Lần đầu tiên khoa học chứng kiến gió thiên hà trải dài tới cả ngàn năm ánh sáng. Khoảng "vài" năm nữa thôi, Dải Ngân hà cũng chứng kiến cảnh tương tự!

Lần đầu tiên khoa học chứng kiến gió thiên hà trải dài tới cả ngàn năm ánh sáng. Khoảng "vài" năm nữa thôi, Dải Ngân hà cũng chứng kiến cảnh tương tự!
Theo: Dink Theo Trí Thức Trẻ
Thể loại: Khoa Học Công Nghệ
Gió thiên hà khổng lồ phát ra từ một thiên hà có tên là Gió.

Lần đầu tiên, các nhà thiên văn học đã trực tiếp chứng kiến một lượng khí gas khổng lồ phun ra từ một thiên hà, đường khí gas dài tới vài trăm tới hàng ngàn năm ánh sáng. Theo lời họ nói, đây là bằng chứng đầu tiên cho thấy gió thiên hà gây ảnh hưởng tới những đám mây trung gian bao quanh thiên hà - circumgalactic medium - đám mây khí gas khổng lồ bao quanh các thiên hà khi chúng trôi nổi trong Vũ trụ. Nhưng khám phá này còn có ý nghĩa hơn thế: gió thiên hà cho thấy một trong những "biến động vũ trụ" xuất hiện khi hai thiên hà va chạm.

Thiên hà đang dược nghiên cứu, với tên khoa học là SDSS J211824.06+001729.4 và biệt danh Makani (tức là “gió” trong tiếng bản địa Hawaii) không phải một thiên hà thông thường. Nó là kết quả của một cú va chạm giữa hai thiên hà khổng lồ, giờ chúng đã “về một nhà”, dung hợp với nhau thành một thiên hà “siêu to khổng lồ”.

Lần đầu tiên khoa học chứng kiến gió thiên hà trải dài tới cả ngàn năm ánh sáng. Khoảng vài năm nữa thôi, Dải Ngân hà cũng chứng kiến cảnh tương tự! - Ảnh 1.

Có thể ví các thiên hà là những cánh bèo trôi nổi trong biển Vũ trụ vô tận. Rồi sẽ có lúc hai thiên hà lại gần nhau do ảnh hưởng của lực hấp dẫn, nhưng hai thiên hà không phải hai khối rắn va chạm vào nhau rồi vỡ vụn, mà thay vào đó, chúng sẽ hợp lại thành một.

Khoa học đã chứng kiến nhiều giai đoạn khác nhau của việc hợp nhất này. Trong trường hợp của Makani, ta thấy rằng quá trình hợp nhất đã hoàn tất, hai thiên hà đã bước vào giai đoạn cuối. Rất có thể đó là lý do vì sao xuất hiện khí gas - gió thiên hà thổi ra từ Makani.

Lần đầu tiên khoa học chứng kiến gió thiên hà trải dài tới cả ngàn năm ánh sáng. Khoảng vài năm nữa thôi, Dải Ngân hà cũng chứng kiến cảnh tương tự! - Ảnh 2.

Gió thiên hà bao quanh Makani.

Việc các thiên hà hợp nhất thường đi kèm với sự kiện starburst, lúc một lượng khí gas lớn bị ép khi hai thiên hà hợp nhất, ta sẽ thấy một loạt ngôi sao mới hình thành”, nhà vật lý thiên văn Alison Coil giải thích. “Những ngôi sao mới đó, trong trường hợp của Makani chẳng hạn, nhiều khả năng tạo ra một dòng khí khổng lồ - hoặc xuất hiện dưới dạng gió thiên hà, hoặc nổ siêu tân tinh khi ngôi sao chết đi”.

Sử dụng công nghệ Tạo hình ảnh Mạng Vũ trụ Keck, đội ngũ nghiên cứu đã có thể lập bản đồ khu vực có nhiệt độ cao, chứa khí oxy bị ion hóa rộng khoảng 4.900 kiloparsec vuông, tương đương với 52 tỷ năm ánh sáng vuông.

Gió thiên hà có thể tạo nên những hình thù đẹp đẽ như thế này đây.

Từ khu vực này, hai dòng khí gas chứa nhiều kim loại tạo thành một bong bóng khí gas mang hình dáng đồng hồ cát, nóng tới 10.000 độ K. Theo quan sát ban đầu, hai dòng khí xuất hiện ở hai thời điểm khác nhau.

Dòng xuất hiện sớm hơn đã tồn tại được 400 triệu năm, và đang chảy vào Vũ trụ với tốc độ 1.400 km/s. Dòng khí gas “sinh sau đẻ muộn” đi theo hướng ngược lại, xuất hiện từ khoảng 7 triệu năm trước, trôi "lờ lững" với tốc độ 2.100 km/s.

Dòng khí cổ hơn đã trôi được một khoảng rất xa, trong khi đó dòng mới hơi, trôi nhanh hơn chưa có được quãng đường đó”, nhà vật lý học David Rupke nói.

Để có được những mảnh ghép còn thiếu và dựng lên bức tranh toàn cảnh, nhóm nghiên cứu cần tới dữ liệu từ Kính Viễn vọng Hubble và Dãy Ăng-ten vô tuyến Milimet Lớn Atacama (ALMA). Hubble lãnh trách nhiệm chỉ ra các ngôi sao trong phạm vi cần quan sát, định rõ khối lượng, kích cỡ và tầm ảnh hưởng của chúng, để có dữ liệu nghiên cứu về giai đoạn sáp nhập cuối của hai thiên hà. Dữ liệu từ ALMA sẽ cho thấy độ tuổi của các ngôi saobên trong thiên hà mới xuất hiện.

Năm ngoái, có hai báo cáo khoa học liên quan cho thấy gió thiên hà có thể là nguồn căn tạo nên các đặc tính của đám mây khí gas circumgalactic medium, nghiên cứu còn lại cho thấy những dòng khí gas thoát ra khi hai thiên hà dung hợp sẽ tăng tính kim loại của circumgalactic medium.

Lần đầu tiên khoa học chứng kiến gió thiên hà trải dài tới cả ngàn năm ánh sáng. Khoảng vài năm nữa thôi, Dải Ngân hà cũng chứng kiến cảnh tương tự! - Ảnh 4.

Dải Ngân hà.

Lần đầu tiên khoa học chứng kiến gió thiên hà trải dài tới cả ngàn năm ánh sáng. Khoảng vài năm nữa thôi, Dải Ngân hà cũng chứng kiến cảnh tương tự! - Ảnh 5.

Thiên hà Andromeda.

Sóng bắt đầu từ gió, thế còn gió thiên hà bắt đầu từ đâu? Kích cỡ và tốc độ lan của bong bóng khí gas tỷ lệ thuận với gió tạo ra bởi các cấu trúc sao khổng lồ, có được sau khi hai thiên hà dung hợp, và cũng trùng khớp với những kích cỡ của những cơn gió thiên hà ta thấy trong môi trường giả lập.

Khoa học cũng đã từng chứng kiến vẻ ngoài giống đồng hồ cát này khi hai dòng khí gas hòa vào nhau, thế nhưng cơn gió thiên hà mà Makani tạo ra lớn chưa từng có. Đây mới là bằng chứng liên kết gió thiên hà với đặc tính của circumgalactic medium.

Điều này có nghĩa chúng tôi có thể xác nhận rằng khí gas phát ra từ thiên hà chảy vào bong bóng khí gas bao quanh thiên hà, tiếp tục lấy thêm khí gas từ bên trong để mang ra ngoài”, giáo sư Rupke giải thích. “Lượng khí gas thoát ra cực lớn - ít nhất phải khoảng 1 cho tới 10% của khối lượng nhìn thấy được của thiên hà - và khí gas thoát với tốc độ rất nhanh, khoảng vài ngàn kilomet mỗi giây”.

Còn chưa kể gió thiên hà tạo ra những hình ảnh tuyệt đẹp nữa. Ta chờ tới ngày Ngân hà va chạm với Andromeda, để có thể chứng kiến hiện tượng này ở khoảng cách gần, không phải căng mắt ra để nhìn sự kiện thiên văn diễn ra ở một ngõ ngách xa xôi nào đó của Vũ trụ.

Tham khảo ScienceAlert

Bầu khí quyển của Trái Đất thay vì 5 lớp thì vẫn còn một lớp nữa mà bạn chưa hề biết tới

tinybook tinybook 1 tháng 1 tuần
Bầu khí quyển của Trái Đất thay vì 5 lớp thì vẫn còn một lớp nữa mà bạn chưa hề biết tới
Nó có thể là khó tin, nhưng đối với một phần nào đó của bầu khí quyển, nghiên cứu khoa học vẫn chưa được thực hiện.

Sẽ thế nào khi rau được trồng trong nhà máy, bằng robot, AI và thế hệ nông dân 4.0?

tinybook tinybook 1 tháng 1 tuần
Sẽ thế nào khi rau được trồng trong nhà máy, bằng robot, AI và thế hệ nông dân 4.0?
Hơn 1.600 công ty khởi nghiệp đã đầu tư 1,8 tỷ USD vào các nông trại thẳng đứng trong vòng 1 thập kỷ qua.

Thuộc hệ “chăm săn sale” phải nằm lòng chiêu này, vừa sắm được hàng ngon vừa bảo toàn lương đầu tháng!

tinybook tinybook 1 tháng 1 tuần
Thuộc hệ “chăm săn sale” phải nằm lòng chiêu này, vừa sắm được hàng ngon vừa bảo toàn lương đầu tháng!
Cứ mỗi dịp đầu tháng, các chương trình giảm giá khởi động thì cũng là lúc các tín đồ mua sắm khoe chiến tích săn sale và chia sẻ cách mua thế nào được hưởng được lợi nhiều nhất.

Warner Bros. hé lộ loạt chi tiết mới trong Godzilla vs. Kong: Hết đánh trên bờ lại lôi nhau xuống biển, chắc chắn có kẻ bại trận, không có chuyện giảng hòa

tinybook tinybook 1 tháng 1 tuần
Warner Bros. hé lộ loạt chi tiết mới trong Godzilla vs. Kong: Hết đánh trên bờ lại lôi nhau xuống biển, chắc chắn có kẻ bại trận, không có chuyện giảng hòa
Được biết, tổng thời lượng các phân cảnh đối đầu giữa Godzilla và Kong sẽ lên đến gần 20 phút trong bom tấn này, dự kiến ra mắt vào ngày 31/3 tới đây.

Chính xác thì B.1.1.7 là "dòng", "biến chủng" hay "biến thể" của virus SARS-CoV-2?

tinybook tinybook 1 tháng 1 tuần
Chính xác thì B.1.1.7 là "dòng", "biến chủng" hay "biến thể" của virus SARS-CoV-2?
Các nhà sinh học rất muốn báo chí và công chúng sử dụng đúng thuật ngữ chuyên môn của họ.

TopCV - Nền tảng công nghệ tuyển dụng “sát cánh” cùng nhà tuyển dụng

tinybook tinybook 1 tháng 1 tuần
TopCV - Nền tảng công nghệ tuyển dụng “sát cánh” cùng nhà tuyển dụng
Sự phát triển của các nền tảng tuyển dụng đang là cơ hội giúp nhà tuyển dụng tiếp cận được ứng viên dễ dàng hơn và TopCV đang là trở thành sự lựa chọn hàng đầu.

Những diễn viên từng sử dụng công nghệ trẻ hóa để “cưa sừng làm nghé” không hề giả trân trong các bom tấn của Hollywood

tinybook tinybook 1 tháng 1 tuần
Những diễn viên từng sử dụng công nghệ trẻ hóa để “cưa sừng làm nghé” không hề giả trân trong các bom tấn của Hollywood
Với công nghệ de-aging, các diễn viên sẽ được trẻ hóa một cách đơn giản hơn, chân thực hơn thay vì dành hàng tiếng đồng hồ cho khâu trang điểm và lựa chọn trang phục.

WandaVision: Lý giải về Chaos Magic, ma thuật khủng khiếp của Scarlet Witch với khả năng thay đổi bản chất thực tại

tinybook tinybook 1 tháng 1 tuần
WandaVision: Lý giải về Chaos Magic, ma thuật khủng khiếp của Scarlet Witch với khả năng thay đổi bản chất thực tại
Tập phim mới nhất của WandaVision đã chính thức mang đến khái niệm về Chaos Magic - 1 trong những nguồn sức mạnh lâu đời và khủng khiếp nhất trong nguyên tác truyện tranh Marvel.

Thí nghiệm với hai người mất xúc giác chứng minh thế giới chúng ta đang sống không phải là thực tại ảo

tinybook tinybook 1 tháng 1 tuần
Thí nghiệm với hai người mất xúc giác chứng minh thế giới chúng ta đang sống không phải là thực tại ảo
Tất cả chúng ta không phải là những bộ não bị nhúng trong bình thủy tinh.

Warner Bros. xác nhận sẽ "đập đi xây lại" Superman, Henry Cavill sắp bị cho ra rìa?

tinybook tinybook 1 tháng 1 tuần
Warner Bros. xác nhận sẽ "đập đi xây lại" Superman, Henry Cavill sắp bị cho ra rìa?
Warner Bros. đã công bố dự án Superman reboot do J.J. Abrams sản xuất, và có thể Henry Cavill sẽ không phải cái tên cho vai chính mà họ đang nhắm đến.

Những con kênh nổi tiếng của Venice đang cạn nước: Hậu quả của biến đổi khí hậu?

tinybook tinybook 1 tháng 1 tuần
Những con kênh nổi tiếng của Venice đang cạn nước: Hậu quả của biến đổi khí hậu?
Triều cường đã rút cạn các con kênh của thành phố được mệnh danh là lãng mạn nhất châu Âu.

Zulihome - Điểm đến tin cậy cho gia đình Việt muốn mua robot hút bụi thông minh

tinybook tinybook 1 tháng 1 tuần
Zulihome - Điểm đến tin cậy cho gia đình Việt muốn mua robot hút bụi thông minh
Ngay từ khi thành lập và phát triển, Zulihome đã chứng minh được sự uy tín với khách hàng bằng việc cung cấp robot hút bụi thông minh chính hãng từ các thương hiệu nổi tiếng.

Mày mò tìm kiếm ở thành phố diệt vong Pompeii, các nhà khoa học sửng sốt khi khám phá ra thứ "độc nhất vô nhị" vô cùng quý giá

tinybook tinybook 1 tháng 1 tuần
Mày mò tìm kiếm ở thành phố diệt vong Pompeii, các nhà khoa học sửng sốt khi khám phá ra thứ "độc nhất vô nhị" vô cùng quý giá
Một cỗ xe ngựa 2.000 năm tuổi của người La Mã đã được phát hiện "gần như nguyên vẹn" ở ngoại ô thành phố diệt vong Pompeii.

Những sự thật thú vị và cực dị về Gollum, nhân vật độc đáo nhất của Lord of the Rings cũng như nền văn hóa đại chúng thế giới

tinybook tinybook 1 tháng 1 tuần
Những sự thật thú vị và cực dị về Gollum, nhân vật độc đáo nhất của Lord of the Rings cũng như nền văn hóa đại chúng thế giới
Ra đời vào năm 1937 dưới ngòi bút của nhà văn J. R. R. Tolkien trong bộ tiểu thuyết The Hobbit, Gollum có thể coi là 1 nhân vật cực kỳ khác biệt và trở thành nét đặc trưng ấn tượng khó phai trong vũ trụ Lord of the Rings rộng lớn.

WandaVision: Sức mạnh của Wanda là bẩm sinh, không liên quan đến Mind Stone, X-Men đang ở gần MCU hơn bao giờ hết

tinybook tinybook 1 tháng 1 tuần
WandaVision: Sức mạnh của Wanda là bẩm sinh, không liên quan đến Mind Stone, X-Men đang ở gần MCU hơn bao giờ hết
Tập phim mới nhất của WandaVision đã hé lộ nguồn gốc sức mạnh của Wanda Maximoff, và nó không bắt nguồn từ Mind Stone như chúng ta vẫn lầm tưởng.

[CHÍNH THỨC] 9 nhóm đối tượng ưu tiên và miễn phí tiêm vaccine COVID-19

tinybook tinybook 1 tháng 2 tuần
[CHÍNH THỨC] 9 nhóm đối tượng ưu tiên và miễn phí tiêm vaccine COVID-19
Nghị quyết số 21/NQ-CP ngày 26/2/2021 về mua và sử dụng vaccine phòng COVID-19 nêu rõ 9 nhóm đối tượng ưu tiên tiêm và miễn phí.

Thủ đô Anh Quốc đột nhiên thành "vương quốc chuột", to khổng lồ và nhiều gấp đôi con người: Tại sao có chuyện đó?

tinybook tinybook 1 tháng 2 tuần
Thủ đô Anh Quốc đột nhiên thành "vương quốc chuột", to khổng lồ và nhiều gấp đôi con người: Tại sao có chuyện đó?
Người London có thể sẽ sốc khi chứng kiến chuột xuất hiện ở những nơi chưa từng thấy. Lại còn là chuột khổng lồ.

Kinh dị chuyện nhà vệ sinh công cộng thời La Mã, nơi tất cả mọi người chùi chung bằng 1 cái que

tinybook tinybook 1 tháng 2 tuần
Kinh dị chuyện nhà vệ sinh công cộng thời La Mã, nơi tất cả mọi người chùi chung bằng 1 cái que
Đó là một cái que buộc bọt biển được 500 anh em truyền tay nhau chùi đến lúc hỏng thì thôi...

Điệp viên nghỉ hưu kể chuyện nghề: Hóa ra những gì chúng ta xem trên phim lâu nay thực sự tồn tại, thậm chí đôi khi còn thú vị hơn thế

tinybook tinybook 1 tháng 2 tuần
Điệp viên nghỉ hưu kể chuyện nghề: Hóa ra những gì chúng ta xem trên phim lâu nay thực sự tồn tại, thậm chí đôi khi còn thú vị hơn thế
Điệp viên chắc chắn là một trong những nghề thú vị, đặc biệt, nguy hiểm và khiến mọi người tò mò bậc nhất thế giới.

Siêu thị tại Hà Lan bị doạ tẩy chay vì bán phở Việt “fake”: Trông chẳng khác gì mì trộn, sợi vàng như nghệ, ăn kèm sốt thịt gà

tinybook tinybook 1 tháng 2 tuần
Siêu thị tại Hà Lan bị doạ tẩy chay vì bán phở Việt “fake”: Trông chẳng khác gì mì trộn, sợi vàng như nghệ, ăn kèm sốt thịt gà
Nhiều khách hàng bức xúc khi nhìn thấy món phở "quốc hồn quốc tuý" của Việt Nam bị chế tạo theo một phiên bản hoàn toàn khác, thậm chí họ còn kêu gọi tẩy chay chuỗi siêu thị này.

Bill Gates, vắc xin và những chiếc khẩu trang

tinybook tinybook 1 tháng 2 tuần
Bill Gates, vắc xin và những chiếc khẩu trang
Dù đã được tiêm vắc xin chống Covid-19 nhưng tỷ phú từ thiện Bill Gates nói rằng ông vẫn tiếp tục đeo khẩu trang, nhất là khi ở gần những người cao tuổi chưa được tiêm phòng.

"Soi" Joker của Justice League: Đổi giọng, che hình xăm để "lột xác" từ trong ra ngoài

tinybook tinybook 1 tháng 2 tuần
"Soi" Joker của Justice League: Đổi giọng, che hình xăm để "lột xác" từ trong ra ngoài
Snyder đã hé lộ tạo hình đầu tiên về Joker trong đoạn trailer mới ra mắt. Không quá lời khi cho rằng Justice League của Snyder có cách tiếp cận hoàn toàn mới về nhân vật này. Sự lột xác này mạnh mẽ đến mức nào?

Đây là cây đinh ba của Aquaman với khả năng phóng nước cực đỉnh, dùng để rửa bát siêu sạch

tinybook tinybook 1 tháng 2 tuần
Đây là cây đinh ba của Aquaman với khả năng phóng nước cực đỉnh, dùng để rửa bát siêu sạch
Không quá bá đạo như nguyên tác truyện tranh, nhưng cây đinh ba của Aquaman này hoàn toàn có thể sử dụng để rửa bát, rửa ô tô hay đấu súng nước với bạn bè.

Bóng tối phía sau ngành công nghiệp anime tỷ USD của Nhật Bản

tinybook tinybook 1 tháng 2 tuần
Bóng tối phía sau ngành công nghiệp anime tỷ USD của Nhật Bản
Đại dịch thúc đẩy sự bùng nổ của ngành công nghiệp anime Nhật Bản. Nhưng dù khối lượng công việc và lợi nhuận của ngành tăng lên, các họa sĩ diễn hoạt vẫn nhận mức lương ít ỏi.

[Video] Hé lộ loạt kỹ xảo đỉnh cao giúp Lord of the Rings vẫn đẹp lung linh, không hề "out meta" so với phim ngày nay

tinybook tinybook 1 tháng 2 tuần
[Video] Hé lộ loạt kỹ xảo đỉnh cao giúp Lord of the Rings vẫn đẹp lung linh, không hề "out meta" so với phim ngày nay
Dù đã 2 thập kỷ trôi qua nhưng những kỹ xảo trong bộ 3 phim The Lord of the Rings vẫn cứ là đẹp mê hồn và không hề bị lép vế so với các tác phẩm hiện tại

WandaVision: Những đoạn quảng cáo vô thưởng vô phạt, vô vị vô duyên hóa ra lại liên quan rất mật thiết đến Wanda

tinybook tinybook 1 tháng 2 tuần
WandaVision: Những đoạn quảng cáo vô thưởng vô phạt, vô vị vô duyên hóa ra lại liên quan rất mật thiết đến Wanda
Những đoạn quảng cáo trong WandaVision có thể coi là easter egg nhỏ liên quan đến quá khứ, hiện tại và cả tương lai của nữ pháp sư quyền năng Wanda Maximoff.

Trailer Army of the Dead lên sóng: Mãn nhãn với phi vụ cướp nhà băng gay cấn giữa trung tâm đại dịch zombie

tinybook tinybook 1 tháng 2 tuần
Trailer Army of the Dead lên sóng: Mãn nhãn với phi vụ cướp nhà băng gay cấn giữa trung tâm đại dịch zombie
Dưới bàn tay của đạo diễn Zack Snyder, Army of the Dead sẽ là 1 luồng gió mới lạ cho dòng phim zombie vốn đã quá quen thuộc với khán giả thế giới.

Bí mật ẩn sau 6 chiếc ghế luôn 'cháy vé' của hãng hàng không Singapore Airlines

tinybook tinybook 1 tháng 2 tuần
Bí mật ẩn sau 6 chiếc ghế luôn cháy vé của hãng hàng không Singapore Airlines
Không phải hạng ghế thương gia, trên chiếc Airbus A350-900ULR của hãng Singapore Airline luôn có 6 chỗ ngồi được các hành khách tranh giành nhau mỗi khi đặt chỗ.

Dàn diễn viên Spider-Man hé lộ tên phần phim tiếp theo: Mỗi người 1 tiêu đề, không rõ là đang troll khán giả hay "tung thính" cho đa vũ trụ

tinybook tinybook 1 tháng 2 tuần
Dàn diễn viên Spider-Man hé lộ tên phần phim tiếp theo: Mỗi người 1 tiêu đề, không rõ là đang troll khán giả hay "tung thính" cho đa vũ trụ
Chưa ra mắt nhưng Spider-Man 3 đã biết cách "bắt lú" fan hâm mộ rồi.

WandaVision: Cô hàng xóm thân thiện Agnes hiện nguyên hình phản diện, nhưng nhiều khả năng vẫn chưa phải trùm cuối

tinybook tinybook 1 tháng 2 tuần
WandaVision: Cô hàng xóm thân thiện Agnes hiện nguyên hình phản diện, nhưng nhiều khả năng vẫn chưa phải trùm cuối
Cú twist đến sái cổ trong tập mới nhất của WandaVision đã hé lộ Agnes thực chất chính là phù thủy Agatha Harkness, nhưng rất có thể đằng sau đó vẫn còn 1 thế lực đen tối khác đang giật dây để phá hoại cuộc đời của Wanda.
tinybook Công Nghệ Thông Tin








Chat