Để tăng tốc độ xử lý, tại sao CPU và RAM máy tính không được đóng gói chung với nhau?

Để tăng tốc độ xử lý, tại sao CPU và RAM máy tính không được đóng gói chung với nhau?
Theo: Nguyễn Hải Theo Trí Thức Trẻ
Thể loại: Khoa Học Công Nghệ
Không chỉ các trở ngại kỹ thuật, các thực tế trong kiến trúc giữa CPU và bộ nhớ trong các bộ xử lý cũng khiến điều này trở nên ít có giá trị thực tế.

Trong các câu hỏi cho vị trí ứng viên quầy chăm sóc khách hàng tại Apple Store, có một câu hỏi rất thú vị: "Giải thích RAM là gì với một đứa trẻ 5 tuổi?"

Để dễ hình dung, RAM cũng giống như balo đựng đầy kẹo đeo trên lưng một đứa trẻ 5 tuổi để phát kẹo cho các bạn trong lớp vậy. Thay vì liên tục phải quay về lấy kẹo trong thùng mỗi lần phát hết, đứa trẻ đó có thể lấy kẹo luôn từ trong balo của mình để phát cho các bạn, nhanh hơn và tiết kiệm thời gian hơn.

Nó cũng tương tự như nhiệm vụ của RAM trong máy tính vậy, là nơi đưa dữ liệu cho CPU để xử lý các tác vụ, vì vậy, nó cần phải có tốc độ đọc ghi rất nhanh, do lúc đó tốc độ xử lý của CPU sẽ bị giới hạn bởi tốc độ đọc ghi dữ liệu từ RAM.

Để tăng tốc độ xử lý, tại sao CPU và RAM máy tính không được đóng gói chung với nhau? - Ảnh 1.

Nhưng nếu bạn nhìn vào bo mạch chủ của máy tính, bạn sẽ thấy CPU và RAM dù được đặt rất gần nhau trên bản mạch, vẫn có một khoảng cách nhất định giữa chúng. So với kích thước của mỗi bóng bán dẫn trên các bộ xử lý, khoảng cách này có thể trở nên vô cùng lớn. Vậy tại sao các nhà thiết kế máy tính không đặt CPU và RAM ngay trên cùng một die chíp để có tốc độ xử lý nhanh hơn, khi giảm được khoảng cách giữa chúng?

Bộ nhớ của CPU - bộ nhớ cache

Trên thực tế, bản thân CPU cũng có một vùng RAM riêng được gọi là bộ nhớ cache. Tuy nhiên, nó có chi phí đắt hơn nhiều so với RAM và vì vậy, nó làm giá CPU thường bị đội lên rất cao tùy thuộc vào dung lượng bộ nhớ của nó. Đó là lý do vì sao người ta thường chỉ thấy những bộ nhớ cache với dung lượng vài MB trên các CPU.

Bộ nhớ cache thực sự đã giúp tăng tốc xử lý cho CPU khi tối thiểu hóa thời gian bộ xử lý phải chờ đợi khi đang lấy dữ liệu từ RAM về. Khi cần truy cập vào bộ nhớ, đầu tiên CPU sẽ tìm kiếm trong bộ nhớ cache trước để xem liệu bộ nhớ cache có đọc/ghi giá trị đó gần đây hay không. Nếu cache có giá trị mà bộ xử lý cần, nó sẽ trả lại cho CPU, còn nếu không, bộ xử lý mới tìm đến RAM để lấy được giá trị nó cần – tất nhiên với tốc độ chậm hơn.

Để tăng tốc độ xử lý, tại sao CPU và RAM máy tính không được đóng gói chung với nhau? - Ảnh 2.

Vậy tại sao các nhà thiết kế chip không tăng dung lượng bộ nhớ cache lên, ví dụ ngang với dung lượng RAM để CPU tăng tốc độ xử lý và đơn giản hóa thiết kế?

Để đạt được tốc độ cao như yêu cầu, bộ nhớ cache của CPU sử dụng loại RAM tĩnh hay SRAM. Tuy có tốc độ rất nhanh, nhưng SRAM lại tiêu tốn nhiều điện năng và khá cồng kềnh. Để lưu trữ một "bit" dữ liệu, nó cần đến 6 bóng bán dẫn, và mỗi "byte" dữ liệu lại chứa đến 8 bit.

Nghĩa là nếu có thanh SRAM dung lượng 1 GigaByte (GB), nó sẽ phải chứa đến 48 tỷ bóng bán dẫn – một con số khủng khiếp nếu so với số lượng bóng bán dẫn trên CPU – ngay cả bộ xử lý Broadwell-E 6 lõi Core i7-3960X của Intel cũng chỉ có 2,27 tỷ bóng bán dẫn, và nó cũng chỉ có bộ nhớ cache 15 MegaByte (MB) mà thôi.

Để tăng tốc độ xử lý, tại sao CPU và RAM máy tính không được đóng gói chung với nhau? - Ảnh 3.

Như bạn thấy hình vẽ mô tả về bộ xử lý máy tính ở trên, trong khi các bộ xử lý đều có kích thước giới hạn, các mạch tích hợp của bộ nhớ lại rất phức tạp và tốn nhiều không gian. Vì vậy, nếu bạn tăng kích thước bộ nhớ cache trên chip lên, bạn sẽ không còn nhiều không gian để đặt CPU của mình vào trong đó nữa. Với kích thước hạn hẹp như trên, không lạ vì sao bộ nhớ cache trong bộ xử lý thường chỉ có dung lượng vài MB mỗi chip.

Một trở ngại khác của việc gia tăng dung lượng bộ nhớ cache là chi phí. Bản thân bộ nhớ cache được làm từ loại bộ nhớ SRAM, có tốc độ rất nhanh nhưng cũng rất đắt đỏ, tăng dung lượng nghĩa là sẽ làm tăng chi phí cho mỗi bộ xử lý chứa CPU và bộ nhớ cache đó. Điều này đồng nghĩa với việc không nhiều người đủ tiền mua được các CPU này. Đánh đổi giữa hiệu quả kinh doanh để đổi lấy việc gia tăng một hiệu năng không phải là điều thực tế lắm.

Vẫn còn một loại bộ nhớ khác giá thành rẻ hơn

Đối nghịch với giá cả đắt đỏ của SRAM trong bộ nhớ cache là DRAM dùng phổ biến trong các thanh RAM máy tính hiện nay. Nó có giá thành ngày càng rẻ hơn và dung lượng lớn hơn. Hơn nữa nó còn có cấu trúc gọn gàng hơn so với SRAM khi mỗi bit dữ liệu chỉ dùng đến một bóng bán dẫn. Tuy vậy, nó lại có tốc độ chậm hơn đáng kể so với SRAM.

Vậy liệu có thể đặt DRAM vào trong CPU để tăng tốc độ và dung lượng bộ nhớ cho bộ xử lý không? Trên thực tế, kiến trúc đó cũng đã được Intel áp dụng nhưng không có nghĩa là nó thay thế được vai trò của RAM thông thường.

Để tăng tốc độ xử lý, tại sao CPU và RAM máy tính không được đóng gói chung với nhau? - Ảnh 4.

Vị trí của eDRAM trong bộ xử lý Intel thế hệ Haswell.

Bắt đầu từ chip thế hệ Haswell của Intel, hãng chip này đã tích hợp một bộ nhớ DRAM trên cùng một die chip với CPU, được gọi là eDRAM (hay Embedded DRAM – DRAM nhúng), và eDRAM vẫn được sử dụng trên chip Intel thế hệ Coffee Lake.

Cho dù nó mang lại các ưu thế về hiệu năng so với kiến trúc cũ, nhưng nó vẫn tồn tại các nhược điểm khiến nó không thể thay thế cả SRAM lẫn DRAM thông thường.

Đầu tiên là tốc độ của nó so với SRAM. Ngay cả khi được tích hợp ngay trên die chip bên cạnh CPU, xung nhịp của nó vẫn chậm hơn xung nhịp của CPU, trong khi SRAM lại có xung nhịp tương tự như CPU. Ngoài ra đặc tính của DRAM khiến nó phải liên tục được làm mới hàng nghìn lần mỗi chu kỳ để tránh bị mất dữ liệu, trong khi SRAM lại không cần phải làm vậy. Do đó, DRAM hay eDRAM vẫn có độ trễ lớn hơn nhiều so với SRAM và chỉ được sử dụng như bộ nhớ cache L3 hoặc L4 bên cạnh CPU.

Bên cạnh đó, eDRAM cũng không thể thay thế DRAM. Đầu tiên là vì dung lượng. Hiện tại bản thân eDRAM trên các CPU cũng chỉ có dung lượng 128 MB, quá nhỏ so với con số hàng GigaByte của các thanh RAM hiện nay.

Để tăng tốc độ xử lý, tại sao CPU và RAM máy tính không được đóng gói chung với nhau? - Ảnh 5.

Intel Kaby Lake G Core i7-8705G, bộ xử lý với CPU, GPU và RAM gắn cùng trên một die chip.

Phải đến các chip Kaby Lake G mới ra mắt gần đây, Intel mới bắt đầu đưa ra các con bộ xử lý với CPU, GPU và dung lượng RAM lớn (có dung lượng đến 4GB nhờ sử dụng HBM2 - loại giao tiếp bộ nhớ băng thông cao) được đặt chung trên một die chip. Tuy vậy, các máy tính trang bị bộ xử lý này cũng vẫn phải có các thanh RAM thông thường đi kèm.

Một lý do khiến eDRAM không thay thế được DRAM là vì cách hoạt động của bộ nhớ cache khác hẳn so với bộ nhớ RAM. Dữ liệu lưu trên bộ nhớ cache được ghi địa chỉ như nhau và hoàn toàn có thể bị xóa bất cứ lúc nào, trong khi dữ liệu trên RAM được đặt vào các vị trí riêng biệt cho mỗi ứng dụng.

Không những vậy, việc đóng gói RAM và CPU cùng với nhau sẽ khiến việc nâng cấp trở nên khó khăn hơn. Khi muốn tăng dung lượng RAM để chạy được các tác vụ ngốn nhiều RAM hơn, người dùng có thể buộc phải mua cả CPU mới, dù không cần thiết.

Trong khi việc đóng gói CPU và RAM máy tính thành một khối ít mang lại các giá trị thực tế khi bản thân CPU đã có sẵn rất nhiều loại bộ nhớ khác nhau được tích hợp ngay bên trong nó. Chúng giúp tăng tốc độ xử lý của CPU lên đáng kể nhưng không vì vậy mà chúng loại bỏ hoàn toàn vai trò của RAM trên máy tính.

Tham khảo Quora, StackExchange


Cảnh tượng bồn chứa nhiên liệu của một quả tên lửa bị thổi tung trông như thế nào?

tinybook tinybook 2 tuần 3 ngày
Cảnh tượng bồn chứa nhiên liệu của một quả tên lửa bị thổi tung trông như thế nào?
NASA đang trở nên khá giỏi trong việc làm nổ tung hệ thống tên lửa thế hệ tiếp theo của mình.

Điều hòa không khí ban đầu không được tạo ra để dành cho con người, đây mới là 'chủ nhân thực sự' của nó

tinybook tinybook 2 tuần 4 ngày
Điều hòa không khí ban đầu không được tạo ra để dành cho con người, đây mới là chủ nhân thực sự của nó
Hóa ra thiết bị điện tử gia dụng này có nguồn gốc từ năm 1902.

Vắc-xin Covid-19 “made in Vietnam” vượt tiến độ dự kiến, nhiều khả năng sẽ sẵn sàng trong vòng một năm tới

tinybook tinybook 2 tuần 4 ngày
Vắc-xin Covid-19 “made in Vietnam” vượt tiến độ dự kiến, nhiều khả năng sẽ sẵn sàng trong vòng một năm tới
Với quy trình nghiên cứu thần tốc và nguồn tài trợ lớn từ VinIF thuộc tập đoàn Vingroup, dự án vắc-xin “made in Vietnam” phòng virus SARS-CoV-2 được các nhà khoa học của Công ty Vabiotech triển khai đang có triển vọng “về đích” sớm. Dự án càng có ý nghĩa khi thế giới đang đối mặt với nguy cơ của làn sóng Covid-19 thứ 2.

Thử khám phá hố tử thần sâu hun hút xuất hiện giữa khu phố, ai ngờ phát hiện ra cả hệ thống hầm mỏ bí ẩn nằm ngay bên dưới

tinybook tinybook 2 tuần 4 ngày
Thử khám phá hố tử thần sâu hun hút xuất hiện giữa khu phố, ai ngờ phát hiện ra cả hệ thống hầm mỏ bí ẩn nằm ngay bên dưới
Nằm ngay bên dưới khu phố Hideaway Hills thị trấn Blackhawk là cả một hệ thống hầm mỏ chằng chịt mà cư dân thị trấn này không hề hay biết!

Các nghiên cứu phát hiện ra rằng những con thằn lằn cổ rắn thời tiền sử có khả năng lặn tương tự với cá nhà táng hiện đại

tinybook tinybook 2 tuần 5 ngày
Các nghiên cứu phát hiện ra rằng những con thằn lằn cổ rắn thời tiền sử có khả năng lặn tương tự với cá nhà táng hiện đại
Thằn lằn cổ rắn là một chi bò sát biển lớn đã tuyệt chủng thuộc bộ Plesiosauria. Mẫu vật đầu tiên được phát hiện bởi Mary Anning trong khoảng hai năm 1820-1821 nhưng bị thiếu mất hộp sọ.

[Việt Sub] Điều gì sẽ xảy ra với Trái Đất nếu sao chổi "tử thần" Halley lao thẳng vào Mặt Trăng?

tinybook tinybook 2 tuần 5 ngày
[Việt Sub] Điều gì sẽ xảy ra với Trái Đất nếu sao chổi "tử thần" Halley lao thẳng vào Mặt Trăng?
Điều gì sẽ xảy ra nếu sao chổi Halley lao thẳng vào Mặt Trăng trong lần 'ghé thăm' vào năm 2061? Để trả lời cho câu hỏi đậm chất 'giả tưởng' này, kênh youtube về khoa học nổi tiếng What If đã thực hiện một video giải thích những tác động có thể xảy đến với Trái Đất khi sao chổi Halley va chạm trực tiếp với Mặt Trăng

10 bí ẩn khoa học chưa có lời giải thích

tinybook tinybook 2 tuần 5 ngày
10 bí ẩn khoa học chưa có lời giải thích
Lịch sử thế giới đầy những bí ẩn đáng ngạc nhiên và có thể không ai trong chúng ta sẽ sống đủ lâu để thấy tất cả chúng được giải quyết.

Có gì đặc biệt trong chiếc tủ lạnh sở hữu công nghệ ánh sáng vi chất?

tinybook tinybook 2 tuần 6 ngày
Có gì đặc biệt trong chiếc tủ lạnh sở hữu công nghệ ánh sáng vi chất?
Xu hướng ăn uống lành mạnh, tăng cường thực phẩm giàu vitamin và khoáng chất như rau xanh, trái cây… ngày càng trở nên phổ biến. Vì thế, một chiếc tủ lạnh tốt để lưu giữ rau củ tươi ngon là ưu tiên của nhiều gia đình Việt hiện nay.

Phát hiện cấu trúc tiền sử khổng lồ nằm ngay gần Stongehenge, tạo nên bởi các hố sâu 5 mét xếp thành hình tròn lớn

tinybook tinybook 2 tuần 6 ngày
Phát hiện cấu trúc tiền sử khổng lồ nằm ngay gần Stongehenge, tạo nên bởi các hố sâu 5 mét xếp thành hình tròn lớn
Các nhà khảo cổ phát hiện ra cấu trúc lớn nhất nước Anh này mà không cần tới cuốc xẻng hay máy xúc.

Nhìn số má thành nét vẽ loằng ngoằng: Bệnh não kỳ lạ giúp khoa học hiểu hơn về cách não bộ tiếp nhận thông tin

tinybook tinybook 2 tuần 6 ngày
Nhìn số má thành nét vẽ loằng ngoằng: Bệnh não kỳ lạ giúp khoa học hiểu hơn về cách não bộ tiếp nhận thông tin
Sau khoảng thời gian dài nghiên cứu, các nhà khoa học tạo ra một bảng chữ số riêng cho phép người bệnh làm việc bình thường.

Công nghệ AI của Trung Quốc 'hô biến' tranh phác họa nguệch ngoạc thành thành ảnh chân dung sống động đến không ngờ

tinybook tinybook 2 tuần 6 ngày
Công nghệ AI của Trung Quốc hô biến tranh phác họa nguệch ngoạc thành thành ảnh chân dung sống động đến không ngờ
DeepFaceDrawing có thể biến các bản vẽ phác họa đơn giản thành gương mặt người có độ chân thực và sống động cực cao.

Siberia nóng tới 40 độ C, đang chờ các bên nghiên cứu xác nhận kỷ lục đáng lo ngại

tinybook tinybook 3 tuần 3 giờ
Siberia nóng tới 40 độ C, đang chờ các bên nghiên cứu xác nhận kỷ lục đáng lo ngại
Chưa rõ đây đã là đỉnh điểm đợt nóng chưa.

Đây là điều sẽ xảy ra với cơ thể con người nếu bị ném ra ngoài vũ trụ mà không có bộ đồ bảo hộ

tinybook tinybook 3 tuần 5 giờ
Đây là điều sẽ xảy ra với cơ thể con người nếu bị ném ra ngoài vũ trụ mà không có bộ đồ bảo hộ
Da thịt con người sẽ nổ tung hay máu sẽ ngay lập tức bốc hơi giống như cảnh miêu tả trong các bộ phim khoa học viễn tưởng?

Tại sao chỉ được xách 7kg hành lý, phi công không được để râu: Loạt bí ẩn khi đi máy bay khiến bạn ngã ngửa

tinybook tinybook 3 tuần 6 giờ
Tại sao chỉ được xách 7kg hành lý, phi công không được để râu: Loạt bí ẩn khi đi máy bay khiến bạn ngã ngửa
Qủa thật có nhiều điều mà chúng ta vẫn chưa khám phá hết khi nói đến ngành hàng không.

Những ví dụ cho thấy tiến hóa đôi khi cũng "hà tiện", tận dụng cùng một đặc điểm cho hai loài khác nhau

tinybook tinybook 3 tuần 19 giờ
Những ví dụ cho thấy tiến hóa đôi khi cũng "hà tiện", tận dụng cùng một đặc điểm cho hai loài khác nhau
Đủ tốt rồi thì sao cần phải thay đổi nữa?

[Việt sub] Điều gì sẽ xảy ra với Trái Đất nếu hiện tượng nhật thực toàn phần diễn ra hàng ngày?

tinybook tinybook 3 tuần 23 giờ
[Việt sub] Điều gì sẽ xảy ra với Trái Đất nếu hiện tượng nhật thực toàn phần diễn ra hàng ngày?
Để trả lời cho câu hỏi đậm chất 'giả tưởng' này, kênh youtube nổi tiếng What If mới đây đã đăng tải một video mới, giải thích những tác động có thể xảy đến với Trái Đất khi hiện tượng nhật thực toàn phần xảy ra hàng ngày.

Nhà thông minh trông như quả trứng, chứa gì bên trong mà rộng 6 mét vuông lại có giá tới 56.000 USD?

tinybook tinybook 3 tuần 1 ngày
Nhà thông minh trông như quả trứng, chứa gì bên trong mà rộng 6 mét vuông lại có giá tới 56.000 USD?
Sản phẩm có thiết kế tối giản và vận hành bằng năng lượng mặt trời, vừa có thể là văn phòng, phòng khách hoặc không gian mở rộng cho ngôi nhà của bạn.

Phương trình tìm sự sống mới chỉ ra có 36 nền văn minh trong Dải Ngân hà mà ta kết nối liên lạc được

tinybook tinybook 3 tuần 1 ngày
Phương trình tìm sự sống mới chỉ ra có 36 nền văn minh trong Dải Ngân hà mà ta kết nối liên lạc được
Trong hành trình chứng minh ta không cô đơn trong Vũ trụ, phương trình toán học mới ước tính nhân loại có 36 vị hàng xóm chưa nối liên lạc được.

Thứ "vứt đi" này lại chính là cội nguồn cảm hứng sáng tạo vô biên của đại danh họa Picasso, được ông quý đến nỗi không nỡ buông phút nào

tinybook tinybook 3 tuần 2 ngày
Thứ "vứt đi" này lại chính là cội nguồn cảm hứng sáng tạo vô biên của đại danh họa Picasso, được ông quý đến nỗi không nỡ buông phút nào
Pablo Picasso (1881-1973) là họa sĩ kiêm nhà điêu khắc người Tây Ban Nha. Ông nổi tiểng bậc thầy trường phái lập thể, tác giả của nhiều bức họa đáng giá chục triệu dollar.

Thành phố chuột: Thí nghiệm động vật ghê rợn nhất từng được thực hiện, sự diệt vong của bầy chuột gợi mở suy ngẫm về tương lai nhân loại

tinybook tinybook 3 tuần 2 ngày
Thành phố chuột: Thí nghiệm động vật ghê rợn nhất từng được thực hiện, sự diệt vong của bầy chuột gợi mở suy ngẫm về tương lai nhân loại
Số phận của đàn chuột trên có thể đại diện cho nhân loại không?

Hôm nay, người dân Hà Nội, Đà Nẵng và TP.HCM đừng quên theo dõi hiện tượng nhật thực hiếm gặp vào khung giờ sau đây

tinybook tinybook 3 tuần 2 ngày
Hôm nay, người dân Hà Nội, Đà Nẵng và TP.HCM đừng quên theo dõi hiện tượng nhật thực hiếm gặp vào khung giờ sau đây
Những người đam mê thiên văn học ở các tỉnh thành phía Bắc sẽ được quan sát được nhật thực một phần với tỉ lệ che phủ cực đại lớn hơn các tỉnh thành phía Nam.

Vô tình phát hiện ra loài cá mập mới trong khi phân loại hóa thạch Tyrannosaurus rex

tinybook tinybook 3 tuần 2 ngày
Vô tình phát hiện ra loài cá mập mới trong khi phân loại hóa thạch Tyrannosaurus rex
Mới đây các nhà cổ sinh vật học đã vô tình phát hiện ra một loài cá mập hoàn toàn mới trong quá trình phân loại hóa thạch của khủng long bạo chúa.

100 triệu năm trước Nam Cực từng tồn tại loài kì nhông có thân hình còn to lớn hơn cả một chiếc xe ô tô

tinybook tinybook 3 tuần 2 ngày
100 triệu năm trước Nam Cực từng tồn tại loài kì nhông có thân hình còn to lớn hơn cả một chiếc xe ô tô
Ngày nay, kỳ giông khổng lồ Trung Quốc được coi là loài kỳ giông lớn nhất thế giới cũng như loài lưỡng cư lớn nhất, dài đến 180 cm, nhưng trong quá khứ, tại Nam Cực còn tồn tại một loài kỳ nhông còn to lớn hơn chúng rất nhiều.

Phát hiện quả trứng lớn nhất thế giới, nghi là của 'quái vật biển' khổng lồ sống tại Nam Cực cách đây 66 triệu năm

tinybook tinybook 3 tuần 2 ngày
Phát hiện quả trứng lớn nhất thế giới, nghi là của quái vật biển khổng lồ sống tại Nam Cực cách đây 66 triệu năm
Các nhà khảo cổ học ở Đại học Texas phát hiện quả trứng đường kính 30 cm thuộc về một quái vật biển dài 6 m sống cách đây 66 triệu năm ở Nam Cực.

Elon Musk chuẩn bị xây bệ phóng tên lửa trên mặt nước, làm bàn đạp cho tàu Starship chở người xuyên lục địa, lên Mặt Trăng và đáp Sao Hỏa

tinybook tinybook 3 tuần 3 ngày
Elon Musk chuẩn bị xây bệ phóng tên lửa trên mặt nước, làm bàn đạp cho tàu Starship chở người xuyên lục địa, lên Mặt Trăng và đáp Sao Hỏa
Thêm thông tin về hệ thống tàu cực thanh Starship thay thế máy bay dân dụng.

Khám phá bí ẩn của loài linh cẩu thời tiền sử, chúng đã từng sinh sống cả ở Bắc Cực

tinybook tinybook 3 tuần 3 ngày
Khám phá bí ẩn của loài linh cẩu thời tiền sử, chúng đã từng sinh sống cả ở Bắc Cực
Ngày nay linh cẩu được xem là loài động vật đặc hữu của Châu Phi, nhưng trong quá khứ chúng đã từng phân bố rộng khắp và thậm chí chúng còn sinh sống ở cả Bắc Cực.

Những hành tinh đầy bụi bặm này có thể tồn tại sự sống, chỉ là chúng ta không thể thấy được mà thôi

tinybook tinybook 3 tuần 3 ngày
Những hành tinh đầy bụi bặm này có thể tồn tại sự sống, chỉ là chúng ta không thể thấy được mà thôi
Những thế giới đầy bụi như hành tinh sa mạc Arrakis trong tiểu thuyết Dune có lẽ khá phổ biến trong vũ trụ. Một vài trong số đó, vốn có một lượng lớn bụi trong khí quyển, nhiều khả năng là những nơi có thể tìm thấy sự sống.

Phát hiện ra phân tử hữu cơ có thể tạo nên sự sống ở khu vực trung tâm Dải Ngân hà

tinybook tinybook 3 tuần 3 ngày
Phát hiện ra phân tử hữu cơ có thể tạo nên sự sống ở khu vực trung tâm Dải Ngân hà
Ngoài kia còn những bí ẩn gì mà ta chưa biết nữa?

Giải mã các thủ thuật được dùng trong video quảng cáo

tinybook tinybook 3 tuần 3 ngày
Giải mã các thủ thuật được dùng trong video quảng cáo
Hầu hết những gì mọi người nhìn thấy trong các quảng cáo trên TV chỉ là sự dối trá.

Bất ngờ chưa, hơi nước có thể trở thành nguồn năng lượng tái tạo trong tương lai

tinybook tinybook 3 tuần 4 ngày
Bất ngờ chưa, hơi nước có thể trở thành nguồn năng lượng tái tạo trong tương lai
Theo các nhà nghiên cứu đến từ Đại học Tel Aviv, nguồn điện tạo ra từ sự tương tác giữa các phân tử nước và kim loại có thể sử dụng như một nguồn năng lượng tái tạo dồi dào và luôn sẵn có.
tinybook Công Nghệ Thông Tin








Chat