Hành trình phát triển của chiếc khóa kéo: Từ một sáng chế thất bại trở thành một phần không thể thiếu của cuộc sống hàng ngày

Hành trình phát triển của chiếc khóa kéo: Từ một sáng chế thất bại trở thành một phần không thể thiếu của cuộc sống hàng ngày
Theo: K Theo Trí Thức Trẻ
Thể loại: Khoa Học Công Nghệ
Bạn có biết: trước khi trở thành một vật dụng gắn liền với đời sống hàng ngày của chúng ta, chiếc khóa kéo (phéc mơ tuya) đã từng bị coi là một sản phẩm thất bại?

Chiếc khóa kéo, tuy không phải là một vật dụng gì đó to tát, nhưng nó lại xuất hiện rất nhiều trong cuộc sống thường ngày của chúng ta: trên chiếc áo khoác, chiếc quần, chiếc váy hàng ngày chúng ta mặc, trên chiếc ba lô, chiếc túi hàng ngày ta vẫn đeo, hay trên vỏ chăn, vỏ gối, cũng như vô số vật dụng khác. Theo như một thống kê đươc thực hiện gần đây tại Mỹ, một năm họ tiêu thụ khoảng 4,5 tỉ chiếc khóa kéo, tương đương với khoảng 14 chiếc mỗi người.

Hành trình phát triển của chiếc khóa kéo: Từ một sáng chế thất bại trở thành một phần không thể thiếu của cuộc sống hàng ngày - Ảnh 1.

Thế nhưng có lẽ không nhiều người biết rằng, chiếc khóa kéo mà chúng ta quen thuộc ngày nay đã từng phải trải qua một thời kỳ hết sức khó khăn để có được chỗ đứng của riêng mình trên thị trường - khi mà trước đó đã có nhiều sản phẩm với chức năng tương tự như khuy cài, móc, hay dây buộc. Mặc dù khóa kéo tiện lợi và chắc chắn hơn rất nhiều, nhưng "ở thời điểm mà chiếc khóa kéo ra đời, người ta vẫn cảm thấy chúng không thực sự cần thiết," theo lời nhà sử học Robert Friedel.

Kể từ lúc xuất hiện dưới dạng ý tưởng, chiếc khóa kéo đã phải tốn hàng thập kỷ, qua tay rất nhiều người để trở nên hoàn thiện, trước khi thực sự trở thành một phần không thể thiếu của cuộc sống hàng ngày.

Hành trình phát triển của chiếc khóa kéo: Từ một sáng chế thất bại trở thành một phần không thể thiếu của cuộc sống hàng ngày - Ảnh 2.

Tuy là người đầu tiên nghĩ ra ý tưởng khóa kéo, nhưng sự bận rộn với những chiếc máy may đã không cho phép Elias Howe thực hiện ý tưởng của mình

Ý tưởng về chiếc khóa kéo được cho là bắt nguồn từ Elias Howe, cha đẻ của chiếc máy may. Mặc dù ý tưởng trên giấy của Howe vào năm 1851 trông có vẻ giống chiếc khóa kéo, nhưng cơ chế hoạt động của nó, theo lời nhà sử học Friedel, thì lại giống dải rút hơn. Tuy nhiên đây cũng chỉ là phỏng đoán, bởi Howe chưa từng có vẻ gì là định biến ý tưởng của mình thành sản phẩm thực tế cả. Sau khi tạo ra chiếc máy may, ông đã quá bận rộn tìm thị trường cho phát minh của mình, cũng như thường xuyên phải ra tòa để bảo vệ quyền sở hữu sáng chế khỏi vô số kẻ giả danh khác. 

Thế nên, cuối cùng thì người được coi là "cha đẻ" của chiếc khóa kéo là kỹ sư cơ khí Whitcomb Judson, với sáng chế về chiếc khóa clasp cho giày vào năm 1983. Cơ chế hoạt động chính của chiếc khóa này vẫn là chốt và móc, nhưng có kèm theo một cơ chế kéo khóa để dễ dàng gài chốt cho giày. Tuy nhiên, khi Whitcomb trình làng sáng chế của mình tại hội chợ, chiếc khóa này thường xuyên bị tuột ra.

Hành trình phát triển của chiếc khóa kéo: Từ một sáng chế thất bại trở thành một phần không thể thiếu của cuộc sống hàng ngày - Ảnh 3.

Chiếc khóa clasp do Whitcomb sáng chế năm 1893

Thế nhưng, Whitcomb vẫn kiên trì với ý tưởng của mình, và ông còn mở hẳn một công ty tên Universal Fastener chuyên sản xuất và phân phối chiếc khóa clasp. Nhưng cho tới tận năm 1904, sau 1 lần đổi tên công ty và nhiều lần cải tiến thiết kế, doanh số của chiếc khóa này vẫn chẳng đáng là bao. Chiếc khóa clasp vẫn còn quá nhiều vấn đề để có thể thuyết phục khách hàng. Đến năm 1909, Whitcomb qua đời mà vẫn chưa được nhìn thấy phát minh của mình thành công trên thị trường.

Trong khoảng 2-3 năm tiếp theo, cũng có một số người cố gắng cải tiến thiết kế của Whitcomb, nhưng không ai thực sự thành công trong việc kiếm tiền từ nó cả.

Và rồi, năm 1912 đánh dấu một bước ngoặt lớn cho chiếc khóa kéo. Gideon Sundback - kỹ sư làm việc tại công ty của Whitcomb - đã đưa ra cải tiến mới cho chiếc khóa clasp bằng cách bỏ toàn bộ phần chốt và móc, thay vào đó là một hệ thống răng bằng thép sẽ khớp vào với nhau khi người dùng kéo khóa. Đó cũng chính là bản mẫu đầu tiên của chiếc khóa kéo mà ngày nay chúng ta sử dụng. Gideon Sundback nhận bằng sáng chế cho thiết kế mới này vào năm 1917.

Hành trình phát triển của chiếc khóa kéo: Từ một sáng chế thất bại trở thành một phần không thể thiếu của cuộc sống hàng ngày - Ảnh 4.

Cải tiến của Gideon Sundback

Với thiết kế mới này, công ty cũng đổi tên thành công ty Khóa kéo không chốt (Hookless Fastener Company), và từ đây họ bắt đầu có được những khách hàng mới. Một nhà may tại New York đặt mua những chiếc khóa kéo này để làm thắt lưng có túi đựng tiền cho thủy thủ vào hồi thế chiến thứ nhất. Đến năm 1918, quân đội Mỹ cũng sử dụng chiếc khóa kéo cho đồng phục của phi công. Năm 1923, công ty may mặc Goodrich sử dụng chiếc khóa kéo cho những chiếc giày cao su của mình, đồng thời đặt tên loại khóa này là "Zipper", phỏng theo âm thanh chúng ta nghe thấy mỗi khi kéo khóa.

Cùng với việc chiếc khóa kéo dần xuất hiện nhiều hơn trong đời sống, doanh số của công ty Khóa kéo không chốt cũng tăng lên đáng kể - từ 24.000 chiếc được bán ra năm 1917, đến năm 1934, họ đã bán được khoảng 60 triệu chiếc khóa kéo mỗi năm. Đến năm 1937, công ty này đổi tên thành Talon, và đây cũng là cái tên mà họ dùng để gọi chiếc khóa kéo của mình.

Hành trình phát triển của chiếc khóa kéo: Từ một sáng chế thất bại trở thành một phần không thể thiếu của cuộc sống hàng ngày - Ảnh 5.

Khi chiếc khóa kéo được ứng dụng trong lĩnh vực may mặc, giới thời trang khi ấy đã nổ ra một cuộc tranh cãi nảy lửa xem thứ nào phù hợp với khóa quần hơn: khóa kéo hay khuy quần. Thế rồi, nhờ tính gọn gàng và chắc chắn của mình, chiếc khóa kéo đã giành chiến thắng - bởi nó giúp giảm thiểu tối đa nguy cơ "hớ hênh" của các quý ông.

Không chỉ hấp dẫn cánh đàn ông, chiếc khóa kéo cũng dần nhận được sự chú ý của chị em phụ nữ. Nhà thiết kế thời trang Elsa Schiaparelli là một trong những người đầu tiên sử dụng khóa kéo như một phụ kiện trong thiết kế của mình. Đến năm 1947, hãng thời trang Levi's ra mắt chiếc quần Jeans có khóa kéo, và chiếc quần này được chị em ủng hộ hết sức nhiệt tình, do họ vẫn coi những chiếc khóa quần bằng khuy không được kín đáo cho lắm.

Hành trình phát triển của chiếc khóa kéo: Từ một sáng chế thất bại trở thành một phần không thể thiếu của cuộc sống hàng ngày - Ảnh 6.

Ngày nay, chiếc khóa kéo đã trở thành một phần không thể thiếu trong cuộc sống

Ngày nay, không chỉ có Talon, mà còn rất nhiều công ty khác cũng sản xuất khóa kéo. Trong đó, phổ biến nhất có lẽ là khóa kéo của công ty Nhật Bản YKK - hiện là công ty sản xuất khóa kéo lớn nhất thế giới.

Đặt trong bối cánh lúc bấy giờ, chiếc khóa kéo có lẽ không phải là một phát minh gì đó quá đột phá, cũng chẳng hề giải quyết vấn đề gì nhức nhối của xã hội cả. Bản thân phát minh này cũng trải qua một thời gian dài thất bại trước khi có thể hoàn thiện mình. Còn ngày nay, có lẽ thật khó để tưởng tượng cuộc sống của chúng ta sẽ ra sao nếu thiếu đi những chiếc khóa kéo tưởng chừng đơn giản nhưng lại rất quan trọng này.

Theo qz

Các nhà khoa học ngày một hứng thú với động cơ warp, thứ công nghệ "bóp méo" không gian cho phép ta du hành với tốc độ ánh sáng

tinybook tinybook 2 tuần 4 ngày
Các nhà khoa học ngày một hứng thú với động cơ warp, thứ công nghệ "bóp méo" không gian cho phép ta du hành với tốc độ ánh sáng
Điều kì lạ là động cơ này có thể khả thi và dường như không vi phạm các quy tắc vật lý.

Sức mạnh công nghệ đã giúp Hàn Quốc kiểm soát được Covid-19 rất tốt như thế nào

tinybook tinybook 2 tuần 4 ngày
Sức mạnh công nghệ đã giúp Hàn Quốc kiểm soát được Covid-19 rất tốt như thế nào
Từ việc "tụt hạng" khỏi vị trí ổ dịch lớn thứ hai thế giới cùng tỷ lệ tử vong thấp đáng kinh ngạc, ta thấy rõ sức mạnh của nền y tế Hàn Quốc. Họ làm được điều đó là nhờ công nghệ.

Khoa học chứng minh: Dân văn phòng nên quỳ hoặc ngồi xổm khi làm việc vì lý do sau

tinybook tinybook 2 tuần 5 ngày
Khoa học chứng minh: Dân văn phòng nên quỳ hoặc ngồi xổm khi làm việc vì lý do sau
Một nghiên cứu gần đây cho thấy quỳ hoặc ngồi xổm trên sàn nhà có thể mang lại kết quả tích cực hơn, giúp cải thiện sức khỏe cho nhiều người, đặc biệt là dân văn phòng.

Các nhà khoa học Châu Âu dự đoán một nửa bãi biển hiện tại sẽ biến mất vào cuối thế kỷ này

tinybook tinybook 2 tuần 5 ngày
Các nhà khoa học Châu Âu dự đoán một nửa bãi biển hiện tại sẽ biến mất vào cuối thế kỷ này
Biến đổi khí hậu đã và đang là một mối hiểm họa cho nhân loại. Và vì nó, các bãi biển sẽ mất đi một nửa chỉ trong vòng 80 năm.

Biến đổi khí hậu nghiêm trọng đến nỗi gấu đang ngủ đông chợt tỉnh dậy sớm cả 2 tháng

tinybook tinybook 2 tuần 5 ngày
Biến đổi khí hậu nghiêm trọng đến nỗi gấu đang ngủ đông chợt tỉnh dậy sớm cả 2 tháng
Những con gấu trên toàn thế giới đang thức tỉnh khỏi chế độ ngủ đông sớm hơn một tháng so với thường lệ do biến đổi thời tiết.

Loạt tượng đá bí ẩn khiến các nhà khoa học đặt ra giả thuyết: Phải chăng con người đã sống cùng thời với khủng long?

tinybook tinybook 2 tuần 5 ngày
Loạt tượng đá bí ẩn khiến các nhà khoa học đặt ra giả thuyết: Phải chăng con người đã sống cùng thời với khủng long?
Cách đây 76 năm, 33 nghìn bức tượng đất nung được tìm thấy tại Mexico, vốn được coi là bằng chứng tiêu biểu cho giả thuyết khủng long từng chung sống cùng loài người thời tiền sử.

Tổ tiên của loài người đã từng gây ra sự tuyệt chủng của động vật từ 4 triệu năm về trước

tinybook tinybook 2 tuần 5 ngày
Tổ tiên của loài người đã từng gây ra sự tuyệt chủng của động vật từ 4 triệu năm về trước
Không chỉ hoạt động của nhân loại ngày nay mới gây ra những sự tuyệt chủng của đông vật, mới đây các nhà khoa học đã chỉ ra rằng tổ tiên của chúng ta thời tiền sử cũng từng gây ra những sự tuyệt chủng của các loài động vật khác.

Vibranium vs. Adamantium: Trong vũ trụ Marvel, kim loại nào đáng giá hơn?

tinybook tinybook 2 tuần 5 ngày
Vibranium vs. Adamantium: Trong vũ trụ Marvel, kim loại nào đáng giá hơn?
Trong bài viết này sẽ chỉ ra năm ưu điểm cho mỗi loại chất nhằm cho thấy rằng đâu mới thực sự là loại kim loại đáng giá nhất.

Các nhà cổ sinh vật học phát hiện ra chất béo trên cơ thể của thằn lằn cá từ 180 triệu năm trước

tinybook tinybook 3 tuần 15 giờ
Các nhà cổ sinh vật học phát hiện ra chất béo trên cơ thể của thằn lằn cá từ 180 triệu năm trước
Chất béo là thứ luôn tồn tại trên cơ thể của động vật, nhưng trên thực tế chúng rất dễ phân hủy và không thể tồn tại dưới dạng hóa thạch như xương, nhưng gần đây các nhà cổ sinh vật học gần đây đã tìm thấy dấu vết của chất béo trên hóa thạch của loài thằn lằn cá tại Đức. Phát hiện này sẽ nâng cao nhận thức của chúng ta về loài thằn lằn cá.

Leedsichthys: "Máy hút bụi" của biển cả Kỷ Jura từng bị hiểu nhầm là khủng long

tinybook tinybook 3 tuần 1 ngày
Leedsichthys: "Máy hút bụi" của biển cả Kỷ Jura từng bị hiểu nhầm là khủng long
Leedsichthys là một loài cá khổng lồ của họ Pachycormidae, một nhóm cá xương Đại Trung Sinh đã sinh sống ở các đại dương giữa kỷ Jura.

Nghiên cứu mới: hoa có thể nghe và tiếng vỗ cánh của ong khiến mật ngọt hơn

tinybook tinybook 3 tuần 1 ngày
Nghiên cứu mới: hoa có thể nghe và tiếng vỗ cánh của ong khiến mật ngọt hơn
Dựa theo các nhà khoa học, những bông hoa có thể lắng nghe loài ong đến và khiến mật của chúng ngọt hơn để dụ dỗ các chú ong đến thụ phấn.

Nghiên cứu mới: Virus SARS-CoV-2 từ tự nhiên, không phải từ phòng thí nghiệm

tinybook tinybook 3 tuần 2 ngày
Nghiên cứu mới: Virus SARS-CoV-2 từ tự nhiên, không phải từ phòng thí nghiệm
Một nhóm các nhà khoa học Trung Quốc chỉ ra rằng virus corona chủng mới sinh ra từ các sự kiện tái kết hợp trong tự nhiên, không phải từ phòng thí nghiệm

Dự án bí mật 'Roadrunner' của Tesla lộ diện: Sản xuất hàng loạt những viên pin dung lượng lớn với giá 100$ cho mỗi kWh

tinybook tinybook 3 tuần 2 ngày
Dự án bí mật Roadrunner của Tesla lộ diện: Sản xuất hàng loạt những viên pin dung lượng lớn với giá 100$ cho mỗi kWh
Dự án này được Tesla kỳ vọng sẽ giúp làm giảm giá thành của những viên pin được trang bị cho những chiếc xe ô tô điện, từ đó giúp chúng cạnh tranh tốt hơn về giá với những chiếc ô tô đổ xăng truyền thống.

Dựng được cấu trúc điện tử của benzen, hợp chất với electron tồn tại ở 126 chiều khác nhau

tinybook tinybook 3 tuần 2 ngày
Dựng được cấu trúc điện tử của benzen, hợp chất với electron tồn tại ở 126 chiều khác nhau
Bài toán khó đã làm khoa học đau đầu bao năm nay đã có lời giải, tạo nên bước đột phá trong ngành quang điện tử học.

Luôn treo mình lộn ngược trên cây như loài dơi, đây nhất định là loài thằn lằn bay cổ đại kỳ lạ nhất từng tồn tại ở Trung Quốc

tinybook tinybook 3 tuần 2 ngày
Luôn treo mình lộn ngược trên cây như loài dơi, đây nhất định là loài thằn lằn bay cổ đại kỳ lạ nhất từng tồn tại ở Trung Quốc
Với cái miệng phẳng, đôi mắt to và treo mình lộn ngược trên cây, Vesperopterylus đích thị là loài thằn lằn bay cổ đại kỳ lạ nhất từng tồn tại trên Trái Đất.

Úc sản xuất loại pin “thích” nhiệt và không bao giờ phát nổ

tinybook tinybook 3 tuần 2 ngày
Úc sản xuất loại pin “thích” nhiệt và không bao giờ phát nổ
Một đại học của Úc vừa chế tạo nguyên mẫu pin kim loại lithium khá thú vị, ngược hẳn với pin lithium ngày nay.

Sử dụng sóng và ánh sáng, các nhà khoa học thực hiện truyền dữ liệu với tốc độ lên tới 100Gb/s

tinybook tinybook 3 tuần 2 ngày
Sử dụng sóng và ánh sáng, các nhà khoa học thực hiện truyền dữ liệu với tốc độ lên tới 100Gb/s
Tia terahertz có thể dịch chuyển dữ liệu gấp 1000 lần mạng 100 megabit thông thường.

10 nhân vật có khả năng tự hồi máu mạnh nhất Marvel, hai "bố con" Wolverine còn chưa chạm tới top 5

tinybook tinybook 3 tuần 2 ngày
10 nhân vật có khả năng tự hồi máu mạnh nhất Marvel, hai "bố con" Wolverine còn chưa chạm tới top 5
Chúng ta sẽ điểm qua một vài nhân vật với những khả năng đặc biệt trong đó bao gồm cả Healing Factor để xem nhân vật nào của Marvel là người có khả năng hồi phục vết thương tốt nhất.

Chuyện ít biết về người vợ liều lĩnh của Benz: Không có bà thì không có Mercedes-Benz và càng không có ô tô hiện đại như ngày nay

tinybook tinybook 3 tuần 3 ngày
Chuyện ít biết về người vợ liều lĩnh của Benz: Không có bà thì không có Mercedes-Benz và càng không có ô tô hiện đại như ngày nay
Chuyện ít biết về người vợ liều lĩnh của Benz: Không có bà thì không có Mercedes-Benz và càng không có ô tô hiện đại như ngày nay

Sự tuyệt chủng của những loài động vật có vú lớn tại Bắc Mỹ đã mang tới hậu quả gì?

tinybook tinybook 3 tuần 3 ngày
Sự tuyệt chủng của những loài động vật có vú lớn tại Bắc Mỹ đã mang tới hậu quả gì?
Sự tuyệt chủng của voi ma mút và hổ răng kiếm trong quá khứ dường như không gây ra sự sụp đổ của hệ sinh thái Bắc Mỹ nhưng hậu quả sau đó là gì thì không phải ai cũng biết.

Nghiên cứu mới cho rằng Mặt trời có thể là nguyên nhân khiến cá voi xám chết vì mắc cạn

tinybook tinybook 3 tuần 3 ngày
Nghiên cứu mới cho rằng Mặt trời có thể là nguyên nhân khiến cá voi xám chết vì mắc cạn
Cụ thể, theo nghiên cứu mới này, rất có thể những cơn bão mặt trời đã khiến cho khả năng định vị phương hướng của cá voi gặp vấn đề, khiến cho chúng bị mắc cạn.

Các nhà khoa học phát triển thành công loại pin lithium không bao giờ phát nổ dù có quá nhiệt

tinybook tinybook 3 tuần 3 ngày
Các nhà khoa học phát triển thành công loại pin lithium không bao giờ phát nổ dù có quá nhiệt
Loại pin lithium này có thể hoạt động ngay cả ở nhiệt độ cao mà không bị phát nổ. Đây chắc chắn là một thành tựu ấn tượng và rất quan trọng để ứng dụng trên smartphone hay xe điện.

Chip AI mới cho phép mắt nhân tạo phân tích xong hình ảnh chỉ trong vài nano giây

tinybook tinybook 3 tuần 3 ngày
Chip AI mới cho phép mắt nhân tạo phân tích xong hình ảnh chỉ trong vài nano giây
Công nghệ mới sẽ là trợ thủ đắc lực cho machine vision.

Bí ẩn về những cỗ quan tài di chuyển ở đảo Barbados

tinybook tinybook 3 tuần 3 ngày
Bí ẩn về những cỗ quan tài di chuyển ở đảo Barbados
Khi mọi người mở nắp ngôi mộ ở Barbados, họ đã cảm thấy sững sờ bởi những chiếc quan tài trong đó đều được đặt lại một cách bất thường, như thể chúng bị một lực lượng nào đó di chuyển.

Nhóm nghiên cứu MIT tuyên bố tìm ra cách thức "đánh chặn" thiên thạch hiệu quả nhất

tinybook tinybook 3 tuần 3 ngày
Nhóm nghiên cứu MIT tuyên bố tìm ra cách thức "đánh chặn" thiên thạch hiệu quả nhất
Chúng ta thật may mắn vì thông minh hơn khủng long.

Túp lều tranh không tường rách nát ở San Francisco được rao bán với giá 2 triệu USD

tinybook tinybook 3 tuần 4 ngày
Túp lều tranh không tường rách nát ở San Francisco được rao bán với giá 2 triệu USD
Được biết, miếng đất có túp lều này chỉ rộng chưa đến 60m vuông, và bản thân túp lều thì trong tình trạng “không thể ở được”.

Tại sao côn trùng từ bỏ cơ thể to lớn thời tiền sử của chúng mà ngày càng thu nhỏ dần?

tinybook tinybook 3 tuần 4 ngày
Tại sao côn trùng từ bỏ cơ thể to lớn thời tiền sử của chúng mà ngày càng thu nhỏ dần?
Côn trùng khổng lồ luôn là nguồn nhiên liệu phong phú cho các bộ phim khoa học viễn tưởng, và thực tế đã có những thời kỳ đạt được kích thước siêu to khổng lồ.

Hiểm họa tương lai: AI không chỉ lấy mất việc làm của con người, nó còn trực tiếp ngăn người lao động tìm việc

tinybook tinybook 3 tuần 4 ngày
Hiểm họa tương lai: AI không chỉ lấy mất việc làm của con người, nó còn trực tiếp ngăn người lao động tìm việc
Thời thế thay đổi: trước khi được ngồi đối diện với cặp “mắt xanh” của nhà tuyển dụng, các em phải lọt được “mắt thần” của trí tuệ nhân tạo.

Tạm gác Avengers sang một bên, đây là 10 con vật mạnh nhất vũ trụ Marvel

tinybook tinybook 3 tuần 4 ngày
Tạm gác Avengers sang một bên, đây là 10 con vật mạnh nhất vũ trụ Marvel
Không chỉ có các nhân vật mang hình hài con người, thậm chí là các con vật cũng được các họa sĩ biến hóa thành những sinh vật với những khả năng không tưởng trong vũ trụ của Marvel

Các nhà khoa học cuối cùng cũng khám phá được bí ẩn của vật chất tối trong vũ trụ

tinybook tinybook 3 tuần 5 ngày
Các nhà khoa học cuối cùng cũng khám phá được bí ẩn của vật chất tối trong vũ trụ
Các nhà khoa học vừa tìm ra được một loại hạt, mà có thể là nguồn gốc của vật chất tối trong vũ trụ.
tinybook Công Nghệ Thông Tin








Chat