Phát hiện kỳ lạ: Cơ thể bạn chữa lành những vết thương ban ngày nhanh hơn ban đêm

Phát hiện kỳ lạ: Cơ thể bạn chữa lành những vết thương ban ngày nhanh hơn ban đêm
Theo: zknight Theo Trí Thức Trẻ
Thể loại: Khoa Học Công Nghệ
Đây là bằng chứng mới nhất cho thấy quyền năng của chiếc đồng hồ sinh học trong cơ thể.

Chúng ta thường nghĩ giấc ngủ ban đêm là một liều thuốc bổ cho mọi quá trình hồi phục của cơ thể. Khi bạn nằm xuống và nhắm mắt, thân nhiệt bắt đầu hạ xuống, não bộ bạn được thư giãn và cơ thể sẽ sửa chữa những hỏng hóc tích lũy trong suốt một ngày dài năng động.

Nhưng thực tế có vẻ không hoàn toàn là như vậy. Theo một nghiên cứu được công bố trên tạp chí Science Translational Medicine, cơ thể chúng ta chữa lành các vết thương vào ban đêm chậm hơn so với ban ngày.

Nguyên nhân của điều đó có thể liên quan đến quá trình tiến hóa và sự vận hành của chiếc đồng hồ sinh học bên trong mỗi chúng ta. Lợi dụng chiếc đồng hồ này, các bác sĩ có thể lập ra những phác đồ điều trị tối ưu nhất cho bệnh nhân, đơn giản như lên lịch phẫu thuật phù hợp với đồng hồ sinh học của họ chẳng hạn

Phát hiện kỳ lạ: Cơ thể bạn chữa lành những vết thương ban ngày nhanh hơn ban đêm - Ảnh 1.

Phát hiện kỳ lạ: Cơ thể bạn chữa lành những vết thương ban ngày nhanh hơn ban đêm

Chữa lành vết thương như gọi xe cứu hỏa

Ai cũng nhận thức được rằng bên trong mỗi người chúng ta có một chiếc đồng hồ sinh học đang chạy. Và nếu hỏi thêm họ rằng chiếc đồng hồ được đặt ở đâu, một số người sẽ biết đích xác nó nằm ở vùng dưới đồi của não.

Nhưng các nhà khoa học cho biết trong cơ thể bạn không chỉ có duy nhất một chiếc đồng hồ sinh học. Chính xác thì mỗi tế bào trong cơ thể đều có một chiếc đồng hồ như vậy. Chúng được đồng bộ với nhau, theo cách nào đó, đang điều khiển mọi hoạt động bên trong cơ thể trong đó có cả việc chữa lành những tổn thương.

Từ năm 2017, các nhà nghiên cứu tại Đại học Cambridge đã muốn tìm hiểu xem khoảng thời gian trong ngày có ảnh hưởng thế nào đến tốc độ phục hồi của các mô bị hư hỏng. Bởi vậy, họ đã theo dõi các tế bào da được gọi là nguyên bào sợi.

Khi chúng ta bị thương, các tế bào nguyên bào sợi này chính là những chiếc xe cứu hỏa di chuyển đến vùng bị ảnh hưởng. Chúng phun ra các protein phục hồi như collagen, giúp tái tạo những mô bị tổn thương.

Nhưng để gọi được những chiếc xe cứu hỏa đến hiện trường, bạn sẽ cần đến một protein khác có tên là actin. Nếu không có đủ actin, hoạt động "chữa cháy" của nguyên bào sợi sẽ bị suy yếu. Điểm mấu chốt ở đây chính là nồng độ actin được quy định bởi thời gian sinh học. Giống như bạn và tôi sáng đi làm tối về nhà, những tế bào da này cũng là nô lệ của chu kỳ ngày đêm trên Trái Đất.

Để quan sát quá trình hoạt động của các tế bào đó, các nhà nghiên cứu đã nuôi nguyên bào sợi trong các đĩa petri. Sau khi các tế bào tạo thành một màng da nhân tạo, họ sẽ rạch rách chúng và quay phim lại quá trình hồi phục.

Các nhà nghiên cứu quan sát thấy rằng khi màng tế bào bị thương tổn vào buổi đêm, quá trình hồi phục diễn ra chậm hơn so với ban ngày. Đó là vì tốc độ phản ứng của nguyên bào sợi thay đổi theo chu kỳ nồng độ actin.

"Điều này phù hợp với khả năng di chuyển của các tế bào để tiếp cận tới một vết thương mới, được xác định bởi trạng thái hoạt động actin, trong chu kỳ sinh học mà vết thương phát sinh", các tác giả giải thích.

Thí nghiệm trên những con chuột sống cũng cho thấy hiện tượng tương tự. Khi các nhà khoa học tạo ra vết thương trên da chúng vào ban ngày, khi những con chuột thức, vết thương sẽ lành nhanh hơn so với ban đêm, khi những con chuột ngủ.

"Chúng tôi tiếp tục quan sát thấy sự khác biệt gấp hai lần trong tốc độ chữa lành vết thương giữa ngày và đêm của cơ thể", nhà sinh vật học phân tử John O'Neill, tác giả chính của nghiên cứu giải thích.

So sánh sự phục hồi của vết thương vào ban đêm vào ban ngày

Vặn lại chiếc đồng hồ để vết thương phục hồi nhanh hơn

Ý tưởng tiếp theo là, liệu các nhà khoa học có thể khiến vết thương hồi phục nhanh hơn, bằng cách đánh lừa chiếc đồng hồ sinh học của chúng hay không?

Câu trả lời là có. Bằng cách bật đèn vào ban đêm, những con chuột đã thực sự hồi phục vết thương nhanh hơn. Và khi các nhà khoa học thêm một loại thuốc điều chỉnh nhịp sinh học bên trong các tế bào nuôi trên đĩa petri, chúng cũng chữa lành các tổn thương nhanh hơn.

Các nhà nghiên cứu cho biết kết quả này có thể được ứng dụng trong điều trị y khoa, chẳng hạn nó sẽ cho phép bác sĩ phẫu thuật sắp lịch mổ phù hợp với đồng hồ sinh học của bệnh nhân, giúp họ có được quãng thời gian hồi phục tối ưu nhất.

Quan sát từ thống kê trên những ca bệnh bỏng cho thấy, những bệnh nhân bị bỏng vào ban đêm mất một khoảng thời gian hồi phục dài hơn tới 60% so với bệnh nhân bị bỏng ban ngày.

Khoảng thời gian ban đêm sinh học này được xác định là từ 8 giờ tối đến 8 giờ sáng. Những bệnh nhân bị bỏng trong quãng thời gian này mất trung bình 28 ngày để hồi phục. Trong khi đó, những người bị bỏng vào ban ngày chỉ mất 17 ngày.

Đó là một sự khác biệt rất lớn, và rất đáng để chúng ta nghiên cứu tìm ra các phương pháp điều trị y tế mới, lợi dụng sự hoạt động của của nhịp sinh học.

"Khi chúng ta tìm ra được các loại thuốc mới, vấn đề không chỉ dừng lại ở đó, mà còn phải xác định sự hiệu quả của chúng thay đổi thế nào theo từng khoảng thời gian trong ngày", một trong số các nhà nghiên cứu, bác sĩ hô hấp John Blaikley đến từ Đại học Manchester cho biết.

Phát hiện kỳ lạ: Cơ thể bạn chữa lành những vết thương ban ngày nhanh hơn ban đêm - Ảnh 3.

Chúng ta có thể vặn lại những chiếc đồng hồ để khiến cho vết thương phục hồi nhanh hơn?

Đối với lý do tại sao chúng ta chữa lành những vết thương chậm hơn vào ban đêm, không ai có thể biết chắc chắn. Nhưng các nhà nghiên cứu suy đoán rằng nó có thể là một sự thích nghi trong quá trình tiến hóa: Chúng ta chữa lành các vết thương nhanh hơn trong ngày, bởi vì ban ngày là lúc chúng ta vận động nhiều và có khả năng bị thương cao hơn.

Còn rất nhiều nghiên cứu cần phải làm trước khi chúng ta ứng dụng phát hiện mới này, nhưng đó là bằng chứng mới nhất cho thấy quyền năng của chiếc đồng hồ sinh học trong cơ thể. Sự ảnh hưởng của nó bao trùm lên mọi khía cạnh của sức khỏe. Và đồng hồ sinh học thực sự sẽ thay đổi mọi thứ chúng ta biết về y học và sinh học.

Tham khảo Sciencealert

Bị chó cắn, nam sinh chế tạo thiết bị đuổi chó cực kỳ hiệu quả

tinybook tinybook 1 tuần 4 ngày
Bị chó cắn, nam sinh chế tạo thiết bị đuổi chó cực kỳ hiệu quả
Sau khi nghiên cứu, Minh đã khảo sát tình hình thực tiễn và có kết quả đáng mừng: “Em đã tiến khảo sát và tiến hành thử nghiệm 3 lần trên đàn chó tại nhà bác Lê Văn Long (Bắc Ninh) cho kết quả tốt. Ở ngưỡng âm thanh 40 kHz (120 dB), đàn chó phản ứng, lùi lại dần, 9 con bỏ chạy...".

Các nhà khoa học vừa quay ngược thời gian thành công bằng máy tính lượng tử

tinybook tinybook 1 tuần 4 ngày
Các nhà khoa học vừa quay ngược thời gian thành công bằng máy tính lượng tử
Cỗ máy du hành thời gian của Doraemon liệu có phải là một cỗ máy tính lượng tử?

10 bộ phim Hollywood mô tả chính xác nhất về hiện thực của trí tuệ nhân tạo (P1)

tinybook tinybook 1 tuần 5 ngày
10 bộ phim Hollywood mô tả chính xác nhất về hiện thực của trí tuệ nhân tạo (P1)
Danh sách 10 bộ phim có nội dung về trí tuệ nhân tạo này sẽ giúp bạn có thể tìm hiểu cách con người tưởng tượng ra sao về AI trong tương lai và tính hiện thực của AI trong thời đại ngày nay.

Nhật Bản tiến một bước gần hơn tới việc hồi sinh voi ma mút

tinybook tinybook 1 tuần 5 ngày
Nhật Bản tiến một bước gần hơn tới việc hồi sinh voi ma mút
Từ xác con voi mammoth Yuka nằm lại trong băng vĩnh cửu, ta có được những đột phá mới.

Những hình ảnh cuối cùng về "voi nữ hoàng" của Kenya với đôi ngà đẹp nhất thế giới, chạm tới đất

tinybook tinybook 1 tuần 5 ngày
Những hình ảnh cuối cùng về "voi nữ hoàng" của Kenya với đôi ngà đẹp nhất thế giới, chạm tới đất
Trong hơn 60 năm, con voi được biết đến với cái tên kỳ lạ F_MU1 đã có những cuộc hành trình xuyên suốt vùng đồng bằng Tsavo, Kenya.

Câu đố triệu đô bất khả thi: máy tính cũng phải mất tới vài ngàn năm mới tìm ra câu trả lời

tinybook tinybook 1 tuần 5 ngày
Câu đố triệu đô bất khả thi: máy tính cũng phải mất tới vài ngàn năm mới tìm ra câu trả lời
Thậm chí nếu bạn chứng minh được câu đố này bất khả thi với một cỗ máy, bạn cũng nhận được giải thưởng 1 triệu USD.

[Việt sub] Thiếu niên 15 tuổi tính nhanh hơn máy, gây sốc với BGK Asia's Got Talent

tinybook tinybook 1 tuần 6 ngày
[Việt sub] Thiếu niên 15 tuổi tính nhanh hơn máy, gây sốc với BGK Asias Got Talent
Dù bạn tin hay không, thiên tài vẫn tồn tại.

Xem khoảnh khắc tàu vũ trụ Hayabusa 2 của Nhật Bản đáp xuống tiểu hành tinh từng hình thành cùng Hệ Mặt Trời

tinybook tinybook 2 tuần 8 giờ
Xem khoảnh khắc tàu vũ trụ Hayabusa 2 của Nhật Bản đáp xuống tiểu hành tinh từng hình thành cùng Hệ Mặt Trời
Sau khi hạ cánh, tàu thăm dò Hayabusa 2 của Nhật đã ngay lập tức bắn một viên đạn lên bề mặt đất nhằm mục đích thu thập nhiều mảnh đá vỡ trên Ryugu, tiểu hành tinh được cho đã xuất hiện từ thời hình thành Hệ Mặt Trời.

Độc đáo ý tưởng lốp xe kiêm cánh quạt, vừa là bánh xe đi trên mặt đất nhưng cũng có thể biến thành cánh quạt khi bay

tinybook tinybook 2 tuần 8 giờ
Độc đáo ý tưởng lốp xe kiêm cánh quạt, vừa là bánh xe đi trên mặt đất nhưng cũng có thể biến thành cánh quạt khi bay
Hãng sản xuất lốp xe hơi nổi tiếng Goodyear mới đây vừa chia sẻ một ý tưởng lốp xe bay thú vị, có thể chuyển đổi và hoạt động được cả trên mặt đất lẫn trên không.

Chuyện gắn giáp vào máy bay trong Đệ nhị Thế chiến và giả thuyết mang tên "Thiên vị sống sót"

tinybook tinybook 2 tuần 1 ngày
Chuyện gắn giáp vào máy bay trong Đệ nhị Thế chiến và giả thuyết mang tên "Thiên vị sống sót"
Nếu bạn trả lời sai, bạn đã mắc lỗi giống những nhà nghiên cứu và phân tích dữ liệu hàng đầu thời Chiến tranh Thế giới Thứ hai.

Tháp cao 100 mét này là cách Trung Quốc giải quyết được ô nhiễm không khí: giá 2 triệu đô/cái, tạo 10 triệu mét khối không khí sạch mỗi ngày

tinybook tinybook 2 tuần 1 ngày
Tháp cao 100 mét này là cách Trung Quốc giải quyết được ô nhiễm không khí: giá 2 triệu đô/cái, tạo 10 triệu mét khối không khí sạch mỗi ngày
Tháp lọc khí tại Tây An, Trung Quốc được coi là cỗ máy lọc khí lớn nhất thế giới hiện nay và nó đang góp phần giúp thanh lọc không khí và làm giảm ô nhiễm không khí cho cả một thành phố khỏi khói bụi độc hại.

Hỏi khó: Tại sao ngựa vằn lại có vằn? Nghe giáo sư giải thích xong mới thấy hóa ra đơn giản đến ngây người

tinybook tinybook 2 tuần 1 ngày
Hỏi khó: Tại sao ngựa vằn lại có vằn? Nghe giáo sư giải thích xong mới thấy hóa ra đơn giản đến ngây người
Vằn trên mình ngựa cũng giống đề-can dán trên xe đua: chúng không có tác dụng làm vật thể chạy nhanh hơn đâu.

Hai thanh niên cố gắng chứng minh Trái Đất phẳng và cái kết đắng, đừng bao giờ coi thường khoa học!

tinybook tinybook 2 tuần 1 ngày
Hai thanh niên cố gắng chứng minh Trái Đất phẳng và cái kết đắng, đừng bao giờ coi thường khoa học!
"Thú vị thật ...", anh Jeran lẩm bẩm, không tin vào mắt mình.

Cận cảnh chiếc máy bay lớn nhất thế giới do nhà đồng sáng lập Microsoft xây dựng

tinybook tinybook 2 tuần 1 ngày
Cận cảnh chiếc máy bay lớn nhất thế giới do nhà đồng sáng lập Microsoft xây dựng
Chiếc máy bay này có kích cỡ "khủng" đến mức nó cần có 2 thân máy bay với 2 buồng lái riêng biệt.

Khám phá được bí ẩn căn bệnh Stephen Hawking mắc phải

tinybook tinybook 2 tuần 1 ngày
Khám phá được bí ẩn căn bệnh Stephen Hawking mắc phải
Các nhà khoa học Mỹ đã phát hiện ra bí ẩn của chứng xơ cứng teo cơ một bên - căn bệnh mà nhà vật lý lý thuyết Stephen Hawking mắc phải - là do protein đột biến ubiquilin ngừng điều chỉnh hoạt động của lysosome - thành phần tế bào chịu trách nhiệm xử lý chất thải trao đổi chất. Phát hiện này có thể mở ra hướng phát triển phương pháp điều trị cho căn bệnh đánh vào khoảng 200.000 người trên toàn thế giới.

"Quái vật" rắn độc dị biệt nhất hành tinh: Chuyên cắn người đang ngủ say, nọc làm tan máu

tinybook tinybook 2 tuần 1 ngày
"Quái vật" rắn độc dị biệt nhất hành tinh: Chuyên cắn người đang ngủ say, nọc làm tan máu
Rắn Mulga là loài rắn độc sở hữu những đặc điểm đáng sợ nhất trong tự nhiên ở nước Úc.

Tìm hiểu về xe tăng Maus - phát minh "điên rồ" từng được kỳ vọng sẽ thay đổi cục diện Thế chiến thứ hai

tinybook tinybook 2 tuần 2 ngày
Tìm hiểu về xe tăng Maus - phát minh "điên rồ" từng được kỳ vọng sẽ thay đổi cục diện Thế chiến thứ hai
Nhiều sử gia tin rằng, nếu xe tăng Maus của Đức quốc xã, cỗ máy chiến được mệnh danh là “mẹ của các loại xe tăng” này có cơ hội tham chiến, có lẽ cục diện của Thế chiến thứ hai đã thay đổi hoàn toàn.

Mười năm nữa, NASA sẽ đưa loài người trở lại Mặt trăng

tinybook tinybook 2 tuần 2 ngày
Mười năm nữa, NASA sẽ đưa loài người trở lại Mặt trăng
Kế hoạch cho năm 2019 là bước đầu để thực hiện mục tiêu đưa các phi hành gia trở lại mặt trăng của NASA vào năm 2028.

Hình chụp Sao Hỏa từ vệ tinh cho thấy vết tích những dòng sông cổ có tuổi thọ cả tỷ năm

tinybook tinybook 2 tuần 2 ngày
Hình chụp Sao Hỏa từ vệ tinh cho thấy vết tích những dòng sông cổ có tuổi thọ cả tỷ năm
Giữa vô số các miệng hố trên bề mặt Sao Hỏa, hình ảnh vệ tinh cho thấy các hệ thống phân nhánh của rãnh và thung lũng, những vết tích có thể do dòng nước tồn tại từ lâu để lại.

Chuyên gia Vũ trụ Nga trầm trồ trước tàu Crew Dragon của Elon Musk: "Roscosmos trông như một cơ quan vũ trụ yếu đuối"

tinybook tinybook 2 tuần 2 ngày
Chuyên gia Vũ trụ Nga trầm trồ trước tàu Crew Dragon của Elon Musk: "Roscosmos trông như một cơ quan vũ trụ yếu đuối"
Cơ quan Vũ trụ Nga Roscosmos lên tiếng tán dương thành tựu của NASA và SpaceX.

Ngạc nhiên chưa? Phụ kiện camera 2bit của Game Boy chụp ảnh thiên văn cực rõ nét, nhìn thấy cả hố lớn trên bề mặt Mặt Trăng

tinybook tinybook 2 tuần 3 ngày
Ngạc nhiên chưa? Phụ kiện camera 2bit của Game Boy chụp ảnh thiên văn cực rõ nét, nhìn thấy cả hố lớn trên bề mặt Mặt Trăng
Với cảm biến CMOS 2-bit cùng độ phân giải chỉ 128 x 112 pixel thì kết quả mà nó đem lại quả là tuyệt vời.

Những sinh vật biển phát sáng tuyệt đẹp của đáy Thái Bình Dương sẽ khiến bạn mê mẩn

tinybook tinybook 2 tuần 4 ngày
Những sinh vật biển phát sáng tuyệt đẹp của đáy Thái Bình Dương sẽ khiến bạn mê mẩn
Bộ sưu tập tuyệt đẹp bao gồm bạch tuộc màu cam, tôm hùm gai, bướm biển, mực kim cương..

Xuất hiện bệnh nhân thứ 3 trên thế giới được chữa khỏi HIV

tinybook tinybook 2 tuần 4 ngày
Xuất hiện bệnh nhân thứ 3 trên thế giới được chữa khỏi HIV
Người bệnh này được chữa trị bằng phương pháp cấy tế bào gốc.

Vì sao Warren Buffett được coi là nhà đầu tư giỏi nhất thế giới với lợi nhuận 20%/năm trong khi nhiều người có thể đạt mức 100/200%?

tinybook tinybook 2 tuần 5 ngày
Vì sao Warren Buffett được coi là nhà đầu tư giỏi nhất thế giới với lợi nhuận 20%/năm trong khi nhiều người có thể đạt mức 100/200%?
Nhà đầu tư vĩ đại Warren Buffett đạt lợi nhuận trung bình hàng năm khoảng 20%. Còn bạn thì sao? Bạn đầu tư đạt lợi nhuận cao hơn nhưng liệu bạn có giỏi hơn Warren Buffett?

Giải mã mật khẩu siêu dị "ji32k7au4a83": nhìn thì kinh nhưng thật ra vô cùng yếu

tinybook tinybook 2 tuần 5 ngày
Giải mã mật khẩu siêu dị "ji32k7au4a83": nhìn thì kinh nhưng thật ra vô cùng yếu
Câu chuyện đằng sau "ji32k7au4a83" dài và lằng nhằng lắm.

Phát hiện "Thuốc Trường Sinh" trong hầm mộ 2.000 năm tuổi tại Trung Quốc

tinybook tinybook 2 tuần 6 ngày
Phát hiện "Thuốc Trường Sinh" trong hầm mộ 2.000 năm tuổi tại Trung Quốc
Một chất lỏng màu vàng được tìm thấy trong một chiếc hũ đồng có niên đại đến 2.000 năm tuổi, và theo các nhà khảo cổ học Trung Quốc, đó không phải là rượu.

Nông nghiệp đã suýt chút nữa phá hủy nền văn minh nhân loại, đây là lý do tại sao

tinybook tinybook 2 tuần 6 ngày
Nông nghiệp đã suýt chút nữa phá hủy nền văn minh nhân loại, đây là lý do tại sao
Nông nghiệp là thứ "công nghệ" quá tiên tiến so với não bộ của người dân Thời kỳ Đồ đá.

Tesla Roadster chính thức là chiếc xe đi xa nhất trong lịch sử nhân loại sau khi được Elon Musk gửi vào vũ trụ 1 năm trước

tinybook tinybook 3 tuần 8 giờ
Tesla Roadster chính thức là chiếc xe đi xa nhất trong lịch sử nhân loại sau khi được Elon Musk gửi vào vũ trụ 1 năm trước
Năm 2091, chiếc Tesla Roadster sẽ bay đủ gần Trái Đất để ta chiêm ngưỡng. Mong sao đa số chúng ta sẽ sống tới lúc đó, hoặc chiếc xe chưa bị phá hủy.

Hỏi khó: Tại sao Microsoft đặt tên hệ điều hành là Windows?

tinybook tinybook 3 tuần 10 giờ
Hỏi khó: Tại sao Microsoft đặt tên hệ điều hành là Windows?
Dùng hàng ngày, nhưng bạn còn không thèm hỏi tại sao người anh em Windows lại ... có tên là Windows.

Cậu bé 12 tuổi giải thích vì sao thay vì chơi game ở độ tuổi này, cậu lại đi chế tạo lò phản ứng hợp hạch

tinybook tinybook 3 tuần 13 giờ
Cậu bé 12 tuổi giải thích vì sao thay vì chơi game ở độ tuổi này, cậu lại đi chế tạo lò phản ứng hợp hạch
"Em nhận thấy hóa ra có những thứ tưởng như bất khả thi với tầm tuổi mình nhưng lại hoàn toàn dễ thực hiện", Jackson Oswalt nói về thành tựu hợp hạch của mình.
tinybook Công Nghệ Thông Tin








Chat