Phân tích ảnh hưởng kinh tế do cúm Tây Ban Nha gây ra, các nhà nghiên kết luận rằng cách ly xã hội sẽ có lợi cho kinh tế về lâu dài

Phân tích ảnh hưởng kinh tế do cúm Tây Ban Nha gây ra, các nhà nghiên kết luận rằng cách ly xã hội sẽ có lợi cho kinh tế về lâu dài
Theo: Dink Theo Trí Thức Trẻ
Thể loại: Khoa Học Công Nghệ
Lật lại trang sử và nhìn vào quá khứ, ta nhìn thấy đại dịch cúm Tây Ban Nha đã ảnh hưởng tới kinh tế ra sao và dạy cho ta bài học gì.
Phân tích ảnh hưởng kinh tế do cúm Tây Ban Nha gây ra, các nhà nghiên kết luận rằng cách ly xã hội sẽ có lợi cho kinh tế về lâu dài - Ảnh 1.

Trong những tuần gần đây, việc giãn cách xã hội, hay còn gọi là cách ly xã hội, nhận về nhiều ý kiến trái chiều từ những nhà phân tích kinh tế Mỹ. Không riêng gì quốc gia lớn này, việc yêu cầu phần lớn lực lượng lao động ở nhà sẽ khiến hoạt động kinh tế trì trệ (lẽ hiển nhiên), nhưng đây là hành động thiết thực để ngăn chặn việc lây nhiễm chéo virus SARS-CoV-2. 

Có những nhà phê bình, thậm chí cả quan chức cấp cao trong chính phủ Mỹ, coi những thương vong do dịch Covid-19 là cái giá cần trả để giữ cho nền kinh tế lớn nhất nhì thế giới này đứng vững. Nhưng vấn đề vĩ mô này không đơn giản thế, vì việc giãn cách xã hội có thể có tới hai mặt lợi: vừa tốt cho sức khỏe cộng đồng, và vừa tốt cho kinh tế về sau này.

Cách đây vài ngày, nhóm các nhà kinh tế học Sergio Correia, Stephan Luck và Emil Verner cho xuất bản một báo cáo khoa học (chưa được hội đồng kiểm duyệt thông qua), đưa ra các bằng chứng rất thuyết phục nhằm củng cố cho giả thuyết về hai mặt lợi vừa nêu. Họ phân tích dữ liệu về đại dịch cúm lớn của Mỹ diễn ra hồi 1918-1919, một sự kiện ít nhiều phù hợp với hoàn cảnh hiện tại. Bên cạnh đó, họ so sánh các thành phố Mỹ tại thời điểm 1918-1919 đó, tìm hiểu sự khác biệt giữa cách ly xã hội sớm và muộn.

Đây là kết luận họ đưa ra: 

“Chúng tôi phát hiện ra rằng [tình hình kinh tế] các thành phố ra tay sớm và mạnh không hề sụt giảm, trái lại, còn tăng trưởng nhanh hơn khi đại dịch qua đi”.

Phân tích ảnh hưởng kinh tế do cúm Tây Ban Nha gây ra, các nhà nghiên kết luận rằng cách ly xã hội sẽ có lợi cho kinh tế về lâu dài - Ảnh 2.

Trong báo cáo nghiên cứu, các nhà kinh tế học lấy ví dụ về cách thức giãn cách xã hội, không sử dụng y dược để tham gia đẩy lùi virus mà dựa vào ý thức cách ly của từng cá nhân, tiếp sau đó là đóng cửa trường học và doanh nghiệp địa phương. Các phương pháp giãn cách xã hội này được gọi là NPI, viết tắt của “non-pharmaceutical intervention”, tức “những phương pháp can thiệp không liên quan tới dược phẩm”.

Trên lý thuyết, điểm mấu chốt của báo cáo nghiên cứu nằm tại việc những chính sách giãn cách xã hội trực tiếp giảm hoạt động tài chính, bằng việc hạn chế một số hoạt động kinh tế nhất định, nhưng lại gián tiếp thúc đẩy tăng trưởng kinh tế sau này, bởi lẽ nền kinh tế sẽ không bị giáng một đòn mạnh nếu như nhân công không nhiễm bệnh mà tử vong với số lượng lớn.

Dù các biện pháp NPI giảm hoạt động kinh tế, chúng vẫn có thể giải quyết được vấn đề không nhất quán giữa các hoạt động ngăn virus lây lan và phục hồi kinh tế”, nhóm các nhà nghiên cứu nói. Nói theo một cách khác, giữ được mạng người, là sẽ có nhân lực để cứu vãn kinh tế sau này.

Các dữ liệu được sử dụng trong báo cáo đã từng được đăng tải hồi năm 2007, trong báo cáo được đăng trên Tạp chí Hiệp hội Y tế Mỹ. Trong báo cáo cũ, các nhà nghiên cứu lật lại những chính sách đã được ứng dụng trong khoảng thời gian giữa ngày 8/9/1918 cho tới 22/2/1919 tại 43 thành phố. Những phương pháp NPI hay được áp dụng nhất là đóng cửa trường học, cấm tụ tập đông người; có tất cả 34 thành phố áp dụng chính sách này trong vòng trung bình 4 tuần.

Người nhiễm bệnh phải được cách ly tại bệnh viện hay các cơ sở dã chiến, những người nghi ngờ tiếp xúc với người bệnh nhưng chưa có triệu chứng bệnh sẽ phải tự cách ly tại nhà, chính quyền địa phương sẽ công bố khu vực có người nghi nhiễm và cách ly chúng. Còn có 15 thành phố khác thực hiện cả cách ly xã hội lẫn đóng cửa trường học, cấm tụ tập đông người.

Phân tích ảnh hưởng kinh tế do cúm Tây Ban Nha gây ra, các nhà nghiên kết luận rằng cách ly xã hội sẽ có lợi cho kinh tế về lâu dài - Ảnh 3.

Theo báo cáo nghiên cứu năm 2007, thì thời gian cách ly càng dài, số lượng người tử vong càng thấp. Báo cáo mới tận dụng số dữ liệu này và đi vào phân tích sâu hơn: nhóm ba nhà kinh tế học nghiên cứu ảnh hưởng của việc giảm tỷ lệ tử vong. Họ phát hiện ra rằng dịch bệnh giáng một đòn mạnh vào nhân lực, thiếu người làm sản lượng tụt dốc.

Sau đó họ so sánh những phân tích trên với hiệu quả mà chính sách NPI mang lại, và phát hiện rả rằng chính sách cách ly xã hội đem lại nhiều kết quả khả quan hơn nhiều, cả về nhân lực lẫn sản lượng. Các thành phố áp dụng chính sách cách ly sớm thành công hơn về sau này, xét trên phương diện kinh tế.

Dường như các nhà khoa học khám phá ra được điều hiển nhiên, nhưng phải nói ra thì nhiều người mới vỡ lẽ: đại dịch ảnh hưởng nặng nề tới kinh tế, chặn được chúng sớm thì kinh tế phát triển.

Nheo mắt lại một chút, nhìn vào báo cáo với con mắt hoài nghi

Điều quan trọng: hãy luôn để dành chút hoài nghi khi ngồi phân tích những báo cáo nghiên cứu kiểu này. Đại dịch năm 1918 không phải là một thử nghiệm khoa học khép kín, nên khả năng nhận định mức độ đại dịch, kết quả của các chính sách được áp dụng, ảnh hưởng tới kinh tế sau này, đều hạn chế theo một cách nào đó.

Phân tích ảnh hưởng kinh tế do cúm Tây Ban Nha gây ra, các nhà nghiên kết luận rằng cách ly xã hội sẽ có lợi cho kinh tế về lâu dài - Ảnh 4.

Các nhà nghiên cứu hiểu rõ hạn chế lớn nhất của họ là hoàn cảnh áp dụng chính sách của từng thành phố. Có những nơi có chất lượng cơ sở hạ tầng ngành y tốt hơn, nên tính hữu dụng của chính sách cách ly không có sức ảnh hưởng vốn có như với nhiều nơi khác. 

Tuy nhiên, nhóm tác giả tranh luận rằng làn sóng tử vong do đại dịch 1918 lan dần từ miền Đông tới miền Tây, nên những yếu tố trên không hiện hữu. “Bởi lẽ những thành phố bị ảnh hưởng sau đã nhìn vào những ví dụ mới diễn ra để nhanh chóng áp dụng chính sách cách ly”, họ viết trong báo cáo.

Suy cho cùng, phương cách xử lý, hoàn cảnh xã hội của các thành phố phải ít nhiều tương đương thì việc so sánh mới có nghĩa. Đây sẽ là khía cạnh đáng chú ý cho những nhà phân tích báo cáo khoa học, để khẳng định được tính xác thực của nghiên cứu trên.

Kinh tế không phải trọng tâm duy nhất

Nếu đặt mạng người lên bàn cân, với đầu bên kia là lợi nhuận kinh tế, thì rõ ràng mạng người đáng giá hơn. Trong mô hình nghiên cứu của Đại học Hoàng gia Anh, việc giãn cách xã hội sẽ cứu được 1,76 triệu người trong 6 tháng tiếp theo. 

Các nhà phân tích chỉ ra rằng giá trị của chính sách cách ly này cao tới 7,9 nghìn tỷ USD, cao hơn toàn bộ ngân sách liên bang của nước Mỹ, lại thêm chứng cứ cho thấy phương pháp giãn cách xã hội sẽ hiệu quả về lâu dài. Xét tới tình cảnh dịch bệnh lây lan như hiện tại, chính sách này hợp lý trên nhiều phương diện và cũng là cách thức hợp lý nhất để giảm thiệt hại về cả nhân lực lẫn kinh tế.

Không có người lao động thì lấy đâu ra sức sản xuất.

   
        Phân tích ảnh hưởng kinh tế do cúm Tây Ban Nha gây ra, các nhà nghiên kết luận rằng cách ly xã hội sẽ có lợi cho kinh tế về lâu dài - Ảnh 5.    
   
  

Musk lo ngại dự án DeepMind và "sự ngạo mạn" của những người thông minh sẽ cho phép AI thống trị loài người

tinybook tinybook 2 tháng 3 ngày
Musk lo ngại dự án DeepMind và "sự ngạo mạn" của những người thông minh sẽ cho phép AI thống trị loài người
Một lần nữa Elon Musk nêu lên lo lắng của mình về các hệ thống trí tuệ nhân tạo, vốn được cho là sẽ thay đổi cuộc sống con người theo chiều hướng tốt.

Tin vui: Huấn luyện thành công chó đánh hơi được người nhiễm COVID-19, tỷ lệ chính xác cực cao

tinybook tinybook 2 tháng 4 ngày
Tin vui: Huấn luyện thành công chó đánh hơi được người nhiễm COVID-19, tỷ lệ chính xác cực cao
Nếu được huấn luyện đúng cách, chó có thể phân biệt được mẫu nước bọt của người bị nhiễm SARS-CoV-2 và người không bị nhiễm, với tỷ lệ chính xác lên tới 94%.

Các nhà khoa học cuối cùng đã tìm ra điều gì làm cho coronavirus trở nên nguy hiểm

tinybook tinybook 2 tháng 4 ngày
Các nhà khoa học cuối cùng đã tìm ra điều gì làm cho coronavirus trở nên nguy hiểm
Hóa ra tác nhân gây bệnh đã ngụy trang sau khi lây nhiễm tế bào để ngăn chặn phản ứng nhanh chóng từ hệ thống miễn dịch của cơ thể.

The New York Times tiếp tục đăng tải một bài báo nữa cho thấy thêm bằng chứng về việc người ngoài hành tinh tồn tại

tinybook tinybook 2 tháng 5 ngày
The New York Times tiếp tục đăng tải một bài báo nữa cho thấy thêm bằng chứng về việc người ngoài hành tinh tồn tại
Nếu đúng là họ tới thăm ta thật, thì có lẽ nên tránh thời điểm 2020 này ra. Người Trái Đất đang có nhiều chuyện phải lo lắm rồi, không đủ thời giờ đón tiếp khách tới từ phương xa đâu.

Điều gì sẽ xảy ra nếu Oxy trên Trái Đất đột nhiên biến mất trong vòng 5 giây?

tinybook tinybook 2 tháng 5 ngày
Điều gì sẽ xảy ra nếu Oxy trên Trái Đất đột nhiên biến mất trong vòng 5 giây?
Việc Oxy biến mất trong vòng 5 giây cũng đủ khiến cho nhiều thứ trở nên bất thường, thậm chí khiến loài người cũng như toàn bộ các sinh vật khác đi đến kết cục diệt vong

Một quả bom hạt nhân đã được dùng để xử lý đám cháy 'không thể dập tắt' như thế nào?

tinybook tinybook 2 tháng 5 ngày
Một quả bom hạt nhân đã được dùng để xử lý đám cháy không thể dập tắt như thế nào?
Một vụ cháy lớn đã xảy ra bên trong một mỏ khí đốt ở Liên Xô và kéo dài tới 3 năm, mọi nỗ lực dập lửa thông thường đều thất bại cho tới khi quả bom hạt nhân được đưa tới.

Ở Nam Cực, có loài chim cánh cụt "đại tiện" ra đường phân dài tới 1,34 mét

tinybook tinybook 2 tháng 5 ngày
Ở Nam Cực, có loài chim cánh cụt "đại tiện" ra đường phân dài tới 1,34 mét
Nếu có dịp tới chơi Nam Cực mùa chim cánh cụt ấp trứng, bạn hãy dè chừng những đường dung dịch trắng nhờ bắn ra từ tổ chim nhé.

"Động vật có vú nào cũng mất khoảng 12 giây để đi vệ sinh" - nghiên cứu khoa học chứng minh điều thô nhưng thật

tinybook tinybook 2 tháng 5 ngày
"Động vật có vú nào cũng mất khoảng 12 giây để đi vệ sinh" - nghiên cứu khoa học chứng minh điều thô nhưng thật
Ăn vào thì phải thải ra thôi mà!

Dòng chảy bùn đen bạn đang nhìn thấy là thật 100% dù nhìn như quái vật từ phim kinh dị

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Dòng chảy bùn đen bạn đang nhìn thấy là thật 100% dù nhìn như quái vật từ phim kinh dị
Và chúng cũng nguy hiểm không kém gì những con quái vật trong phim ảnh.

Các nhà khoa học tiến hành nghiên cứu những "hố xanh" nằm dưới đáy đại dương, phát hiện ra được nhiều điều thú vị

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Các nhà khoa học tiến hành nghiên cứu những "hố xanh" nằm dưới đáy đại dương, phát hiện ra được nhiều điều thú vị
Tháng tới và tháng Năm/2021, các nhà khoa học sẽ tiến hành thám hiểm một hố xanh nữa ngoài khơi Florida.

Một chú vẹt đả bại 21 sinh viên Harvard trong một trò chơi về trí nhớ

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Một chú vẹt đả bại 21 sinh viên Harvard trong một trò chơi về trí nhớ
Loài vẹt xám châu Phi (Psittacus erithacus) có nhiều khả năng như sống hơn 50 năm, ghi nhớ nhiều từ tiếng Anh, và nếu có cơ hội, có thể chiến thắng cả một nhóm sinh viên Harvard trong trò chơi về trí nhớ.

Câu chuyện đau lòng về Genie, đứa trẻ biến thành "người rừng" không bao giờ học được cách giao tiếp

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Câu chuyện đau lòng về Genie, đứa trẻ biến thành "người rừng" không bao giờ học được cách giao tiếp
Genie là một trong những đứa trẻ bất hạnh nhất trong lịch sử của Hoa Kỳ, cô bé bị lạm dụng nghiêm trọng tới mức giống với "người rừng" hơn là một đứa trẻ bình thường.

Những lầm tưởng về thực phẩm và nấu ăn mà ai cũng mắc không ít thì nhiều

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Những lầm tưởng về thực phẩm và nấu ăn mà ai cũng mắc không ít thì nhiều
Mặc dù nấu ăn là một trong những kỹ năng cơ bản cũng như cổ xưa nhất của con người, nhưng nó vẫn chứa đầy hàng tá huyền thoại và các quan niệm sai lầm.

Du thuyền siêu sang làm bằng carbon tổng hợp và kính chống đạn

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Du thuyền siêu sang làm bằng carbon tổng hợp và kính chống đạn
Siêu nhẹ, siêu bền và cực kỳ mạnh mẽ là những từ có thể dùng để miêu tả chiếc du thuyền sang trọng này.

Bill Gates không hiểu thuyết âm mưu "cài vi chip vào người thông qua vắc-xin Covid-19" từ đâu ra, tiếp tục bác bỏ cáo buộc vô lý trên truyền hình

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Bill Gates không hiểu thuyết âm mưu "cài vi chip vào người thông qua vắc-xin Covid-19" từ đâu ra, tiếp tục bác bỏ cáo buộc vô lý trên truyền hình
Tin đồn không căn cứ nhưng vẫn khiến nhiều lần Bill Gates và nhiều bên khác lên tiếng đính chính.

Đợt sóng nhiệt lớn tại Siberia khiến biển biển băng Bắc Cực tan với tốc độ đáng lo ngại

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Đợt sóng nhiệt lớn tại Siberia khiến biển biển băng Bắc Cực tan với tốc độ đáng lo ngại
Thời tiết Siberia lúc này chẳng khác gì khu vực cận xích đạo trong một ngày hè oi ả.

Canada phát hiện ra loài khủng long bay mới, có kích thước tương đương một chiếc máy bay nhỏ

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Canada phát hiện ra loài khủng long bay mới, có kích thước tương đương một chiếc máy bay nhỏ
Các nhà cổ sinh vật học Canada gần đây đã phát hiện và đã đặt tên cho một loài Pterizard mới với sải cánh dài tới 10 mét.

Machimosaurus rex: Loài cá sấu nước mặn to lớn nhất từng được con người phát hiện

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Machimosaurus rex: Loài cá sấu nước mặn to lớn nhất từng được con người phát hiện
Machimosaurus là một chi thuộc họ Teleosauridae sống vào thời kỳ Jura muộn. Hóa thạch của chúng được tìm thấy ở Morocco, Thụy Sĩ. Các hóa thạch khác được tìm thấy ở Anh, Pháp, Đức, và Bồ Đào Nha.

Nhóm bạn dùng trực thăng để tái hiện lại hình nền ấn tượng của macOS Big Sur

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Nhóm bạn dùng trực thăng để tái hiện lại hình nền ấn tượng của macOS Big Sur
Nếu không có chú thích đầy đủ, có lẽ bạn sẽ không thể biết được ảnh nào của Apple, ảnh nào được nhóm “nhại” lại.

Đón đầu xu hướng "công nghệ không dây" mới nhất

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Đón đầu xu hướng "công nghệ không dây" mới nhất
Cuộc sống chúng ta đang trở nên hiện đại hơn nhờ vào những tiến bộ của khoa học công nghệ. Bên cạnh đó, xu thế “không dây hóa” ngày càng phát triển và hoàn thiện giúp cuộc sống dần nên dễ dàng hơn, tiện lợi hơn và đang trở thành một xu thế tất yếu với mọi người.

Vô tình đào được cục đá kỳ lạ ngay sau vườn nhà, 31 năm sau mới biết đây là "báu vật" ngoài Trái Đất

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Vô tình đào được cục đá kỳ lạ ngay sau vườn nhà, 31 năm sau mới biết đây là "báu vật" ngoài Trái Đất
Sau khi thử bằng nam châm và phát hiện cục đá có chứa sắt, một người đàn ông đã bỏ xó nó trong vườn mà không biết rằng mình vừa đào được mảnh thiên thạch có kích thước lớn nhất nhất nước Đức.

NASA: tiểu hành tinh đường kính 200m và 4 thiên thể khác sẽ lần lượt ngang Trái Đất trong ngày những ngày cuối tháng Bảy này

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
NASA: tiểu hành tinh đường kính 200m và 4 thiên thể khác sẽ lần lượt ngang Trái Đất trong ngày những ngày cuối tháng Bảy này
Cơ quan hàng không vũ trụ Mỹ NASA đã đưa ra cảnh báo về tiểu hành tinh 2020 ND sẽ tiến gần vào Trái Đất ngày 24/7.

Thợ sửa máy photocopy tiết lộ chiêu gián điệp 'độc nhất vô nhị' của CIA thời Chiến tranh Lạnh

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Thợ sửa máy photocopy tiết lộ chiêu gián điệp độc nhất vô nhị của CIA thời Chiến tranh Lạnh
Một chiếc máy photocopy vô cùng đơn giản của hãng Xerox nằm bên trong Đại sứ quán Liên Xô ở Washington DC đã trở thành lỗ hổng bảo mật và được Cơ quan Tình báo Trung Ương Mỹ phát hiện và khai thác.

Gấu trắng Bắc Cực sắp biến mất vĩnh viễn khỏi Trái Đất

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Gấu trắng Bắc Cực sắp biến mất vĩnh viễn khỏi Trái Đất
Gấu trắng Bắc Cực có thể đối diện với nguy cơ bị tuyệt chủng vào cuối thể kỷ 21, theo một nghiên cứu vừa đăng tải trên tạp chí uy tín Nature Climate Change.

Cùng lúc xuất hiện hai đột phá trong ngành pin Mặt Trời: vừa có vật liệu mới, vừa tạo ra điện năng từ "ánh sáng vô hình"

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Cùng lúc xuất hiện hai đột phá trong ngành pin Mặt Trời: vừa có vật liệu mới, vừa tạo ra điện năng từ "ánh sáng vô hình"
Chúng ta vẫn chưa tối ưu hóa được công nghệ năng lượng Mặt Trời đâu, vẫn còn những khoảng trống lớn để khám phá!

Bí mật được hé lộ từ... cục phân 14.000 năm tuổi: Cuối cùng một trong những bí ẩn lớn nhất của loài người đã được giải đáp

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Bí mật được hé lộ từ... cục phân 14.000 năm tuổi: Cuối cùng một trong những bí ẩn lớn nhất của loài người đã được giải đáp
Một câu hỏi gây tranh cãi lớn cho giới khoa học suốt nhiều thập kỷ qua đã được giải đáp, tất cả là nhờ... cục phân này.

Các nhà khoa học phát hiện Châu Phi đang tách ra làm đôi, sắp sửa hình thành một đại dương mới?

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Các nhà khoa học phát hiện Châu Phi đang tách ra làm đôi, sắp sửa hình thành một đại dương mới?
Nghiên cứu mới nhất từ các nhà khoa học cho thấy, những hoạt động địa chất phức tạp của ba mảng kiến tạo xung quanh châu Phi, vốn đang di chuyển dần xa nhau ra, sẽ phân tách châu lục này thành hai phần và tạo ra một đại dương mới trong hàng triệu năm nữa.

Lần đầu tiên trong lịch sử, các nhà thiên văn học quan sát được 1 hố đen vừa "chớp mắt"

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Lần đầu tiên trong lịch sử, các nhà thiên văn học quan sát được 1 hố đen vừa "chớp mắt"
Quầng hào quang của hố đen này đã lịm tắt trước khi bừng sáng rực rỡ trở lại chỉ trong vỏn vẹn 40 ngày, 1 điều mà giới khoa học chưa từng quan sát được trước đây.

Phát hiện ra xác ướp khủng long có dấu chân hình móng ngựa tại Hoa Kỳ

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Phát hiện ra xác ướp khủng long có dấu chân hình móng ngựa tại Hoa Kỳ
Edmontosaurus là một loài khủng long ăn có khá quen thuộc, nhưng với việc phát hiện ra xác ướp của loài này, giới cổ sinh vật học đã biết thêm được thông tin chúng có chân giống với hình móng ngựa.

Vách đá kỳ quái cứ 30 năm lại "đẻ trứng" một lần, các nhà khoa học đau đầu đi tìm lời giải đáp

tinybook tinybook 2 tháng 1 tuần
Vách đá kỳ quái cứ 30 năm lại "đẻ trứng" một lần, các nhà khoa học đau đầu đi tìm lời giải đáp
Nếu bạn chưa bao giờ nghe nói về một vách đá đẻ trứng thì có lẽ bạn không biết về Chan Da Ya, một vách đá bí ẩn ở Trung Quốc cứ 30 năm lại cho ra đời những "quả trứng đá" tròn xoe vô cùng kỳ lạ.
tinybook Công Nghệ Thông Tin








Chat