽ phải lên đó mang chúng về
Bên trong những túi đựng phân, cả một bầu trời kiến thức đang đợi nhân loại khám phá. Mục tiêu sứ mệnh Mặt Trăng tiếp theo sẽ PHẢI có phần "mang phân về Trái Đất để nghiên cứu".

Chỉ 3 ngày làm 'bay' mùi hôi sông Tô Lịch: Công nghệ Nhật sẽ đặt dưới đáy sông là gì?

tinybook tinybook 1 tuần 3 ngày
Chỉ 3 ngày làm bay mùi hôi sông Tô Lịch: Công nghệ Nhật sẽ đặt dưới đáy sông là gì?
Cùng tìm hiểu về công nghệ của Nhật Bản hứa hẹn sẽ làm sạch sông Tô Lịch này.

OPPO trở thành Đối tác Cao cấp của ba giải quần vợt danh giá Wimbledon, Roland-Garros và Rolex Paris Masters

tinybook tinybook 1 tuần 3 ngày
OPPO trở thành Đối tác Cao cấp của ba giải quần vợt danh giá Wimbledon, Roland-Garros và Rolex Paris Masters
Không chỉ đổi mới công nghệ, OPPO đang nâng cao hình ảnh thương hiệu bằng việc hợp tác với 3 giải quần vợt danh tiếng

Tất tần tật về nanoe – Công nghệ lọc khí hàng đầu từ Panasonic

tinybook tinybook 1 tuần 3 ngày
Tất tần tật về nanoe – Công nghệ lọc khí hàng đầu từ Panasonic
Ngày nay, việc lựa chọn điều hòa không còn gói gọn trong tiêu chí tốt, bền, làm lạnh nhanh hay tiết kiệm điện… mà còn phải tích hợp tính năng thanh lọc không khí, kháng khuẩn, bảo vệ sức khỏe cho các thành viên trong gia đình, đặc biệt là người cao tuổi và trẻ em.

Tại sao chỉ nhận cuộc gọi qua WhatsApp cũng có thể khiến bạn bị hack?

tinybook tinybook 1 tuần 3 ngày
Tại sao chỉ nhận cuộc gọi qua WhatsApp cũng có thể khiến bạn bị hack?
Với lỗ hổng trên ứng dụng WhatsApp, các mục tiêu của cuộc tấn công gần như không có cơ hội tự bảo vệ bản thân khi cuộc tấn công diễn ra.

Loạt ảnh cho thấy cách con người đối xử với những cánh rừng trên thế giới tệ bạc đến mức nào

tinybook tinybook 1 tuần 6 ngày
Loạt ảnh cho thấy cách con người đối xử với những cánh rừng trên thế giới tệ bạc đến mức nào
Phá rừng, đốt rừng, đào đãi đất rại các cánh rừng để tìm kiếm khoáng sản đã và sẽ là những nguyên nhân chính gây ra biến đổi khí hậu, ô nhiễm môi trường, cạn kiệt tài nguyên và ảnh hưởng đến hệ sinh thái của Trái Đất.

Để tăng tốc độ xử lý, tại sao CPU và RAM máy tính không được đóng gói chung với nhau?

tinybook tinybook 1 tuần 6 ngày
Để tăng tốc độ xử lý, tại sao CPU và RAM máy tính không được đóng gói chung với nhau?
Không chỉ các trở ngại kỹ thuật, các thực tế trong kiến trúc giữa CPU và bộ nhớ trong các bộ xử lý cũng khiến điều này trở nên ít có giá trị thực tế.

Đây là loại kính áp tròng thông minh mà DARPA và quân đội Mỹ đã mất công tìm kiếm suốt một thập kỷ qua

tinybook tinybook 1 tuần 6 ngày
Đây là loại kính áp tròng thông minh mà DARPA và quân đội Mỹ đã mất công tìm kiếm suốt một thập kỷ qua
Một loại kính áp tròng thông minh vừa được các nhà khoa học Pháp phát triển thành công hứa hẹn sẽ là tiền đề để cách mạng hóa quân đội với các thiết bị thông minh, hỗ trợ binh lính trong chiến đấu.

Du khách rơi vào miệng núi lửa đang hoạt động ở Hawaii mà vẫn sống sót trở về

tinybook tinybook 1 tuần 6 ngày
Du khách rơi vào miệng núi lửa đang hoạt động ở Hawaii mà vẫn sống sót trở về
Anh ta nói là do muốn được nhìn kỹ miệng núi hơn.

Sử dụng ánh sáng phát ra từ các hạt kim cương siêu nhỏ, Tiến sĩ người Việt đo được nhiệt độ ở kích thước nano

tinybook tinybook 1 tuần 6 ngày
Sử dụng ánh sáng phát ra từ các hạt kim cương siêu nhỏ, Tiến sĩ người Việt đo được nhiệt độ ở kích thước nano
Một nhóm nghiên cứu có liên kết từ nhiều quốc gia—đứng đầu là các nhà khoa học ở ĐH Công Nghệ Sydney (UTS), cụ thể là TS. Trần Trọng Toàn (quốc tịch Việt Nam) và TS. Bradac Carlo (quốc tịch Ý-Úc), phát triển một loại nhiệt kế kích thước nano có độ nhạy cực kỳ cao.

CIA chế tạo điệp viên "Mèo Robot" mất mấy năm mới xong, vừa thả ra đường đã bị ô tô đâm chết

tinybook tinybook 2 tuần 11 giờ
CIA chế tạo điệp viên "Mèo Robot" mất mấy năm mới xong, vừa thả ra đường đã bị ô tô đâm chết
Cái kết đắng cho Chiến dịch Mèo Thính giác.

Đây là cách con sao biển tản bộ bên bờ biển, tốc độ 1 m/phút

tinybook tinybook 2 tuần 21 giờ
Đây là cách con sao biển tản bộ bên bờ biển, tốc độ 1 m/phút
Thong dong như đi dạo trong công viện vậy.

Giải quyết khủng hoảng rác nhựa bằng cách... chế ra một loại nhựa khác: Tại sao ý tưởng "IQ vô cực" này được đánh giá cực cao?

tinybook tinybook 2 tuần 22 giờ
Giải quyết khủng hoảng rác nhựa bằng cách... chế ra một loại nhựa khác: Tại sao ý tưởng "IQ vô cực" này được đánh giá cực cao?
Vì loại nhựa này cho phép chúng ta tái chế không giới hạn.

Nhờ áp dụng chất liệu đen nhất thế giới Vantablack, DJ đánh lừa được não bộ tất cả khán giả

tinybook tinybook 2 tuần 1 ngày
Nhờ áp dụng chất liệu đen nhất thế giới Vantablack, DJ đánh lừa được não bộ tất cả khán giả
Sau sự kiện Coachella, Gesaffelstein trở thành nghệ sĩ đầu tiên áp dụng Vantablack vào biểu diễn âm nhạc.

Trong điều kiện nóng bằng nửa bề mặt Mặt Trời, các nhà khoa học vẫn tạo ra được BĂNG

tinybook tinybook 2 tuần 1 ngày
Trong điều kiện nóng bằng nửa bề mặt Mặt Trời, các nhà khoa học vẫn tạo ra được BĂNG
Thí nghiệm mới thay đổi nhận thức của chúng ta về cách hình thành các hành tinh băng như Sao Thiên Vương và Sao Hải Vương.

Liên Hợp Quốc cảnh báo: 1 triệu loài sinh vật có nguy cơ tuyệt chủng do bàn tay con người

tinybook tinybook 2 tuần 1 ngày
Liên Hợp Quốc cảnh báo: 1 triệu loài sinh vật có nguy cơ tuyệt chủng do bàn tay con người
Trong một cảnh báo phát đi mới đây của Liên Hợp Quốc, (LHQ) ước tính có khoảng 1 triệu trong số 8 triệu loài sinh vật trên hành tinh có nguy cơ bị đe dọa tuyệt chủng do bàn tay của con người.

Ngắm kiến trúc nhà phố độc đáo với không gian hiện đại, có phòng tập thể dục, chiếu phim và hồ bơi trong suốt trên nóc nhà

tinybook tinybook 2 tuần 2 ngày
Ngắm kiến trúc nhà phố độc đáo với không gian hiện đại, có phòng tập thể dục, chiếu phim và hồ bơi trong suốt trên nóc nhà
Kiến trúc hiện đại, nội thất thân thiện với môi trường, không gian phòng thoáng đãng và một bể bơi ấn tượng trên nóc nhà là những chi tiết có thể mô tả qua về ngôi nhà phố đặc biệt này ở Ý.
tinybook Công Nghệ Thông Tin








Chat