Bác sĩ 'đi trước thời đại' Wu Lien-teh - người ngăn chặn đại dịch viêm phổi giết chết hàng ngàn sinh mạng cách đây hơn 1 thế kỷ

Bác sĩ
Theo: Jayden
Thể loại: Khoa Học Công Nghệ
Trong giai đoạn còn chưa có thuốc kháng sinh, vị lương y họ Wu vẫn có những biện pháp tiến bộ, đi trước thời đại để ngăn chặn một dịch bệnh đã khiến 60.000 người tử vong.

Bác sĩ Wu Lien-teh sinh năm 1879, có bố người Quảng Đông (Trung Quốc) và mẹ là người Hoa sinh ra ở Penang (Malaysia). Wu Lien-teh cũng là người gốc Hoa đầu tiên du học ngành Y ở trường Cambridge danh tiếng. Năm 1903 khi mới 24 tuổi, Wu tốt nghiệp trở về quê nhà Kuala Lumpur, làm việc cho nhà nước rồi mở phòng khám tư.

Mùa đông năm 1910, nhận lời mời của triều đình nhà Thanh, bác sĩ Wu cùng nhiều chuyên gia nước ngoài đã đến Cáp Nhĩ Tân, phía tây bắc Trung Quốc, nơi đang bùng phát một dịch bệnh viêm phổi cướp đi sinh mạng của 60.000 người chỉ trong vòng 4 tháng.

Bác sĩ đi trước thời đại Wu Lien-teh - người ngăn chặn đại dịch viêm phổi giết chết hàng ngàn sinh mạng cách đây hơn 1 thế kỷ - Ảnh 1.

Bác sĩ Wu Lien Teh (1879–1960)

Ngay lập tức, bác sĩ Wu tiến hành khám nghiệm tử thi theo tiêu chuẩn hiện đại - lần đầu tiên diễn ra ở Trung Quốc - đối với một nữ bệnh nhân Nhật Bản chết vì bệnh dịch. Kết quả, Wu tìm thấy vi khuẩn Yersinia Pestis, có thể lây nhiễm từ người sang người thông qua nước bọt hay đờm. Phát hiện này gây sửng sốt và bị các đồng nghiệp cùng thời nghi hoặc, do họ chỉ biết về bệnh dịch truyền từ chuột hay các con vật khác sang người.

Trong số những người chất vấn Wu có bác sĩ nổi tiếng người Pháp Mesny. Tuy nhiên nhiều ngày sau, bản thân Mesny lại tử vong vì căn bệnh viêm phổi do đã từ chối đeo khẩu trang và các dụng cụ y tế phòng tránh. Cái chết của ông gây sốc cực độ trong cộng đồng quốc tế.

Bác sĩ đi trước thời đại Wu Lien-teh - người ngăn chặn đại dịch viêm phổi giết chết hàng ngàn sinh mạng cách đây hơn 1 thế kỷ - Ảnh 2.

Bác sĩ Wu có công lớn ngăn dịch lây lan ở phạm vi toàn cầu (Ảnh: Sohu)

Nhìn rộng hơn, dịch bệnh lạ ở Cáp Nhĩ Tân có tỷ lệ tử vong đến hơn 90%. Bác sĩ Wu nghi ngờ nó xuất phát từ việc kinh doanh lông thú đang thịnh hành. Trong thời đại chưa có thuốc kháng sinh đặc hiệu lại còn chịu nhiều nghi hoặc, vị bác sĩ trẻ tuổi vẫn tỉnh táo, kiên cường đưa ra một loạt quyết định quan trọng.

Đầu tiên, ông thuyết phục giới chức Nga và Nhật ngừng toàn bộ tàu hỏa đến Cáp Nhĩ Tân vào năm 1911. Hơn nữa, giao thông vùng tây bắc Trung Quốc gần như bị phong tỏa. Dù vậy, số ca tử vong vẫn tăng lên trong và sau Tết âm lịch năm đó, khi các thi thể chất chồng trên tuyết chính là nơi chứa mầm bệnh.

Nhận ra điều này, bác sĩ Wu đề nghị tập trung khoảng 3000 cỗ quan tài để hỏa táng tập thể tại các đơn vị y tế. Biện pháp này tỏ ra có hiệu quả giúp kiểm soát dịch. Đến ngày 31/3/1911 đã không còn ghi nhận ca bệnh nào nữa.

Bác sĩ đi trước thời đại Wu Lien-teh - người ngăn chặn đại dịch viêm phổi giết chết hàng ngàn sinh mạng cách đây hơn 1 thế kỷ - Ảnh 3.
Bác sĩ đi trước thời đại Wu Lien-teh - người ngăn chặn đại dịch viêm phổi giết chết hàng ngàn sinh mạng cách đây hơn 1 thế kỷ - Ảnh 4.

Dịch viêm phổi ở Cáp Nhĩ Tân bùng phát từ mùa đông 1910 và chấm dứt vào cuối tháng 3 năm sau (Ảnh: Sohu)

Những ghi chép của bác sĩ Wu Lien-teh trong việc khống chế dịch bệnh hiện nay vẫn còn lưu giữ trong thư viện trường Đại học Quốc gia Singapore .

Theo ông Paul Tambyah - Chủ tịch Hiệp hội Vi sinh và Bệnh nhiễm trùng Châu Á Thái Bình Dương, các kiến thức và liệu pháp kiểm soát dịch bệnh của bác sĩ Wu là chuẩn xác, có giá trị đến tận ngày nay. Mặc dù kinh nghiệm xử lý dịch bệnh đã có từ thời Trung Cổ ở châu Âu và cả châu Á, nhưng việc ghi chép của bác sĩ Wu lại rất hệ thống, khoa học, dễ tham khảo đối với y học hiện đại.

Cũng theo chuyên gia Tambyah, nếu như bác sĩ Wu năm đó không đề nghị dừng các chuyến tàu hỏa xuyên châu lục thì hậu quả thật khó lường. Những đoàn tàu này vốn vận chuyển cả người và hàng hóa đến châu Âu, bao gồm cả đồ lông thú lấy từ con Marmota (thuộc bộ gặm nhấm) được sản xuất ở vùng tây bắc Trung Quốc. 

Ông Tambyah nói rằng nếu các đoàn tàu còn lăn bánh, bệnh dịch sẽ theo đó truyền đến Paris hay Berlin chỉ trong vài ngày. "Sự phát triển của giao thông toàn cầu [vào lúc bấy giờ] sẽ càng khiến bệnh dịch lan rộng" - vị này nhận định.

Bác sĩ đi trước thời đại Wu Lien-teh - người ngăn chặn đại dịch viêm phổi giết chết hàng ngàn sinh mạng cách đây hơn 1 thế kỷ - Ảnh 6.

Bác sĩ Wu (hàng đầu, thứ 3 từ trái sang) cùng các nhà khoa học trong Hội nghị Quốc tế về Dịch bệnh, tại Trung Quốc năm 1911 (Ảnh: Sohu)

Rời khỏi Cáp Nhĩ Tân năm 1911 sau dịch bệnh, bác sĩ Wu Lien-teh được xem là "người chiến thắng tai họa", khi ấy ông mới 32 tuổi. Tháng 4/1911, ông mở hội nghị quốc tế trao đổi kinh nghiệm với các nhà khoa học từ Anh, Pháp, Đức, Mỹ, Trung Quốc và nhiều nước khác. Năm 1935, bác sĩ Wu là người Malaysia đầu tiên nhận được đề cử giải Nobel Y học. 

Trong phần đời sau này, Wu Lien-teh vẫn được trọng vọng và mở phòng khám uy tín ở Malyasia. Ông qua đời ở quê ngoại Penang năm 1960. Còn tại Cáp Nhĩ Tân, một bảo tàng được xây dựng để tưởng nhớ vị bác sĩ tài hoa dũng cảm, từng chiến thắng dịch bệnh cách đây đúng 110 năm.

Bác sĩ đi trước thời đại Wu Lien-teh - người ngăn chặn đại dịch viêm phổi giết chết hàng ngàn sinh mạng cách đây hơn 1 thế kỷ - Ảnh 7.

Bác sĩ Wu Liande và vợ Li Shuzhen. Vị lương y được nhiều thế hệ mến mộ nhờ nỗ lực ngăn chặn dịch bệnh năm xưa.

(Theo SCMP, NCBI)

Trang bị những thông tin, kiến thức hữu ích - kịp thời để xây dựng lá chắn bảo vệ bản thân và những người xung quanh trước dịch viêm đường hô hấp cấp do chủng mới của virus corona tại: https://lotus.vn/lachanviruscorona

Tải app Lotus để kiểm tra độ hiểu biết, nhận thông báo mới nhất và theo dõi các nguồn tin uy tín về dịch bệnh.

#LaChanVirusCorona #VirusCorona #Lotus #VCCorp

#ICT_anti_nCoV

Bác sĩ đi trước thời đại Wu Lien-teh - người ngăn chặn đại dịch viêm phổi giết chết hàng ngàn sinh mạng cách đây hơn 1 thế kỷ - Ảnh 9.

Khoảng 6 tỷ năm nữa, ánh sáng toát ra từ Mặt Trời đang chết sẽ thiêu rụi vành đai tiểu hành tinh

tinybook tinybook 1 tuần 1 ngày
Khoảng 6 tỷ năm nữa, ánh sáng toát ra từ Mặt Trời đang chết sẽ thiêu rụi vành đai tiểu hành tinh
Một nghiên cứu mới đây cho thấy sức mạnh khủng khiếp từ ánh sáng của một ngôi sao ở cuối chu kì tiến hóa.

Loạt ảnh thế giới tự nhiên với nhiều điều kỳ thú khiến chúng ta phải đi từ bất ngờ này đến bất ngờ khác, và đôi khi thêm cả chút hãi hùng

tinybook tinybook 1 tuần 1 ngày
Loạt ảnh thế giới tự nhiên với nhiều điều kỳ thú khiến chúng ta phải đi từ bất ngờ này đến bất ngờ khác, và đôi khi thêm cả chút hãi hùng
Thế giới tự nhiên quả là còn nhiều điều mà con người chưa thể khám phá hết được. Một số sinh vật có màu sắc rực rỡ khiến chúng ta phải ngỡ ngàng nhưng cũng có số khác thì trông không khác gì đến từ chiều không gian khác.

NASA 'ra giá' đầu tư: 35 tỉ USD để đưa phi hành gia lên Mặt Trăng vào năm 2024

tinybook tinybook 1 tuần 2 ngày
NASA ra giá đầu tư: 35 tỉ USD để đưa phi hành gia lên Mặt Trăng vào năm 2024
Ngày xưa không có mấy nhà đầu tư mặn mà với những dự án tưởng chừng như hết sức viển vông như bay vào vũ trụ hay hạ cánh lên mặt trăng. Nhưng giờ thì khác rồi.

Sủ dụng công nghệ chấm lượng tử, pin mặt trời có thể tạo ra điện năng ngay cả khi trời nhiều mây hay có mưa

tinybook tinybook 1 tuần 2 ngày
Sủ dụng công nghệ chấm lượng tử, pin mặt trời có thể tạo ra điện năng ngay cả khi trời nhiều mây hay có mưa
Những tấm pin mặt trời này có thể hoạt động rất tốt ngay cả trong điều kiện thời tiết không thuận lợi như nhiều mây hay mưa gió.

Dịch viêm phổi bùng phát, Nam Cực nóng 20 độ, 400 tỷ con châu chấu "xâm lược": Trái Đất của chúng ta hiện tại có đang ổn không?

tinybook tinybook 1 tuần 2 ngày
Dịch viêm phổi bùng phát, Nam Cực nóng 20 độ, 400 tỷ con châu chấu "xâm lược": Trái Đất của chúng ta hiện tại có đang ổn không?
Chúng ta không phải đang cứu hành tinh mà chỉ là đang tự cứu chính mình.

Xe bán tải điện đối thủ của Tesla Cybertruck lộ diện: "trâu" hơn, thiết kế nội thất như xe tương lai

tinybook tinybook 1 tuần 2 ngày
Xe bán tải điện đối thủ của Tesla Cybertruck lộ diện: "trâu" hơn, thiết kế nội thất như xe tương lai
Ai sẽ giành chiến thắng trong cuộc đua giữa hai chiếc bán tải điện, một của công ty Nikola, một của công ty Tesla?

Khi Steve Jobs qua đời ở tuổi 56, bộ não của ông mới chỉ 27 tuổi

tinybook tinybook 1 tuần 2 ngày
Khi Steve Jobs qua đời ở tuổi 56, bộ não của ông mới chỉ 27 tuổi
Steve Jobs có một phương pháp đã được chứng minh là có thể đảo ngược quá trình lão hóa của bộ não.

Thiên hà cách ta 500 triệu năm ánh sáng phát ra đợt sóng vô tuyến với chu kỳ 16 ngày "đều như vắt chanh"

tinybook tinybook 1 tuần 2 ngày
Thiên hà cách ta 500 triệu năm ánh sáng phát ra đợt sóng vô tuyến với chu kỳ 16 ngày "đều như vắt chanh"
Liệu người ngoài hành tinh đã phát đi những tín hiệu này? Khả năng cao là không.

Phòng thí nghiệm Vũ Hán phủ nhận tin đồn "bệnh nhân số 0", tiết lộ chi tiết lạ về ca nhiễm bệnh đầu tiên

tinybook tinybook 1 tuần 3 ngày
Phòng thí nghiệm Vũ Hán phủ nhận tin đồn "bệnh nhân số 0", tiết lộ chi tiết lạ về ca nhiễm bệnh đầu tiên
Một viện nghiên cứu về virus tại Vũ Hán mới đây đã bác bỏ những tin đồn liên quan đến nguồn gốc của virus COVID-19.

Nếu con người cao 10 mét thì chúng ta có thể "tóm sống" Tyrannosaurus Rex bằng tay không?

tinybook tinybook 1 tuần 4 ngày
Nếu con người cao 10 mét thì chúng ta có thể "tóm sống" Tyrannosaurus Rex bằng tay không?
Nếu một người phát triển kích cỡ khổng lồ, đạt chiều cao khoảng 10 mét thì liệu rằng anh ta có thể "tóm sống" một con Tyrannosaurus Rex bằng tay không?

Phong trào Trái Đất phẳng lan ra với tốc độ thực sự đáng sợ, nhưng liệu nó có hại không?

tinybook tinybook 1 tuần 4 ngày
Phong trào Trái Đất phẳng lan ra với tốc độ thực sự đáng sợ, nhưng liệu nó có hại không?
Đã xuất hiện những dấu hiệu rõ ràng cho thấy ảnh hưởng xấu của phong trào này. Thế nhưng đại đa số chúng ta vẫn coi đây là trò đùa.

Hóa thạch khủng long 66 triệu năm tuổi chứa căn bệnh hiếm gặp trên trẻ em thời hiện đại

tinybook tinybook 1 tuần 4 ngày
Hóa thạch khủng long 66 triệu năm tuổi chứa căn bệnh hiếm gặp trên trẻ em thời hiện đại
Hội chứng mô bào là một căn bệnh hiếm gặp thường xuyên xuất hiện ở trẻ em, nay các nhà khoa học phát hiện dấu tích của nó trong hóa thạch khủng long

Dùng cách làm khác với truyền thống, công ty Mỹ tuyên bố tìm ra vaccine cho COVID-19 chỉ sau 3 giờ

tinybook tinybook 1 tuần 5 ngày
Dùng cách làm khác với truyền thống, công ty Mỹ tuyên bố tìm ra vaccine cho COVID-19 chỉ sau 3 giờ
Công ty Mỹ cho biết họ sẽ tiến hành thử nghiệm vaccine, ban đầu trên động vật và sau đó thử trên người. Một khi thành công, công ty sẽ đẩy mạnh việc sản xuất và bán ra thị trường.

Hơn nửa triệu con chim cánh cụt hoàng đế lúc nha lúc nhúc tụ tập về "lãnh địa" phía nam Đại Tây Dương để bắt đầu mùa sinh sản

tinybook tinybook 1 tuần 5 ngày
Hơn nửa triệu con chim cánh cụt hoàng đế lúc nha lúc nhúc tụ tập về "lãnh địa" phía nam Đại Tây Dương để bắt đầu mùa sinh sản
Cứ thành thông lệ hàng năm, loài chim cánh cụt hoàng đế lại di chuyển từ 50-120 km về khu vực sinh sản để bắt đầu mùa giao phối.

Tiết lộ hình ảnh Covid-19 nằm giữa tế bào người

tinybook tinybook 1 tuần 5 ngày
Tiết lộ hình ảnh Covid-19 nằm giữa tế bào người
Phòng thí nghiệm Rocky Mountain (RML) của Viện Dị ứng và Bệnh truyền nhiễm Quốc gia Mỹ hôm 13-2 đã công bố một số hình ảnh đầu tiên của Covid-19, lọai virus corona chủng mới khiến hơn 67.000 người nhiễm bệnh và hơn 1.500 thiệt mạng trên toàn thế giới.

Chuyện lạ mà có thật: Các nhà khoa học từng dùng đỉa để dự báo thời tiết?

tinybook tinybook 1 tuần 6 ngày
Chuyện lạ mà có thật: Các nhà khoa học từng dùng đỉa để dự báo thời tiết?
Trong những năm 1800, các nhà khoa học đã sử dụng những con đỉa đặt trong một lọ thủy tinh để dự đoán thời tiết trong ngày.

Ruồi cuống mắt: Loài vật sở hữu đôi mắt lồi bất thường nhất trong tự nhiên

tinybook tinybook 1 tuần 6 ngày
Ruồi cuống mắt: Loài vật sở hữu đôi mắt lồi bất thường nhất trong tự nhiên
Ruồi cuống mắt (Stalk-eyed flies) thuộc họ côn trùng thuộc họ Diopsidae, chúng khác với những loài côn trùng biết bay khác ở đặc điểm mắt có cuống dài. Chiếc cuống này nhô ra từ hai bên cạnh đầu còn mắt lại nằm ở đỉnh mút cuối của cuống.

Cá sấu cổ đại: Cỗ máy hủy diệt còn đáng sợ hơn cả khủng long

tinybook tinybook 1 tuần 6 ngày
Cá sấu cổ đại: Cỗ máy hủy diệt còn đáng sợ hơn cả khủng long
Cá sấu khổng lồ thời tiền sử sở hữu thân hình to lớn như những chiếc xe tải, đi theo đó là những đôi chân dài cho phép chúng chạy nhanh hơn hậu duệ thời hiện đại của mình gấp nhiều lần.

Chuyện buồn ngày Valentine: Cô sói lập kỷ lục đi 14.000 km để kiếm bạn tình, nhưng rồi lại chết trong cô đơn

tinybook tinybook 2 tuần 2 giờ
Chuyện buồn ngày Valentine: Cô sói lập kỷ lục đi 14.000 km để kiếm bạn tình, nhưng rồi lại chết trong cô đơn
Một cô sói xám tạm biệt gia đình của mình ở bang Oregon và vượt biên sang bang California để tìm kiếm tình yêu.

Biến đổi khí hậu đẩy loài ong vào nguy cơ tuyệt chủng, nhưng vẫn chưa quá muộn để nhân loại cứu chúng và cứu chính mình

tinybook tinybook 2 tuần 3 giờ
Biến đổi khí hậu đẩy loài ong vào nguy cơ tuyệt chủng, nhưng vẫn chưa quá muộn để nhân loại cứu chúng và cứu chính mình
Trong một bản báo cáo khoa học mới công bố, các nhà nghiên cứu khẳng định biến đổi khí hậu là nguyên nhân loài ong có thể tuyệt chủng.

Loài rùa nước ngọt lớn nhất từng tồn tại có chiều dài đến 3 mét, mai nặng tới hơn 1 tấn

tinybook tinybook 2 tuần 4 giờ
Loài rùa nước ngọt lớn nhất từng tồn tại có chiều dài đến 3 mét, mai nặng tới hơn 1 tấn
Các nhà khoa học khám phá ra hóa thạch của loài rùa khổng lồ từng sinh sống ở Nam Mỹ vào 10 triệu năm về trước.

Hóa ra, củ sạc mà chúng ta dùng hàng ngày còn mạnh hơn cả máy tính dẫn đường cho tàu Apollo 11

tinybook tinybook 2 tuần 14 giờ
Hóa ra, củ sạc mà chúng ta dùng hàng ngày còn mạnh hơn cả máy tính dẫn đường cho tàu Apollo 11
Tính ra, 4 củ sạc của Anker về mặt lý thuyết hoàn toàn có thể giúp các phi hành gia bay lên mặt trăng và trở về Trái đất.

Phát hiện loài khủng long ăn thịt mệnh danh 'khủng long thần chết' sống cách đây 79,5 triệu năm

tinybook tinybook 2 tuần 14 giờ
Phát hiện loài khủng long ăn thịt mệnh danh khủng long thần chết sống cách đây 79,5 triệu năm
Hóa thạch có niên đại 79,5 triệu năm của chi họ khủng long ăn thịt mới vừa được các nhà khảo cổ học phát hiện tại Canada.

Hiểu lầm thường thấy: Phải là xà phòng diệt khuẩn mới tiêu diệt được virus

tinybook tinybook 2 tuần 19 giờ
Hiểu lầm thường thấy: Phải là xà phòng diệt khuẩn mới tiêu diệt được virus
Xà phòng rửa tay thôi cũng mang trong mình nhiều câu chuyện!

Vì sao số ca nhiễm Covid-19 được công bố đột ngột tăng thêm gần 15 nghìn?

tinybook tinybook 2 tuần 21 giờ
Vì sao số ca nhiễm Covid-19 được công bố đột ngột tăng thêm gần 15 nghìn?
Các y bác sĩ, chuyên gia tại tâm dịch Hồ Bắc đã đưa ra quyết định mới.

Giữa dịch corona, Foxconn thưởng tiền cho nhân viên quay trở lại làm việc

tinybook tinybook 1 tuần 2 ngày
Giữa dịch corona, Foxconn thưởng tiền cho nhân viên quay trở lại làm việc
Theo báo cáo, tính đến thời điểm hiện tại, mới chỉ có 16.000 công nhân (khoảng 10% nhân lực) của Foxconn tại Trung Quốc đi làm trở lại.

Bị Honda tố ‘xâm phạm lợi ích’ và ‘làm xấu hình ảnh SH’ tại Việt Nam, PEGA lấy iPhone để giải thích và muốn làm bạn với Honda

tinybook tinybook 1 tuần 1 ngày
Bị Honda tố ‘xâm phạm lợi ích’ và ‘làm xấu hình ảnh SH’ tại Việt Nam, PEGA lấy iPhone để giải thích và muốn làm bạn với Honda
Bị Honda tố ‘xâm phạm lợi ích’ và ‘làm xấu hình ảnh SH’ tại Việt Nam, PEGA lấy iPhone để giải thích và muốn làm bạn với Honda

Tạo tài khoản Facebook "Vy Lê" lừa bán khẩu trang, chiếm đoạt hơn 600 triệu đồng

tinybook tinybook 1 tuần 2 ngày
Tạo tài khoản Facebook "Vy Lê" lừa bán khẩu trang, chiếm đoạt hơn 600 triệu đồng
Lợi dụng việc người dân đổ xô đi mua khẩu trang phòng dịch Covid-19, Lê Thị Liên ở Thanh Hóa đã tạo tài khoản "Lê Vy" trên Facebook để rao bán khẩu trang rồi lừa đảo chiếm đoạt hơn 600 triệu đồng của nhiều người.

Ca ngợi xe điện của Tesla nhưng lại tiết lộ mới mua 1 chiếc Porsche Taycan, Bill Gates vừa bị Elon Musk công khai 'móc mỉa'

tinybook tinybook 1 tuần 2 ngày
Ca ngợi xe điện của Tesla nhưng lại tiết lộ mới mua 1 chiếc Porsche Taycan, Bill Gates vừa bị Elon Musk công khai móc mỉa
Elon Musk không còn xa lạ với những dòng tweet móc mỉa, thậm chí chê bai thẳng thừng nhiều tỷ phú nổi tiếng thế giới.

YouTube sẽ tự động kiểm duyệt và tắt tính năng kiếm tiền của tất cả video liên quan đến virus Covid-19

tinybook tinybook 1 tuần 3 ngày
YouTube sẽ tự động kiểm duyệt và tắt tính năng kiếm tiền của tất cả video liên quan đến virus Covid-19
YouTube đưa những video liên quan đến virus Covid-19 vào nội dung kiểm duyệt.
tinybook Công Nghệ Thông Tin








Chat