Những điều làm nên nét độc đáo của ẩm thực Việt Nam

Những điều làm nên nét độc đáo của ẩm thực Việt Nam
Theo: Kenh14
Thể loại: Bí Quyết
Ẩm thực là một trong những nét văn hóa độc đáo của Việt Nam. Dù những món ăn không quá hào nhoáng, sang trọng hay kỳ dị, song những nét độc đáo này đã khiến cho chúng ta luôn tự hào về một nền ẩm thực đa dạng, phong phú của nước nhà.
1

Triết lý phối hợp trong món ăn

Không giống như những món ăn của người phương Tây, bữa ăn người Việt được xây dựng trên nền tảng thực phẩm giản dị, bình dân nhưng phong phú. Phối hợp nhiều loại đạm, chất xơ và đặc biệt là gia vị, món ăn Việt Nam trở nên hài hòa và ngon miệng lạ thường. 

Đặc biệt ở gia vị, chúng ta có hàng loạt thể loại khác nhau như hành, rau mùi, tía tô, thì là, kinh giới hay sản phẩm lên men với mẻ, dấm, bỗng rượu; từ gia vị thực vật như tỏi, sả, riềng, gừng đến gia vị từ động vật như hàng chục loại mắm và nước chấm. Chính sự đa dạng và kết hợp linh hoạt giữa các loại gia vị trên đã tạo ra hương vị rất vừa phải, không quá ngọt, béo, cay hay mặn cho ẩm thực Việt Nam.



Ưu điểm hài hòa của ẩm thực Việt còn đến từ tư tưởng truyền thống âm dương cân bằng. Với âm đại diện cho cái tối tăm, mềm mại, thụ động, còn dương là tươi sáng, cứng rắn, chủ động, triết lý này cho rằng mọi sự trên đời đều có âm có dương, và hai yếu tố đó luôn hòa quyện với nhau làm nên bản chất tồn tại của thế giới. 

Ăn uống cũng không nằm ngoài nguyên lý này. Một món ăn hay một mâm cơm của người Việt chứa đựng trong mình những giá trị triết học sâu sắc với âm dương phối triển và ngũ hành tương sinh – hai nguyên tắc kết hợp trong nấu nướng nhằm đạt đến vẻ đẹp hài hòa theo đúng tiêu chuẩn mỹ học của người Việt.



Cụ thể, một món ăn phải chứa đựng cả hai trạng thái âm dương cho cần bằng. Nguyên liệu chính có tính lạnh (âm) như trứng vịt lộn phải đi cùng với rau thơm có tính nóng (dương) như rau răm, thịt vịt mang tính lạnh (âm) phải có gừng mang tính nóng (dương) mới ngon. Trên bình diện rộng hơn là mâm cơm hàng ngày, quy tắc âm – dương này càng thể hiện rõ nét: món kho, rán, hoặc nướng mang vị mặn, kết cấu sệt, khô (dương) đã có món canh rau thanh mát, dạng nước lỏng (âm) cân bằng lại. 



Nguyên tắc nấu nướng của người Việt cũng dựa trên ngũ hành âm Dương, đại diện cho 5 trạng thái luân phiên thay đổi của vũ trụ: Kim – Mộc – Thủy – Hỏa – Thổ. Từng cặp yếu tố trong Ngũ hành nếu kết hợp đúng sẽ tương sinh – hỗ trợ và nâng đỡ lẫn nhau, trái lại sẽ gây ra tương khắc – triệt tiêu lẫn nhau.

Trong nấu ăn, người Việt rất chú trọng đến việc lựa chọn từng cặp nguyên liệu và gia vị thích hợp sao cho đạt đến trạng thái Ngũ hành tương sinh, đưa hương vị và tác dụng bổ dưỡng của món ăn đến giá trị cao nhất của nó.



Người Việt đã phân loại vị chua, chất bột và phần mật động vật vào Mộc, vị đắng, chất béo và lòng non vào Hỏa, vị ngọt, chất đạm và dạ dày vào Thổ, vị cay, muối khoáng và lòng già vào Kim, cuối cùng vị mặn, chất lỏng và thận thuộc về Thủy. Hảo hợp Thổ, nên những nguyên liệu có vị ngọt tự nhiên như cá lóc đồng rất ăn ý với rau đắng. 

Món ngon của người Việt đôi khi còn là sự tổng hòa cả 5 yếu tố của trời đất, vừa truyền tải trọn vẹn mọi sắc độ phong phú của hương vị tự nhiên, vừa cân bằng giá trị dinh dưỡng trong cơ thể. Trong một bát phở, ta thấy có sự kết hợp của mọi chất liệu, mùi, vị, màu sắc: thịt bò nạc (Thổ), nạm gàu béo (Hỏa), nước dùng mặn (Kim), cái cay của dấm ớt va gừng (Thủy), cùng cái chua của chanh tươi vắt trên mặt (Mộc). 

2

Vẻ đẹp của sự cân bằng

Thời đại mở cửa cho phép người Việt Nam hiện nay tiếp cận với nhiều nền ẩm thực tên thế giới. Đặc biệt tại các đô thị lớn, những dịch vụ ăn uống chuyên món nước ngoài ngày một phát triển về số lượng, quy mô lẫn độ phong phú. Ta có chợ Campuchia, có phố người Hoa, có khu ẩm thực Nhật “Little Japan”, cùng hàng loại nhà hàng tiêu chuẩn 5 sao phục vụ món Âu cao cấp. Thế nhưng, trước tình hình “tấn công” ồ ạt của các luồn văn hóa ẩm thực bên ngoài, chúng ta vẫn giữ được nét đặc sắc của riêng mình. Một ngày 3 bữa vẫn không thể thiếu cơm, và những món truyền thống như cá kho hay canh chua luôn đủ sức hấp dẫn bất kì người Việt nào. 

Khi so sánh với những nền ẩm thực nước ngoài, chúng ta mới thấy rõ được giá trị của cái hài hòa vừa phải trong món ăn Việt.  

Ẩm thực Trung Hoa – nền ẩm thực được coi là có ảnh hưởng đến ẩm thực Việt – thực chất vẫn luôn cho cảm giác bị quá nhiều dầu mỡ. Người Hoa ưa dùng dầu mỡ trong các món ăn, không chỉ công thức chiên xào mà cả hầm, nướng cũng có lượng chất béo rất cao. Mặt khác, chế độ phong kiến với lối sinh hoạt xa hoa đã tạo ra đặc trưng sử dụng quá nhiều nguyên liệu quý hiếm, bổ dưỡng vào món ăn, không chỉ gây ngán ngấy cho thực khách mà đôi khi còn phản tác dụng, làm bội thực, ảnh hưởng đến sức khỏe.

Người Việt không dùng dầu mỡ nhiều, cũng không sử dụng những nguyên liệu quý hiếm như vi cá, bào ngư hay chuột bao tử. Ẩm thực Việt Nam chinh phục người ta bằng sự thanh đạm, vừa phải trong hương vị lẫn lượng dinh dưỡng từ các nguyên liệu.

Lại nói về hương vị và sự gia giảm, nêm nếm trong nấu ăn, ẩm thực Việt cũng thể hiện đặc trưng hài hòa của mình với việc cân bằng rất tốt chua – cay – mặn – ngọt. Không có một vị nào chiếm thế áp đảo trong đĩa thức ăn của người Việt. Canh chua có cái cay của ớt, nhưng cũng có cái ngọt của dứa và chua của me hoặc giấm, mẻ cùng kết hợp, tạo nên sự đồng đều và vừa phải. 

Dù không mang những yếu tố hào nhoáng, sang trọng hoặc quá độc đáo kì thú, nhưng ẩm thực Việt Nam vẫn “ghi điểm” nhờ vị ngon hài hòa của những điều giản dị. Ẩn chứa trong mình những giá trị triết học sâu sắc mang đậm tinh thần Á Châu, món ăn Việt ngày nay vẫn luôn là lựa chọn thích hợp nhất cho chúng ta – dân tộc với tính cách ngàn đời vẫn luôn quý trọng cái hòa hợp, bình ổn giữa con người và thiên nhiên.

3 món điểm tâm sáng cực ngon

tinybook tinybook
3 món điểm tâm sáng cực ngon
Nui chiên, mì xào hay bánh mì... là những món ăn mà bạn có thể chuẩn bị cho bữa sáng của mình.

Công nghệ làm tỏi đen hiện đại có thể bạn chưa biết

tinybook tinybook
Công nghệ làm tỏi đen hiện đại có thể bạn chưa biết
Tỏi đen rất tốt và bổ dưỡng cho sức khỏe của con người. Loại tỏi này được lên men đặc biệt, cho ra một sản phẩm chứa nhiều chất có tác dụng thần kỳ. Tuy nhiên để cho ra một sản phẩm tốt như vậy có cả một quá trình công nghệ sản xuất tỏi đen với quy mô lớn.

Những bánh tráng không thể thiếu vào ngày Tết

tinybook tinybook
Những bánh tráng không thể thiếu vào ngày Tết
Bên cạnh củ kiệu, dưa hành, bánh chưng, thịt kho tàu… thì bánh tráng hay còn gọi là bánh đa là món nhâm nhi không thể thiếu trong mâm cơm của người Việt vào những ngày Tết.

Sinh tố dứa thơm hương cốt dừa

tinybook tinybook
Sinh tố dứa thơm hương cốt dừa
Sinh tố dứa thơm hương cốt dừa sẽ cho các bạn phút giây giải khát thực sự tuyệt vời. Món sinh tố với vị chua nhẹ từ dứa hòa cùng vị béo ngậy ngọt ngào của cốt dừa đủ làm bạn xiêu lòng.

Thứ 6 mát ruột mát gan với canh chua hến và tôm xào tương cà

tinybook tinybook
Thứ 6 mát ruột mát gan với canh chua hến và tôm xào tương cà
Hôm nay thời tiết vẫn rất oi bức và ngột ngạt. Cùng vào bếp làm những món thật nhanh gọn để giải nhiệt cho cả nhà bạn nhé. Thực đơn hom nay có canh chua hến, tôm xào tương cà và nộm rau muống mát ruột mát gan.

Thực đơn đầu tuần ‘ngon lành cành đào’ cho cả nhà

tinybook tinybook
Thực đơn đầu tuần ‘ngon lành cành đào’ cho cả nhà
Với tiết trời nóng bức như hôm nay thì bạn hãy nhanh về nhà vào bếp làm một thực đơn đầu tuần ngon lành, giải nhiệt cho cả nhà nhé! Thực đơn hôm nay gồm có sườn nướng, tai heo cuộn và canh dọc mùng.

Cách bảo quản cá tươi

tinybook tinybook
Cách bảo quản cá tươi
Bóc bỏ mang cá, nhỏ vài giọt dầu ăn vào trong miệng cá sau đó để ở nơi râm mát, hơi tối. Nắp đậy nên dùng những nắp có thông hơi sẽ làm cho cá có thể sống được nhiều ngày.

Hướng dẫn món cá kho dưa cải chua

tinybook tinybook
Hướng dẫn món cá kho dưa cải chua
Thịt cá ngọt, thấm gia vị, dưa cải chua thấm nước cá kho. Đây là món mặn ăn với cơm nóng rất đưa cơm.

Hướng dẫn mua và sử dụng sữa chua đúng cách

tinybook tinybook
Hướng dẫn mua và sử dụng sữa chua đúng cách
Bạn biết rằng sữa chua có lợi cho sức khỏe và làn da, tuy nhiên mua và sử dụng sữa chua ra sao - nhất là trong nấu ăn thì không phải ai cũng biết đâu nhé!

Các món ăn ngon cho chủ nhật

tinybook tinybook
Các món ăn ngon cho chủ nhật
Ngày nghỉ chủ nhật, các bạn đã nghĩ ra được sẽ đãi gia đình món gì chưa? Hãy cùng xem những gợi ý về món ngon cuối tuần với chúng tôi nhé!

Cách rửa nho sạch mà không dập vỏ

tinybook tinybook
Cách rửa nho sạch mà không dập vỏ
Những quả nho bóng đẹp tươi ngon nếu không biết cách rửa sẽ khiến quả dập nát, khi đó việc rửa của bạn không những không sạch vi trùng mà còn tạo điều kiện cho vi trùng tấn công trực tiếp vào bên trong quả. Vì vậy khi rửa hết sức chú ý:

Cách sử dụng các loại rau trong tiết trời khô hanh

tinybook tinybook
Cách sử dụng các loại rau trong tiết trời khô hanh
Theo các chuyên gia sức khỏe, tiết trời thu khô hanh, đột ngột thay đổi khiến cơ thể chúng ta dễ bị suy nhược, giảm sức đề kháng. Vì vậy ăn các thực phẩm có tính ngọt và thanh sẽ tốt hơn các thực phẩm chua do ngũ tạng được điều hòa.

Hướng dẫn cách cắt tỉa dưa chuột.

tinybook tinybook
Hướng dẫn cách cắt tỉa dưa chuột.
Đĩa thức ăn của bạn sẽ ngon hơn nếu có vài bông hoa được tỉa bằng dưa chuột. Chỉ cần nửa quả và một chút thời gian là bạn có thể cắt tỉa được.

Cách bảo quản quả nhãn được lâu

tinybook tinybook
Cách bảo quản quả nhãn được lâu
Muốn bảo quản quả nhãn được lâu, giữ được ngoại hình phẩm chất tươi ngon cần chú ý đến các khâu sau:

Cách sử dụng và bảo quản sữa tươi

tinybook tinybook
Cách sử dụng và bảo quản sữa tươi
Sữa tươi là đồ uống ưa thích của nhiều người. Với nhiều gia đình, sữa tươi còn là thức uống hàng ngày. Sau đây là một số bí quyết giúp bạn chọn mua và sử dụng, bảo quản sữa tươi đúng cách.

Cách phát hiện thịt ôi

tinybook tinybook
Cách phát hiện thịt ôi
Bạn đã biết cách chọn miếng thịt ngon thế nào chưa? Thịt tươi, ngon phải có màng ngoài khô, màu sắc đỏ tươi hoặc đỏ sẫm, óng ả.

Chia sẻ cách làm bột nêm an toàn tại nhà đảm bảo chất lượng

tinybook tinybook
Chia sẻ cách làm bột nêm an toàn tại nhà đảm bảo chất lượng
Hiện nay trên thị trường xuất hiện nhiều loại bột nêm giả mạo, vì vậy để đảm bảo an toàn sức khỏe cho cả gia đình bạn hãy bỏ túi ngay công thức làm bột nêm đơn giản tại nhà dưới đây.

Thực đơn toàn các món tôm ngon mê mẩn cho tối thứ 6

tinybook tinybook
Thực đơn toàn các món tôm ngon mê mẩn cho tối thứ 6
Thời tiết khá nắng nóng, bạn hãy vào bếp làm những món ăn tươi ngon, thanh mát cho cả nhà. Thực đơn gồm có: tôm rang muối, canh bầu nấu tôm và ngọn bí xào tôm.

Bí quyết chọn chảo cho món xào

tinybook tinybook
Bí quyết chọn chảo cho món xào
Trong nhiều cách nấu thì món xào được ưa chuộng vì thực phẩm giữ được độ tươi ngon mà không phải tốn nhiều thời gian. Để thực hiện món xào, bạn cần phải lựa chọn một chiếc chảo phù hợp.

Cách tỉa hoa cà rốt đẹp mê hồn trang trí đĩa ăn

tinybook tinybook
Cách tỉa hoa cà rốt đẹp mê hồn trang trí đĩa ăn
Cách tỉa hoa cà rốt là một trong những cách tỉa hoa từ rau củ đẹp nhất, dễ làm nhất cho các bạn gái trổ tài. Hãy cùng học cách tỉa hoa cà rốt đẹp mê hồn để trang trí đĩa ăn với chúng tôi nhé!

Ức gà rang mè thơm phức cho ngày cuối tuần

tinybook tinybook
Ức gà rang mè thơm phức cho ngày cuối tuần
Thịt gà thấm vị với lớp vỏ săn giòn, pha chút bùi béo của vừng rang và đượm hương tiêu, tỏi rất kích thích vị giác của bạn vào những ngày cuối tuần.

Hướng dẫn mẹo nhỏ giúp bạn khử mùi hành trên tay

tinybook tinybook
Hướng dẫn mẹo nhỏ giúp bạn khử mùi hành trên tay
Sau mỗi lần nấu ăn, bạn thường bị mùi hành ám vào tay rất khó chịu. 5 thứ rất phổ biến trong mỗi căn bếp dưới đây sẽ giúp bạn khử mùi hành một cách nhanh chóng!

Cách nấu sườn non giả cầy đậm đà ngày cuối tuần

tinybook tinybook
Cách nấu sườn non giả cầy đậm đà ngày cuối tuần
Với thời tiết se lạnh như thế này thì sườn non nấu giả cầy là lựa chọn hợp lý nhất cho mỗi gia đình. Cách nấu sườn non giả cầy rất đơn giản, bạn chỉ cần thực hiện theo những bước dưới đây là đã có món giả cầy sườn non thơm ngon, đậm đà, nức mũi rồi.

Tận hưởng thu Hà Nội với 3 món ngon từ cốm

tinybook tinybook
Tận hưởng thu Hà Nội với 3 món ngon từ cốm
Trong tâm tưởng của người sành ăn, thu Hà Nội với cốm Vòng, chuối chín cuốc không gì tuyệt bằng. Từ món quà thu xanh như hạt ngọc này người ta còn chế biến thành nhiều món ngon khác như xôi, chè, chả cốm...

Cách để món xúc xích nướng thơm ngon

tinybook tinybook
Cách để món xúc xích nướng thơm ngon
Xúc xích nướng là một trong những món quen thuộc trong tiệc barbeque. Tuy dễ chế biến, nhưng xúc xích cũng dễ bị cháy bên ngoài, bên trong chưa chín. Để món xúc xích nướng chín vàng, thơm ngon, bạn hãy theo 3 bước sau đây:

Bí quyết để món gà rán thơm ngon

tinybook tinybook
Bí quyết để món gà rán thơm ngon
Gà rán là một món ăn ngon, được nhiều người ưa thích. Tuy nhiên không phải ai cũng biết cách để chế biến được món này ngon như ngoài hàng. Cùng tham khảo những bí quyết dưới đây nhé!

Những món bánh cổ truyền ngày Tết cực thơm ngon

tinybook tinybook
Những món bánh cổ truyền ngày Tết cực thơm ngon
Tết này bạn có thể chuẩn bị những món bánh cổ truyền nho nhỏ mời khách như lời chúc sức khỏe, may mắn và thịnh vượng trong năm mới.

6 món ăn từ ngao, sò tăng sinh lực cho quý ông

tinybook tinybook
6 món ăn từ ngao, sò tăng sinh lực cho quý ông
Hải sản là nguồn thực phẩm tráng dương được chứng minh từ lâu đời. Theo các chuyên gia dinh dưỡng, chế độ ăn mới là biện pháp tốt để đảm bảo sức mạnh đàn ông.

Bí quyết nấu thịt đông ngon cho ngày Tết

tinybook tinybook
Bí quyết nấu thịt đông ngon cho ngày Tết
Trong thú ẩm thực phong phú của người Việt, có một món ăn khá độc đáo, đó là thịt đông. Món ăn độc đáo ở chỗ là ăn khi đã để nguội lạnh, mà thường ăn vào những ngày đông giá hay lúc xuân sang.

Những món ăn truyền thống không thể thiếu trong Tết Đoan Ngọ

tinybook tinybook
Những món ăn truyền thống không thể thiếu trong Tết Đoan Ngọ
Tết Đoan Ngọ đang đến gần, đây là một trong những nét văn hóa truyền thống của người Việt Nam. Cùng nhau điểm danh những món ăn ngon không thể thiếu trong ngày Tết này nhé!
tinybook Cẩm Nang Cuộc Sống








Chat