Tại sao một số sinh vật trở thành hóa thạch sống?

Tại sao một số sinh vật trở thành hóa thạch sống?
Theo: Đức Khương Theo Trí Thức Trẻ
Thể loại: Khoa Học Công Nghệ
Có một từ rất thú vị trong sinh học gọi là "hóa thạch sống", bởi vì các nhà khảo cổ học phát hiện ra rằng có một số loài mà qua hàng trăm triệu năm vẫn không khác gì so với những mẫu hóa thạch được con người khai quật được.

Sự tồn tại của hóa thạch sống cho chúng ta nhiều cơ hội hiểu về quá khứ trong con đường tiến hóa của cuộc sống bằng cách nghiên cứu chúng, và đó được xem là kho xuyên thời gian. Nhưng đã bao giờ bạn tự hỏi tại sao những sinh vật này không tiến hóa? Về lý thuyết, miễn là có đột biến gen, chúng sẽ có thể tiến hóa. Nhưng tại sao chúng không bị loại bỏ cũng không bị phân tán?

Tại sao một số sinh vật trở thành hóa thạch sống? - Ảnh 1.

Rươi, chúng là loài không thay đổi hay tiến hóa thêm kể từ kỷ Cambri 500 triệu năm trước cho tới tận ngày nay.

Sự tiến hóa không bao giờ dừng lại. Trên thực tế, những vấn đề này chưa hẳn đã hoàn toàn chính xác, chúng ta phải biết hai khái niệm: Ngay cả những sinh vật được gọi là hóa thạch sống đã phát triển, chúng không hoàn toàn giống với tổ tiên của chúng; Có một số loài sinh vật đã tồn tại và có lịch sử rất lâu đời, nhưng chúng vẫn không được gọi là hóa thạch sống.

Tại sao một số sinh vật trở thành hóa thạch sống? - Ảnh 2.

Cá mút đá vẫn sinh sống từ 360 triệu năm trước tới tận ngày nay.

Trên thực tế, cho dù các loài hóa thạch sống trông giống tổ tiên của chúng đến mức nào thì chúng vẫn tồn tại những đặc điểm khác với tổ tiên của mình thời tiền sử. Nếu chúng được ghép đôi với nhau, có thể vẫn sẽ tồn tại sự cách ly sinh sản. Bởi môi trường sinh sống hàng trăm triệu năm trước không giống như ngày nay. Bất kể là có sự tương đồng về nhiệt độ môi trường hay hàm lượng oxy trong không khí thì các loài hóa thạch sống và tổ tiên của chúng vẫn có các chỉ số sinh lý khác nhau, nếu không thì chúng sẽ không thể tồn tại trong môi trường ngày nay.

Tại sao một số sinh vật trở thành hóa thạch sống? - Ảnh 3.

Bằng chứng hóa thạch cho thấy những con cá mập đầu tiên xuất hiện ở Silurian 420 triệu năm trước, sớm hơn nhiều so với khủng long. Trong 100 triệu năm qua, cá mập thay đổi về mặt tiến hóa không nhiều. Thành viên nhỏ nhất của họ cá mập là loài cá mập đốn có chiều dài chưa đầy một mét và xuất hiện cách ngày nay khoảng 3 triệu năm.

Cá mập là loài cá sụn. Chúng tương đối nguyên thủy trong lịch sử tiến hóa. Hơn thế nữa, cá mập không tiến hóa để có bong bóng bơi, bởi vậy chúng cần phải bơi suốt đời để duy trì độ sâu và hô hấp.

Tại sao một số sinh vật trở thành hóa thạch sống? - Ảnh 4.

Vì vậy, cá mập vẫn được coi là một loài tương đối nguyên thủy, có hơn 500 loài cá mập tồn tại cho đến tận ngày nay và chúng phân bố ở hầu hết khắp mọi nơi trong đại dương từ nhỏ đến lớn. Sự xuất hiện của chúng rất khác nhau và nhiều người không thể nhận ra chúng đều là những con cá mập. Cá mập voi lớn nhất thường bị nhầm là cá voi, và cá mập thiên thần phẳng thường bị nhầm với cá đuối... Do đó, lịch sử lâu dài và cấu trúc ban đầu không phải là lý do để có thể quyết định một loài có phải là hoa thạch sống hay không.

Tại sao một số sinh vật trở thành hóa thạch sống? - Ảnh 5.

Hóa thạch sống là một thuật ngữ không chính thức để chỉ bất kỳ loài hoặc nhánh sinh vật nào còn sinh tồn nhưng dường như là giống như các loài chỉ được biết đến từ các hóa thạch và không có bất kỳ họ hàng còn sinh tồn nào là gần gũi. Tất cả các loài này đã thoát khỏi các sự kiện tuyệt chủng chính và nói chung duy trì một sự đa dạng phân loại thấp. Những loài nào phân tỏa thành công (tạo thành nhiều loài mới sau khi thắt cổ chai di truyền có thể xảy ra) đã trở thành quá thành công để có thể được coi là "hóa thạch sống". Tuy nhiên, thuật ngữ này thường bị diễn giải sai.

Vậy tại sao các loài được coi là hóa thạch sống khác cũng không kém phần cổ xưa nhưng chúng lại không thể sinh trưởng và phát triển thịnh vượng được như cá mập?

Trong thực tế, có một sự thật đáng buồn ẩn giấu trong đó. Những loài được coi là hóa thạch sống hiện nay đang dần bị tuyệt chủng. Đó là bởi vì chúng đang bị mất dần di môi trường sống và áp lực tiến hóa đến từ các loài khác có chung môi trường sống với chúng.

Áp lực từ các loài khác "tiên tiến" hơn đang liên tục kìm hãm sự sống của chúng. Môi trường, thậm chí không có ảnh hưởng của con người, thì chúng cũng sẽ dần dần bị tuyệt chủng.

Tại sao một số sinh vật trở thành hóa thạch sống? - Ảnh 6.

Limulus American và Darwin limulus.

Họ Limulus (cua móng ngựa) có thể được coi là một ví dụ điển hình cho điều này. Loài hóa thạch sống này xuất hiện lần đầu tiên ở Kỷ Devon 400 triệu năm trước và hiện chỉ có 4 loài. Cua móng ngựa Darwin có mặt trên Trái Đất từ 140 triệu năm trước và ngày nay khi so sánh với loài Limulus American, chúng hầu như không có sự khác biệt về ngoại hình, vậy khoảng 400 triệu năm trước đến 140 triệu năm trước thì sao? Họ Limulus phát triển tương đối thịnh vượng, có nhiều nhánh có hình dạng kỳ lạ, và khoảng thời gian này cũng được coi là thời kỳ hoàng kim của chúng.

Tại sao một số sinh vật trở thành hóa thạch sống? - Ảnh 7.

Nhưng vào cuối Đại Trung sinh các loài trên các nhánh của chúng đã dần tuyệt chủng và chỉ còn tồn tại lại một vài loài có hình dạng mà ngày nay chúng ta vẫn thường thấy. Đây thực sự là một dấu hiệu của sự rút lui trong cạnh tranh tiến hóa. Gia đình Limulus đã bị "đánh bại" bởi các loài chiếm ưu thế hơn trong quá trình chọn lọc tự nhiên.

Nói cách khác, không phải cua móng ngựa không tiến hóa, nhưng sự tiến hóa của chúng không đủ ưu điểm để có thể cạnh tranh với các loài mới trong chọn lọc tự nhiên.

Tại sao một số sinh vật trở thành hóa thạch sống? - Ảnh 8.

Ví dụ tương tự đối với loài thực vật là cây bạch quả, chúng có nguồn gốc từ 245 triệu năm trước. Khi những loài thực vật hạt trần đã hoàn toàn rút lui trong tự nhiên thì chúng vẫn tồn tại, nhưng ngày nay sự phân bố của chúng rất hạn hẹp, chỉ có một vài phân bố ở núi Tianmu, Chiết Giang, và có thể chúng sẽ bị tuyệt chủng hoàn toàn nếu không có sự giúp đỡ của con người.

Nhờ vào tư thế thẳng đứng của mình, loài cây này đã được con người sử dụng và trồng làm cây xanh trên khắp thế giới trước sự tuyệt chủng tìm đến loài cây này.

Tại sao một số sinh vật trở thành hóa thạch sống? - Ảnh 9.

Tóm lại, hóa thạch sống là đại diện còn sống sót của một dòng dõi cổ xưa nên không nhất thiết phải đòi hỏi rằng chúng phải giữ được tất cả các đặc trưng "nguyên thủy" của dòng dõi đó.

Thay vào đó, chúng có thể có một hay nhiều đặc trưng "nguyên thủy" mà chỉ tồn tại ở tổ tiên chúng mà không có ở bất kỳ loài nào khác.

Tất cả những gì cần đòi hỏi là chúng có thể được gán một cách mạch lạc, rõ ràng vào một dòng dõi tuyệt chủng.


Bầu khí quyển của Trái Đất thay vì 5 lớp thì vẫn còn một lớp nữa mà bạn chưa hề biết tới

tinybook tinybook 1 năm 5 tháng
Bầu khí quyển của Trái Đất thay vì 5 lớp thì vẫn còn một lớp nữa mà bạn chưa hề biết tới
Nó có thể là khó tin, nhưng đối với một phần nào đó của bầu khí quyển, nghiên cứu khoa học vẫn chưa được thực hiện.

Sẽ thế nào khi rau được trồng trong nhà máy, bằng robot, AI và thế hệ nông dân 4.0?

tinybook tinybook 1 năm 5 tháng
Sẽ thế nào khi rau được trồng trong nhà máy, bằng robot, AI và thế hệ nông dân 4.0?
Hơn 1.600 công ty khởi nghiệp đã đầu tư 1,8 tỷ USD vào các nông trại thẳng đứng trong vòng 1 thập kỷ qua.

Thuộc hệ “chăm săn sale” phải nằm lòng chiêu này, vừa sắm được hàng ngon vừa bảo toàn lương đầu tháng!

tinybook tinybook 1 năm 5 tháng
Thuộc hệ “chăm săn sale” phải nằm lòng chiêu này, vừa sắm được hàng ngon vừa bảo toàn lương đầu tháng!
Cứ mỗi dịp đầu tháng, các chương trình giảm giá khởi động thì cũng là lúc các tín đồ mua sắm khoe chiến tích săn sale và chia sẻ cách mua thế nào được hưởng được lợi nhiều nhất.

Warner Bros. hé lộ loạt chi tiết mới trong Godzilla vs. Kong: Hết đánh trên bờ lại lôi nhau xuống biển, chắc chắn có kẻ bại trận, không có chuyện giảng hòa

tinybook tinybook 1 năm 5 tháng
Warner Bros. hé lộ loạt chi tiết mới trong Godzilla vs. Kong: Hết đánh trên bờ lại lôi nhau xuống biển, chắc chắn có kẻ bại trận, không có chuyện giảng hòa
Được biết, tổng thời lượng các phân cảnh đối đầu giữa Godzilla và Kong sẽ lên đến gần 20 phút trong bom tấn này, dự kiến ra mắt vào ngày 31/3 tới đây.

Chính xác thì B.1.1.7 là "dòng", "biến chủng" hay "biến thể" của virus SARS-CoV-2?

tinybook tinybook 1 năm 5 tháng
Chính xác thì B.1.1.7 là "dòng", "biến chủng" hay "biến thể" của virus SARS-CoV-2?
Các nhà sinh học rất muốn báo chí và công chúng sử dụng đúng thuật ngữ chuyên môn của họ.

TopCV - Nền tảng công nghệ tuyển dụng “sát cánh” cùng nhà tuyển dụng

tinybook tinybook 1 năm 5 tháng
TopCV - Nền tảng công nghệ tuyển dụng “sát cánh” cùng nhà tuyển dụng
Sự phát triển của các nền tảng tuyển dụng đang là cơ hội giúp nhà tuyển dụng tiếp cận được ứng viên dễ dàng hơn và TopCV đang là trở thành sự lựa chọn hàng đầu.

Những diễn viên từng sử dụng công nghệ trẻ hóa để “cưa sừng làm nghé” không hề giả trân trong các bom tấn của Hollywood

tinybook tinybook 1 năm 5 tháng
Những diễn viên từng sử dụng công nghệ trẻ hóa để “cưa sừng làm nghé” không hề giả trân trong các bom tấn của Hollywood
Với công nghệ de-aging, các diễn viên sẽ được trẻ hóa một cách đơn giản hơn, chân thực hơn thay vì dành hàng tiếng đồng hồ cho khâu trang điểm và lựa chọn trang phục.

WandaVision: Lý giải về Chaos Magic, ma thuật khủng khiếp của Scarlet Witch với khả năng thay đổi bản chất thực tại

tinybook tinybook 1 năm 5 tháng
WandaVision: Lý giải về Chaos Magic, ma thuật khủng khiếp của Scarlet Witch với khả năng thay đổi bản chất thực tại
Tập phim mới nhất của WandaVision đã chính thức mang đến khái niệm về Chaos Magic - 1 trong những nguồn sức mạnh lâu đời và khủng khiếp nhất trong nguyên tác truyện tranh Marvel.

Thí nghiệm với hai người mất xúc giác chứng minh thế giới chúng ta đang sống không phải là thực tại ảo

tinybook tinybook 1 năm 5 tháng
Thí nghiệm với hai người mất xúc giác chứng minh thế giới chúng ta đang sống không phải là thực tại ảo
Tất cả chúng ta không phải là những bộ não bị nhúng trong bình thủy tinh.

Warner Bros. xác nhận sẽ "đập đi xây lại" Superman, Henry Cavill sắp bị cho ra rìa?

tinybook tinybook 1 năm 5 tháng
Warner Bros. xác nhận sẽ "đập đi xây lại" Superman, Henry Cavill sắp bị cho ra rìa?
Warner Bros. đã công bố dự án Superman reboot do J.J. Abrams sản xuất, và có thể Henry Cavill sẽ không phải cái tên cho vai chính mà họ đang nhắm đến.

Những con kênh nổi tiếng của Venice đang cạn nước: Hậu quả của biến đổi khí hậu?

tinybook tinybook 1 năm 5 tháng
Những con kênh nổi tiếng của Venice đang cạn nước: Hậu quả của biến đổi khí hậu?
Triều cường đã rút cạn các con kênh của thành phố được mệnh danh là lãng mạn nhất châu Âu.

Zulihome - Điểm đến tin cậy cho gia đình Việt muốn mua robot hút bụi thông minh

tinybook tinybook 1 năm 5 tháng
Zulihome - Điểm đến tin cậy cho gia đình Việt muốn mua robot hút bụi thông minh
Ngay từ khi thành lập và phát triển, Zulihome đã chứng minh được sự uy tín với khách hàng bằng việc cung cấp robot hút bụi thông minh chính hãng từ các thương hiệu nổi tiếng.

Mày mò tìm kiếm ở thành phố diệt vong Pompeii, các nhà khoa học sửng sốt khi khám phá ra thứ "độc nhất vô nhị" vô cùng quý giá

tinybook tinybook 1 năm 5 tháng
Mày mò tìm kiếm ở thành phố diệt vong Pompeii, các nhà khoa học sửng sốt khi khám phá ra thứ "độc nhất vô nhị" vô cùng quý giá
Một cỗ xe ngựa 2.000 năm tuổi của người La Mã đã được phát hiện "gần như nguyên vẹn" ở ngoại ô thành phố diệt vong Pompeii.

Những sự thật thú vị và cực dị về Gollum, nhân vật độc đáo nhất của Lord of the Rings cũng như nền văn hóa đại chúng thế giới

tinybook tinybook 1 năm 5 tháng
Những sự thật thú vị và cực dị về Gollum, nhân vật độc đáo nhất của Lord of the Rings cũng như nền văn hóa đại chúng thế giới
Ra đời vào năm 1937 dưới ngòi bút của nhà văn J. R. R. Tolkien trong bộ tiểu thuyết The Hobbit, Gollum có thể coi là 1 nhân vật cực kỳ khác biệt và trở thành nét đặc trưng ấn tượng khó phai trong vũ trụ Lord of the Rings rộng lớn.

WandaVision: Sức mạnh của Wanda là bẩm sinh, không liên quan đến Mind Stone, X-Men đang ở gần MCU hơn bao giờ hết

tinybook tinybook 1 năm 5 tháng
WandaVision: Sức mạnh của Wanda là bẩm sinh, không liên quan đến Mind Stone, X-Men đang ở gần MCU hơn bao giờ hết
Tập phim mới nhất của WandaVision đã hé lộ nguồn gốc sức mạnh của Wanda Maximoff, và nó không bắt nguồn từ Mind Stone như chúng ta vẫn lầm tưởng.

[CHÍNH THỨC] 9 nhóm đối tượng ưu tiên và miễn phí tiêm vaccine COVID-19

tinybook tinybook 1 năm 5 tháng
[CHÍNH THỨC] 9 nhóm đối tượng ưu tiên và miễn phí tiêm vaccine COVID-19
Nghị quyết số 21/NQ-CP ngày 26/2/2021 về mua và sử dụng vaccine phòng COVID-19 nêu rõ 9 nhóm đối tượng ưu tiên tiêm và miễn phí.

Thủ đô Anh Quốc đột nhiên thành "vương quốc chuột", to khổng lồ và nhiều gấp đôi con người: Tại sao có chuyện đó?

tinybook tinybook 1 năm 5 tháng
Thủ đô Anh Quốc đột nhiên thành "vương quốc chuột", to khổng lồ và nhiều gấp đôi con người: Tại sao có chuyện đó?
Người London có thể sẽ sốc khi chứng kiến chuột xuất hiện ở những nơi chưa từng thấy. Lại còn là chuột khổng lồ.

Kinh dị chuyện nhà vệ sinh công cộng thời La Mã, nơi tất cả mọi người chùi chung bằng 1 cái que

tinybook tinybook 1 năm 5 tháng
Kinh dị chuyện nhà vệ sinh công cộng thời La Mã, nơi tất cả mọi người chùi chung bằng 1 cái que
Đó là một cái que buộc bọt biển được 500 anh em truyền tay nhau chùi đến lúc hỏng thì thôi...

Điệp viên nghỉ hưu kể chuyện nghề: Hóa ra những gì chúng ta xem trên phim lâu nay thực sự tồn tại, thậm chí đôi khi còn thú vị hơn thế

tinybook tinybook 1 năm 5 tháng
Điệp viên nghỉ hưu kể chuyện nghề: Hóa ra những gì chúng ta xem trên phim lâu nay thực sự tồn tại, thậm chí đôi khi còn thú vị hơn thế
Điệp viên chắc chắn là một trong những nghề thú vị, đặc biệt, nguy hiểm và khiến mọi người tò mò bậc nhất thế giới.

Siêu thị tại Hà Lan bị doạ tẩy chay vì bán phở Việt “fake”: Trông chẳng khác gì mì trộn, sợi vàng như nghệ, ăn kèm sốt thịt gà

tinybook tinybook 1 năm 5 tháng
Siêu thị tại Hà Lan bị doạ tẩy chay vì bán phở Việt “fake”: Trông chẳng khác gì mì trộn, sợi vàng như nghệ, ăn kèm sốt thịt gà
Nhiều khách hàng bức xúc khi nhìn thấy món phở "quốc hồn quốc tuý" của Việt Nam bị chế tạo theo một phiên bản hoàn toàn khác, thậm chí họ còn kêu gọi tẩy chay chuỗi siêu thị này.

Bill Gates, vắc xin và những chiếc khẩu trang

tinybook tinybook 1 năm 5 tháng
Bill Gates, vắc xin và những chiếc khẩu trang
Dù đã được tiêm vắc xin chống Covid-19 nhưng tỷ phú từ thiện Bill Gates nói rằng ông vẫn tiếp tục đeo khẩu trang, nhất là khi ở gần những người cao tuổi chưa được tiêm phòng.

"Soi" Joker của Justice League: Đổi giọng, che hình xăm để "lột xác" từ trong ra ngoài

tinybook tinybook 1 năm 5 tháng
"Soi" Joker của Justice League: Đổi giọng, che hình xăm để "lột xác" từ trong ra ngoài
Snyder đã hé lộ tạo hình đầu tiên về Joker trong đoạn trailer mới ra mắt. Không quá lời khi cho rằng Justice League của Snyder có cách tiếp cận hoàn toàn mới về nhân vật này. Sự lột xác này mạnh mẽ đến mức nào?

Đây là cây đinh ba của Aquaman với khả năng phóng nước cực đỉnh, dùng để rửa bát siêu sạch

tinybook tinybook 1 năm 5 tháng
Đây là cây đinh ba của Aquaman với khả năng phóng nước cực đỉnh, dùng để rửa bát siêu sạch
Không quá bá đạo như nguyên tác truyện tranh, nhưng cây đinh ba của Aquaman này hoàn toàn có thể sử dụng để rửa bát, rửa ô tô hay đấu súng nước với bạn bè.

Bóng tối phía sau ngành công nghiệp anime tỷ USD của Nhật Bản

tinybook tinybook 1 năm 5 tháng
Bóng tối phía sau ngành công nghiệp anime tỷ USD của Nhật Bản
Đại dịch thúc đẩy sự bùng nổ của ngành công nghiệp anime Nhật Bản. Nhưng dù khối lượng công việc và lợi nhuận của ngành tăng lên, các họa sĩ diễn hoạt vẫn nhận mức lương ít ỏi.

[Video] Hé lộ loạt kỹ xảo đỉnh cao giúp Lord of the Rings vẫn đẹp lung linh, không hề "out meta" so với phim ngày nay

tinybook tinybook 1 năm 5 tháng
[Video] Hé lộ loạt kỹ xảo đỉnh cao giúp Lord of the Rings vẫn đẹp lung linh, không hề "out meta" so với phim ngày nay
Dù đã 2 thập kỷ trôi qua nhưng những kỹ xảo trong bộ 3 phim The Lord of the Rings vẫn cứ là đẹp mê hồn và không hề bị lép vế so với các tác phẩm hiện tại

WandaVision: Những đoạn quảng cáo vô thưởng vô phạt, vô vị vô duyên hóa ra lại liên quan rất mật thiết đến Wanda

tinybook tinybook 1 năm 5 tháng
WandaVision: Những đoạn quảng cáo vô thưởng vô phạt, vô vị vô duyên hóa ra lại liên quan rất mật thiết đến Wanda
Những đoạn quảng cáo trong WandaVision có thể coi là easter egg nhỏ liên quan đến quá khứ, hiện tại và cả tương lai của nữ pháp sư quyền năng Wanda Maximoff.

Trailer Army of the Dead lên sóng: Mãn nhãn với phi vụ cướp nhà băng gay cấn giữa trung tâm đại dịch zombie

tinybook tinybook 1 năm 5 tháng
Trailer Army of the Dead lên sóng: Mãn nhãn với phi vụ cướp nhà băng gay cấn giữa trung tâm đại dịch zombie
Dưới bàn tay của đạo diễn Zack Snyder, Army of the Dead sẽ là 1 luồng gió mới lạ cho dòng phim zombie vốn đã quá quen thuộc với khán giả thế giới.

Bí mật ẩn sau 6 chiếc ghế luôn 'cháy vé' của hãng hàng không Singapore Airlines

tinybook tinybook 1 năm 5 tháng
Bí mật ẩn sau 6 chiếc ghế luôn cháy vé của hãng hàng không Singapore Airlines
Không phải hạng ghế thương gia, trên chiếc Airbus A350-900ULR của hãng Singapore Airline luôn có 6 chỗ ngồi được các hành khách tranh giành nhau mỗi khi đặt chỗ.

Dàn diễn viên Spider-Man hé lộ tên phần phim tiếp theo: Mỗi người 1 tiêu đề, không rõ là đang troll khán giả hay "tung thính" cho đa vũ trụ

tinybook tinybook 1 năm 5 tháng
Dàn diễn viên Spider-Man hé lộ tên phần phim tiếp theo: Mỗi người 1 tiêu đề, không rõ là đang troll khán giả hay "tung thính" cho đa vũ trụ
Chưa ra mắt nhưng Spider-Man 3 đã biết cách "bắt lú" fan hâm mộ rồi.

WandaVision: Cô hàng xóm thân thiện Agnes hiện nguyên hình phản diện, nhưng nhiều khả năng vẫn chưa phải trùm cuối

tinybook tinybook 1 năm 5 tháng
WandaVision: Cô hàng xóm thân thiện Agnes hiện nguyên hình phản diện, nhưng nhiều khả năng vẫn chưa phải trùm cuối
Cú twist đến sái cổ trong tập mới nhất của WandaVision đã hé lộ Agnes thực chất chính là phù thủy Agatha Harkness, nhưng rất có thể đằng sau đó vẫn còn 1 thế lực đen tối khác đang giật dây để phá hoại cuộc đời của Wanda.
tinybook Công Nghệ Thông Tin








Chat