Từ tuyển thủ bóng rổ cao 2 mét 3 đến hệ thống chấm điểm gen dự đoán chiều cao và trí thông minh của trẻ

Từ tuyển thủ bóng rổ cao 2 mét 3 đến hệ thống chấm điểm gen dự đoán chiều cao và trí thông minh của trẻ
Theo: zknight Theo Trí Thức Trẻ
Thể loại: Khoa Học Công Nghệ
Giá thành giải mã bộ gen hạ xuống, cùng với một cơ sở dữ liệu DNA khổng lồ sẽ cho phép các nhà khoa học tạo ra hệ thống tính điểm gen.

Năm 1993, một đợt tuyển chọn tài năng trẻ cho giải bóng rổ nhà nghề Mỹ (NBA) diễn ra tại Đại học Brigham Young. Nó trở nên đặc biệt hơn những đợt tuyển chọn khác bởi sự xuất hiện của Shawn Bradley, một chàng trai cao tới 2,29 m.

Bradley cao hơn 13 cm so với Shaquille O hèNeal, siêu sao NBA được tuyển lựa một năm trước đó. Với lợi thế của mình, anh ta có thể chạm vào vành rổ mà không cần nhấc chân khỏi mặt đất.

Sau kỳ tuyển chọn, đội Philadelphia 76ers đã may mắn chiêu mộ được Bradley. Anh chàng chơi cho họ 2 mùa giải trước khi chuyển đến New Jersey Nets năm 1995 và Dallas Mavericks năm 1997. Bardley giải nghệ năm 2005 ở tuổi 33, nhưng phải cho tới tận bây giờ, các nhà nghiên cứu mới khám phá ra bí mật về chiều cao của anh.

Từ tuyển thủ bóng rổ cao 2 mét 3 đến hệ thống chấm điểm gen dự đoán chiều cao và trí thông minh của trẻ - Ảnh 1.

Shawn Bradley, vận động viên bóng rổ Mỹ cao tới 2,29 m.

Một nhóm các nhà nghiên cứu tại Đại học Brigham Young đã khảo sát gen cựu sinh viên đặc biệt của mình, họ khẳng định Bradley không hề mang các đột biến bất thường hoặc rối loạn tuyến yên như những người cao quá khổ khác.

Thay vào đó, anh chàng dường như đã cực kỳ may mắn khi tự tổng hợp vào người mình được các biến thể di truyền lẻ tẻ, mà nếu đứng một mình thì các biến thể này chẳng ích gì. Chỉ khi kết hợp lại, tất cả mới giúp Bradley cao hơn 99.99999% dân số trên hành tinh.

(Hãy tưởng tượng về tỷ lệ này: giống như việc bạn phải xếp hàng sau 10 triệu người để tìm thấy ai đó cao hơn được mình).

Nghiên cứu được bắt đầu một cách tình cờ, khi giáo sư John Kauwe, một nhà sinh vật học tại Đại học Brigham Young đi cùng Bradley trên một chuyến bay. Trong khoang hạng nhất, vị giáo sư nhận ra anh chàng khi Bradley đang loay hoay để ngồi được vào ghế. Họ bắt đầu nói chuyện, được một lúc thì giáo sư Kauwe ngỏ ý rằng ông muốn nghiên cứu DNA của anh và Bradley đồng ý.

Vậy là giáo sư Kauwe hẹn Bradley trở lại trường. Nhóm nghiên cứu của ông sẽ thu thập gen của anh và sử dụng một công nghệ mới gọi là "chấm điểm đa gen" để xem xét nó.

Ý tưởng cơ bản đằng sau kỹ thuật này là các nhà khoa học sẽ thu thập các biến thể đặc biệt trong bộ gen của một người. Sau đó, họ đo lường xem chúng là điểm cộng hay điểm trừ. Tổng hợp lại tất cả các điểm, nhà khoa học có thể đưa ra dự đoán các đặc điểm của đối tượng, liệu bạn sẽ cao bao nhiêu, có khả năng phát triển bệnh tim mạch hay thậm chí là cả chỉ số IQ của mọi người.

Các hệ thống tính điểm này đều còn rất mới. Bởi trong vài năm gần đây, từ việc giảm giá thành giải mã bộ gen và thu thập được một cơ sở dữ liệu DNA khổng lồ, các nhà khoa học mới đủ khả năng để ý và tính toán đến những sự khác biệt nhỏ, nhưng rất nhiều trong gen, những yếu tố tinh tế cấu thành nên các đặc điểm như chiều cao của một người.

Từ tuyển thủ bóng rổ cao 2 mét 3 đến hệ thống chấm điểm gen dự đoán chiều cao và trí thông minh của trẻ - Ảnh 2.

Các nhà khoa học có thể chấm điểm gen để biết một đứa trẻ sẽ cao hay thông minh?

Mặc dù vậy, nhiều nhà khoa học vẫn còn hoài nghi, nói rằng những loại dự đoán này vẫn chưa thể đủ tin tưởng để áp dụng vào thực tế. Họ nói rằng ngay cả với kỹ thuật tiên tiến nhất hiện nay, chúng ta vẫn không thể nắm bắt được tất cả các mảnh ghép di truyền.

Thêm vào nữa, không phải mọi đặc điểm của bạn đều do DNA quyết định, cho nên với hầu hết mọi người, những người bình thường và không có gì nổi bật, những hệ thống chấm điểm gen như thế này chẳng thể nói gì nhiều về họ.

Tuy nhiên, mọi thứ trở nên thú vị khi đi về các thái cực. Nếu hệ thống chấm điểm gen đưa ra con số quá cao hoặc quá thấp, chẳng hạn như trong trường hợp của Bradley với điểm số cao vượt trội, nó đã dự đoán đúng những bất thường lớn xảy ra với cơ thể người đó, với Bradley là chiều cao của anh.

Trong nghiên cứu của giáo sư Kauwe, DNA của Bradley đã được so sánh với DNA của 1.020 người khác. Và kết quả chấm điểm cho thấy đúng thực tế rằng anh ta là người cao nhất trong số họ.

Trong khi chưa thể đạt tới độ chính xác trong nhóm người dân trung bình, các điểm cực và ngoại lệ mà hệ thống chấm điểm rủi ro đa gen xác định được đang tỏ ra có ích với y học.

Chẳng hạn như tháng 8 vừa rồi, một nghiên cứu của Đại học Boston nói rằng mọi người nên thực hiện loại xét nghiệm này để xác định nguy cơ mắc bệnh tim. Đó là sau khi các nhà khoa học ở đây phát hiện những người có điểm số cao nhất thực sự có nguy cơ cao phải đối mặt với một cơn đau tim.

Ngoài ra, một số nhà tâm lý học tin rằng các bậc phụ huynh có thể sử dụng hệ thống chấm điểm đa gen để phát hiện trí tuệ của con mình có bình thường hay không, hoặc là chúng cực kỳ thông minh, hoặc chúng có khả năng gặp vấn đề trí tuệ.

Cũng giống như chiều cao, trí thông minh bị ảnh hưởng rất nhiều bởi các gen mà bạn thừa hưởng. "Tiềm năng để xác định các ngoại lệ [của trí thông minh từ hệ thống chấm điểm đa gen] chắc chắn là có", giáo sư Kauwe cho biết trong một email. "Chúng tôi rất muốn nghiên cứu một số kiểu hình gen cực đoan nữa – mà IQ là một lĩnh vực rất thú vị".

Ngoài ra, ông cho biết thêm nhóm của mình hiện đang tìm kiếm những người có điểm số cao về nguy cơ mắc bệnh Alzheimer. "Nếu chúng ta có thể sử dụng dự đoán di truyền để biết ai sẽ rơi vào những điểm cực này, chúng ta có thể ưu tiên họ sử dụng các thử nghiệm [chẩn đoán sớm và điều trị] lâm sàng", giáo sư Kauwe nói.

Từ tuyển thủ bóng rổ cao 2 mét 3 đến hệ thống chấm điểm gen dự đoán chiều cao và trí thông minh của trẻ - Ảnh 3.

Bạn có lo sợ về một tương lai như Gattaca không?

Trả lời cho câu hỏi ông có định phát triển và sử dụng hệ thống chấm điểm đa gen cho mục đích tìm kiếm các vận động viên hoặc học giả thiên tài trong tương lai hay không, giáo sư Kauwe ngần ngừ. Ông nghĩ rằng xung quanh vấn đề này có rất nhiều nguyên tắc đạo đức.

Trên thực tế, hệ thống chấm điểm đa gen chưa thể làm được công việc này. Ở thời điểm hiện tại, mặc dù nó đã xác nhận đúng được chiều cao vượt trội của Bradley, nhưng giả sử nó được sử dụng khi anh chàng còn bé, hệ thống chấm điểm gen cũng không biết chắc Bradley sẽ cao bao nhiêu và anh ấy có tài năng bóng rổ hay không.

Vậy nếu đang lo sợ một tương lai như trong bộ phim Gattaca, nơi cả cuộc đời và trải nghiệm của những đứa trẻ có thể được đọc qua DNA của chúng, ít nhất bạn có thể phần nào yên tâm. Thêm vào nghiên cứu chỉnh sửa gen người ở Trung Quốc mới đây, nếu mọi chuyện có phát triển theo hướng đó, Gattaca cũng chưa thể ập đến trong sớm muộn.

Tham khảo Technologyreview

Tại sao dê leo núi giỏi thế?

tinybook tinybook 3 ngày 6 giờ
Tại sao dê leo núi giỏi thế?
Chắc chắn bạn không tin vào mắt mình khi thấy con dê núi đứng cheo leo trên vách đá, nơi khó có loài nào đặt chân tới được. Thế nhưng tự nhiên kỳ diệu lắm.

Mỗi một lần bạn tìm kiếm trên Google, Trái Đất sẽ ô nhiễm thêm như thế này đây

tinybook tinybook 3 ngày 7 giờ
Mỗi một lần bạn tìm kiếm trên Google, Trái Đất sẽ ô nhiễm thêm như thế này đây
Hai trang web cho thấy Google "độc hại" như thế nào. May mắn cho nhân loại, Google đã có những biện pháp giảm thải hiệu quả để vẫn tiếp tục là mắt xích quan trọng nhất trong hệ sinh thái Internet của kỷ nguyên số.

Samsung làm thế nào để giấu được camera dưới màn hình? Bí quyết không nằm ở màn OLED hay LCD

tinybook tinybook 3 ngày 9 giờ
Samsung làm thế nào để giấu được camera dưới màn hình? Bí quyết không nằm ở màn OLED hay LCD
Đặt camera sau màn hình là một thách thức rất khó khăn, nhưng nó sẽ mở đường cho việc hoàn thiện hàng loạt thiết kế smartphone mới.

Giải mã sức hút của bom tấn Endgame qua 10 chi tiết ẩn giấu trong phim

tinybook tinybook 3 ngày 10 giờ
Giải mã sức hút của bom tấn Endgame qua 10 chi tiết ẩn giấu trong phim
Bộ phim doanh thu khủng nhất từ trước tới nay của Marvel ẩn chứa hàng loạt “trứng Phục sinh” mà ngay cả fan cứng chưa chắc đã nhận ra.

Bi kịch từ con người: Biến đổi khí hậu đang khiến sinh vật biển rơi vào cảnh mù lòa

tinybook tinybook 3 ngày 18 giờ
Bi kịch từ con người: Biến đổi khí hậu đang khiến sinh vật biển rơi vào cảnh mù lòa
Mà biến đổi khí hậu diễn ra nhanh hơn cũng tại vì con người mà thôi.

Tai nghe thông minh giúp binh sĩ bảo vệ thính giác nhưng vẫn có thể nghe được tiếng đồng đội và xác định vị trí kẻ thù

tinybook tinybook 3 ngày 22 giờ
Tai nghe thông minh giúp binh sĩ bảo vệ thính giác nhưng vẫn có thể nghe được tiếng đồng đội và xác định vị trí kẻ thù
Với chiếc tai nghe có tên TCAPS, các binh sĩ có thể vừa bảo vệ được thính giác và vừa đảm bảo giao tiếp được với các đồng đội, đặc biệt xác định được vị trí quân địch nhờ xác định tiếng súng phát ra từ đâu.

Iceland thử nghiệm thành công phương pháp “bắt và nhốt” CO2 vĩnh viễn vào trong lòng đất

tinybook tinybook 3 ngày 22 giờ
Iceland thử nghiệm thành công phương pháp “bắt và nhốt” CO2 vĩnh viễn vào trong lòng đất
Một nhóm các nhà khoa học quốc tế đã tìm ra một cách đặc hiệu để lưu trữ CO2 trong những viên đá nằm sâu dưới lòng đất.

Hơn 1.500 năm trước, có người ăn sống cả con rắn đuôi chuông, đi ngoài ra cái răng nanh dài 11 milimet

tinybook tinybook 4 ngày 8 giờ
Hơn 1.500 năm trước, có người ăn sống cả con rắn đuôi chuông, đi ngoài ra cái răng nanh dài 11 milimet
Chắn chắn đó là một trải nghiệm không thú vị gì.

Nước Úc tuyên bố gấu túi koala đã "tuyệt chủng về mặt chức năng"

tinybook tinybook 4 ngày 16 giờ
Nước Úc tuyên bố gấu túi koala đã "tuyệt chủng về mặt chức năng"
Biểu tượng ngành du lịch nước Úc đứng trước nguy cơ tuyệt diệt. Koala tiếp tục là nạn nhân của sự kiện đại diệt chủng đang diễn ra trên Trái Đất.

Xe côn tay Honda 150 thời thượng giá chỉ hơn trăm triệu

tinybook tinybook 4 ngày 19 giờ
Xe côn tay Honda 150 thời thượng giá chỉ hơn trăm triệu
Trước sức tăng trưởng của thị trường xe máy Việt Nam, cùng với sở thích chơi xe côn tay ngày càng tăng của khách hàng trẻ, tháng 3 vừa qua, Honda ra mắt phiên bản nâng cấp của dòng xe thế hệ mới CB150R Exmotion nhập khẩu từ Thái Lan với giá chỉ hơn trăm triệu.

Muỗi nghe nhạc Skrillex sẽ quan hệ ít hơn, cắn ít hơn, và hút máu ít hơn

tinybook tinybook 5 ngày 6 giờ
Muỗi nghe nhạc Skrillex sẽ quan hệ ít hơn, cắn ít hơn, và hút máu ít hơn
Skrillex có thể có một lượng fan đông đảo gồm những người đam mê thể loại dubstep, nhưng loài muỗi vằn chắc chắn không nằm trong số đó.

Thứ công nghệ giúp con người "thoát xác", không còn lo sợ cái chết

tinybook tinybook 5 ngày 9 giờ
Thứ công nghệ giúp con người "thoát xác", không còn lo sợ cái chết
Các nhà nghiên cứu đang hy vọng việc học cách buông bỏ cơ thể vật lý sẽ làm giảm lo lắng về cái chết của con người thông qua công nghệ thực tế ảo.

Vì sao SYM Elegant 50 là mẫu xe đáng lựa chọn trong tầm giá 15 triệu đồng

tinybook tinybook 5 ngày 19 giờ
Vì sao SYM Elegant 50 là mẫu xe đáng lựa chọn trong tầm giá 15 triệu đồng
Với mức giá chỉ nhỉnh hơn xe đạp điện, SYM Elegant 50 có nhiều ưu điểm dễ dàng thuyết phục nhóm khách hàng học sinh, sinh viên Việt Nam.

Phi hành gia đã để lại hàng đống phân trên Mặt Trăng và lần tới, chúng ta sẽ phải lên đó mang chúng về

tinybook tinybook 6 ngày 8 giờ
Phi hành gia đã để lại hàng đống phân trên Mặt Trăng và lần tới, chúng ta sẽ phải lên đó mang chúng về
Bên trong những túi đựng phân, cả một bầu trời kiến thức đang đợi nhân loại khám phá. Mục tiêu sứ mệnh Mặt Trăng tiếp theo sẽ PHẢI có phần "mang phân về Trái Đất để nghiên cứu".

Chỉ 3 ngày làm 'bay' mùi hôi sông Tô Lịch: Công nghệ Nhật sẽ đặt dưới đáy sông là gì?

tinybook tinybook 6 ngày 12 giờ
Chỉ 3 ngày làm bay mùi hôi sông Tô Lịch: Công nghệ Nhật sẽ đặt dưới đáy sông là gì?
Cùng tìm hiểu về công nghệ của Nhật Bản hứa hẹn sẽ làm sạch sông Tô Lịch này.

OPPO trở thành Đối tác Cao cấp của ba giải quần vợt danh giá Wimbledon, Roland-Garros và Rolex Paris Masters

tinybook tinybook 6 ngày 15 giờ
OPPO trở thành Đối tác Cao cấp của ba giải quần vợt danh giá Wimbledon, Roland-Garros và Rolex Paris Masters
Không chỉ đổi mới công nghệ, OPPO đang nâng cao hình ảnh thương hiệu bằng việc hợp tác với 3 giải quần vợt danh tiếng

Tất tần tật về nanoe – Công nghệ lọc khí hàng đầu từ Panasonic

tinybook tinybook 6 ngày 19 giờ
Tất tần tật về nanoe – Công nghệ lọc khí hàng đầu từ Panasonic
Ngày nay, việc lựa chọn điều hòa không còn gói gọn trong tiêu chí tốt, bền, làm lạnh nhanh hay tiết kiệm điện… mà còn phải tích hợp tính năng thanh lọc không khí, kháng khuẩn, bảo vệ sức khỏe cho các thành viên trong gia đình, đặc biệt là người cao tuổi và trẻ em.

Tại sao chỉ nhận cuộc gọi qua WhatsApp cũng có thể khiến bạn bị hack?

tinybook tinybook 6 ngày 20 giờ
Tại sao chỉ nhận cuộc gọi qua WhatsApp cũng có thể khiến bạn bị hack?
Với lỗ hổng trên ứng dụng WhatsApp, các mục tiêu của cuộc tấn công gần như không có cơ hội tự bảo vệ bản thân khi cuộc tấn công diễn ra.

Loạt ảnh cho thấy cách con người đối xử với những cánh rừng trên thế giới tệ bạc đến mức nào

tinybook tinybook 1 tuần 2 ngày
Loạt ảnh cho thấy cách con người đối xử với những cánh rừng trên thế giới tệ bạc đến mức nào
Phá rừng, đốt rừng, đào đãi đất rại các cánh rừng để tìm kiếm khoáng sản đã và sẽ là những nguyên nhân chính gây ra biến đổi khí hậu, ô nhiễm môi trường, cạn kiệt tài nguyên và ảnh hưởng đến hệ sinh thái của Trái Đất.

Để tăng tốc độ xử lý, tại sao CPU và RAM máy tính không được đóng gói chung với nhau?

tinybook tinybook 1 tuần 2 ngày
Để tăng tốc độ xử lý, tại sao CPU và RAM máy tính không được đóng gói chung với nhau?
Không chỉ các trở ngại kỹ thuật, các thực tế trong kiến trúc giữa CPU và bộ nhớ trong các bộ xử lý cũng khiến điều này trở nên ít có giá trị thực tế.

Đây là loại kính áp tròng thông minh mà DARPA và quân đội Mỹ đã mất công tìm kiếm suốt một thập kỷ qua

tinybook tinybook 1 tuần 2 ngày
Đây là loại kính áp tròng thông minh mà DARPA và quân đội Mỹ đã mất công tìm kiếm suốt một thập kỷ qua
Một loại kính áp tròng thông minh vừa được các nhà khoa học Pháp phát triển thành công hứa hẹn sẽ là tiền đề để cách mạng hóa quân đội với các thiết bị thông minh, hỗ trợ binh lính trong chiến đấu.

Du khách rơi vào miệng núi lửa đang hoạt động ở Hawaii mà vẫn sống sót trở về

tinybook tinybook 1 tuần 2 ngày
Du khách rơi vào miệng núi lửa đang hoạt động ở Hawaii mà vẫn sống sót trở về
Anh ta nói là do muốn được nhìn kỹ miệng núi hơn.

Sử dụng ánh sáng phát ra từ các hạt kim cương siêu nhỏ, Tiến sĩ người Việt đo được nhiệt độ ở kích thước nano

tinybook tinybook 1 tuần 2 ngày
Sử dụng ánh sáng phát ra từ các hạt kim cương siêu nhỏ, Tiến sĩ người Việt đo được nhiệt độ ở kích thước nano
Một nhóm nghiên cứu có liên kết từ nhiều quốc gia—đứng đầu là các nhà khoa học ở ĐH Công Nghệ Sydney (UTS), cụ thể là TS. Trần Trọng Toàn (quốc tịch Việt Nam) và TS. Bradac Carlo (quốc tịch Ý-Úc), phát triển một loại nhiệt kế kích thước nano có độ nhạy cực kỳ cao.

CIA chế tạo điệp viên "Mèo Robot" mất mấy năm mới xong, vừa thả ra đường đã bị ô tô đâm chết

tinybook tinybook 1 tuần 3 ngày
CIA chế tạo điệp viên "Mèo Robot" mất mấy năm mới xong, vừa thả ra đường đã bị ô tô đâm chết
Cái kết đắng cho Chiến dịch Mèo Thính giác.

Đây là cách con sao biển tản bộ bên bờ biển, tốc độ 1 m/phút

tinybook tinybook 1 tuần 3 ngày
Đây là cách con sao biển tản bộ bên bờ biển, tốc độ 1 m/phút
Thong dong như đi dạo trong công viện vậy.

Giải quyết khủng hoảng rác nhựa bằng cách... chế ra một loại nhựa khác: Tại sao ý tưởng "IQ vô cực" này được đánh giá cực cao?

tinybook tinybook 1 tuần 3 ngày
Giải quyết khủng hoảng rác nhựa bằng cách... chế ra một loại nhựa khác: Tại sao ý tưởng "IQ vô cực" này được đánh giá cực cao?
Vì loại nhựa này cho phép chúng ta tái chế không giới hạn.

Nhờ áp dụng chất liệu đen nhất thế giới Vantablack, DJ đánh lừa được não bộ tất cả khán giả

tinybook tinybook 1 tuần 4 ngày
Nhờ áp dụng chất liệu đen nhất thế giới Vantablack, DJ đánh lừa được não bộ tất cả khán giả
Sau sự kiện Coachella, Gesaffelstein trở thành nghệ sĩ đầu tiên áp dụng Vantablack vào biểu diễn âm nhạc.

Trong điều kiện nóng bằng nửa bề mặt Mặt Trời, các nhà khoa học vẫn tạo ra được BĂNG

tinybook tinybook 1 tuần 4 ngày
Trong điều kiện nóng bằng nửa bề mặt Mặt Trời, các nhà khoa học vẫn tạo ra được BĂNG
Thí nghiệm mới thay đổi nhận thức của chúng ta về cách hình thành các hành tinh băng như Sao Thiên Vương và Sao Hải Vương.

Liên Hợp Quốc cảnh báo: 1 triệu loài sinh vật có nguy cơ tuyệt chủng do bàn tay con người

tinybook tinybook 1 tuần 4 ngày
Liên Hợp Quốc cảnh báo: 1 triệu loài sinh vật có nguy cơ tuyệt chủng do bàn tay con người
Trong một cảnh báo phát đi mới đây của Liên Hợp Quốc, (LHQ) ước tính có khoảng 1 triệu trong số 8 triệu loài sinh vật trên hành tinh có nguy cơ bị đe dọa tuyệt chủng do bàn tay của con người.

Ngắm kiến trúc nhà phố độc đáo với không gian hiện đại, có phòng tập thể dục, chiếu phim và hồ bơi trong suốt trên nóc nhà

tinybook tinybook 1 tuần 5 ngày
Ngắm kiến trúc nhà phố độc đáo với không gian hiện đại, có phòng tập thể dục, chiếu phim và hồ bơi trong suốt trên nóc nhà
Kiến trúc hiện đại, nội thất thân thiện với môi trường, không gian phòng thoáng đãng và một bể bơi ấn tượng trên nóc nhà là những chi tiết có thể mô tả qua về ngôi nhà phố đặc biệt này ở Ý.
tinybook Công Nghệ Thông Tin








Chat